InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Costochondritis: Ontsteking ribkraakbeen met pijn op borst

Costochondritis: Ontsteking ribkraakbeen met pijn op borst

Costochondritis: Ontsteking ribkraakbeen met pijn op borst Alle ribben zijn verbonden met het borstbeen via kraakbeen. Wanneer dit kraakbeen ontsteekt, is sprake van costochondritis. De medische term costochondrititis bestaat uit het woord “costa”, wat de medische term is voor rib, “chondros” staat voor het kraakbeen en “itis” staat voor een ontstekingsproces. De ontsteking is mogelijk aan de voorzijde van de borst maar ook aan de plaats waar de ribben zich verbinden met de wervelkolom. Costochondritis is een veel voorkomende oorzaak van pijn op de borst. De pijn doet daarom bij veel patiënten mogelijk denken aan een hartaanval, terwijl costochondritis goedaardig is. De pijnlijke aandoening verdwijnt veelal spontaan, maar een patiënt raadpleegt bij pijn op de borst best steeds de arts.

Synoniemen costochondritis

Costochondritis is eveneens gekend onder deze synoniemen:
  • costosternaal syndroom
  • costosternale chondrodynie
  • pijn in de borstwand

Epidemiologie aandoening

Exacte prevalentiecijfers zijn niet gevonden in de geraadpleegde bronnen. De website "Patient" meldt dat mogelijk tussen de 1 en 3 op 10 patiënten met pijn op de borst een spierprobleem heeft (wat mogelijk ook gepaard gaat met costochondritis). Patiënten ouder dan veertig jaar lopen meer risico op de aandoening. Bovendien zijn patiënten met fibromyalgie (chronische aandoening met pijn en vermoeidheid) vaker aangetast. Vrouwen zijn verder vaker dan mannen getroffen. Het Tietze-syndroom, dat costochondritis in combinatie met zwelling behelst, komt meestal voor bij tieners en jongvolwassenen. Het Tietze-syndroom kent geen seksuele voorliefde. Voorts is elk van de zeven costochondrale verbindingen (aanhechtingen) mogelijk aangetast. Bij de meeste patiënten zijn ook meerdere verbindingen getroffen. De tweede tot en met vijfde costochondrale verbindingen zijn het vaakst betrokken.

Een zwangerschap lokt mogelijk costochondritis uit / Bron: PublicDomainPictures / PixabayEen zwangerschap lokt mogelijk costochondritis uit / Bron: PublicDomainPictures / Pixabay

Oorzaken: Ontsteking van ribkraakbeen

De ontsteking van het ribkraakbeen ontstaat in volgende situaties:
  • een diepe inspanning bij het hoesten
  • een thoraxletsel (klap of val op de borst)
  • een zwangerschap
  • een zware fysieke of emotionele inspanning
  • infecties na een operatie
  • intraveneus medicatiegebruik (medicatie dat toegediend is in een ader)
  • slijtage: de borst beweegt twintig à dertig keer per minuut en na verloop van tijd leidt deze beweging tot ongemak in deze gewrichten
  • sommige vormen van artritis (gewrichtsontsteking)
  • stress
  • tumoren
  • virale infecties (tuberculose, syfilis en aspergillose, …)
  • zwaar tillen

Pijn op de borst komt voor bij costochondritis / Bron: Freestocks.org / PexelsPijn op de borst komt voor bij costochondritis / Bron: Freestocks.org / Pexels

Symptomen: Pijn op borst en borstbeen

In de meeste gevallen verdwijnen de symptomen van ostochondritis spontaan in een paar dagen of weken. Bij sommige patiënten houden de symptomen wel wat langer aan (tot zes maanden of langer). De linkerkant van het borstbeen is pijnlijk en gevoelig. De pijn is scherp, stekend en drukkend, en dan vooral aan de voorkant van de borstwand. Soms straalt die pijn uit naar de rug, de buik, de ribben, de arm of de schouder. Daarnaast is de aanhechtingsplaats van de rib en het borstbeen erg gevoelig. Als de patiënt rustig ademt en niet beweegt, heeft hij weinig of geen pijn. Beweegt hij echter veel, neemt hij een bepaalde houding aan (zoals gaan liggen), ademt hij diep, begint hij te hoesten of niezen, draagt hij een veiligheidsgordel of knuffelt hij iemand, dan ervaart hij veel pijn. Wanneer een zwelling gepaard gaat met de pijn, is sprake van het Tietze-syndroom.

Diagnose en onderzoeken door de arts

Lichamelijk onderzoek

De arts start eerst met een anamnese. Hij stelt met andere woorden eerst vragen over de problemen en pijn die de patiënt ervaart. Ook weet de arts graag meer over de gebruikte medicatie van de patiënt en welke aandoening(en) hij heeft (gehad). Daarna voert hij een lichamelijk onderzoek uit. Hij betast hierbij het gebied waar de ribben verbonden zijn met het borstbeen. Wanneer de patiënt hier pijn ervaart of wanneer het de aanhechtingsplaats gevoelig is, wijst dit wellicht op een costochondritis.

Diagnostisch onderzoek

De arts voert een bloedonderzoek uit om de onderliggende ontsteking op te sporen. Een radiografisch onderzoek van de borstkas is nodig bij ernstige symptomen of als de behandeling niet succesvol is. Om een aandoening aan het hart uit te sluiten, voert de arts een elektrocardiografie (ECG: meting van de elektrische activiteit van hart) uit. Een CT-scan of een MRI-scan zijn nodig om artrose en een ziekte aan de longen, de maag of darmen uit te sluiten.

Differentiële diagnose

Costochondritis valt vaak te verwarren met volgende aandoeningen of syndromen:
  • acromioclaviculaire verwonding (verwonding met betrekking tot de top van het schouderblad en sleutelbeen)
  • angststoornissen
  • het Tietze-syndroom
  • de ziekte van Bornholm
  • een abdominaal trauma (trauma aan de buik)
  • een niet-kleincellig longcarcinoom
  • herpes zoster (veroorzaakt gordelroos (virale infectie met huiduitslag en symptomen aan gezicht)
  • jicht (ziekte met pijn aan grote teen en andere gewrichten door ophoping van urinezuur) en pseudojicht (pijn en zwelling van gewricht in knie en pols)
  • een myocardinfarct (medische term voor een toestand waarbij de hartspier onvoldoende zuurstof krijgt)
  • sternoclaviculaire gewrichtsverwonding (verwonding met betrekking tot het gewricht van het borstbeen en het sleutelbeen)

Behandeling ontsteking ribben en kraakbeen

Pijn op de borst wijst in een aantal gevallen op een levensbedreigende medische aandoening waardoor de patiënt best zo snel mogelijk een arts raadpleegt. Dit geldt zeker voor patiënten met een (verleden van een) hartaandoening of longaandoening.

Zelfzorg

Warme of koude kompressen of een verwarmingselement op het gebied toepassen, is goed voor het verlichten van de symptomen. Daarnaast voert de patiënt best geen zware inspanningen of activiteiten uit die de pijn verergeren. Gewone pijnstilling vermindert de pijn. Acupunctuur valt ook te overwegen, net als rustige rekoefeningen.

Professionele medische zorg

De arts schrijft (sterke) pijnstilling voor als de pijn ernstig is, zoals niet-steroïdale anti-inflammatoire geneesmiddelen (NSAID's) die de patiënt inneemt via de mond (orale inname). NSAID's zoals aspirine en ibuprofen zijn wel niet geschikt voor patiënten met astma, een hoge bloeddruk (hypertensie), hartproblemen, nierproblemen of een maagzweer. Daarnaast is het mogelijk om corticosteroïden te injecteren in het gewricht, maar dit is slechts om de paar maanden mogelijk omdat te veel corticosteroïden het costochondraal gewricht beschadigen. Bepaalde antidepressiva en anti-epileptica helpen mogelijk ook. Een aantal patiënten krijgt voorts een doorverwijzing naar de fysiotherapeut. Tot slot is transcutane elektrische zenuwstimulatie (TENS) (milde elektrische zenuwstimulatie door de huid) voor sommige patiënten een behandelingsmogelijkheid. Deze behandelingsoptie stimuleert de aanmaak van endorfines, natuurlijke pijnstillers van het lichaam. TENS verlicht de pijn van een breed scala van aandoeningen, maar dit werkt wel niet voor alle patiënten.

Prognose afwijking goed

Costochondritis verbetert soms spontaan na een paar weken. De pijn verdwijnt meestal spontaan binnen enkele dagen. De maximale duur van de symptomen bedraagt veelal zes tot acht weken, maar sommige patiënten herstellen pas maanden later. Bij ongeveer één op de drie patiënten houden de symptomen tot één jaar aan. De aandoening leidt niet tot blijvende problemen, maar soms is een terugkeer van costochondritis wel mogelijk.

Lees verder

© 2016 - 2017 Miske, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Syndroom van Tietze: aandoening ribkraakbeen, pijn op borstSyndroom van Tietze: aandoening ribkraakbeen, pijn op borstHet syndroom van Tietze is een aandoening van het ribkraakbeen die veel pijnklachten veroorzaakt. Het gaat om een goedaa…
Steken op borst: stekende pijn borst en rug, links & rechtsSteken op borst: stekende pijn borst en rug, links & rechtsHeb je last van steken op de borst, kortdurend of aanhoudend? Wanneer je af en toe kortdurende steken in de borst voelt…
Het syndroom van Tietze: diagnose en behandelingHet syndroom van Tietze: diagnose en behandelingHet syndroom van Tietze is een bij het publiek en sommige medici relatief onbekende reumatische aandoening, die zich vee…
Syndroom van Tietze: Hevige pijn op de borst en misdiagnoseDe ziekte van Tietze, ook wel het syndroom van Tietze of costochondritis genaamd, is een chronische ontsteking van het k…
Syndroom van TietzeHet syndroom van Tietze is een chronische, hevig pijnlijke ontsteking van het/de kraakbeenverbinding(en) in de borstkas…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: ClkerFreeVectorImages / Pixabay
  • What is costochondritis?, http://www.webmd.com/pain-management/what-is-costochondritis, geraadpleegd op 3 maart 2017
  • Costochondritis, http://www.nhs.uk/conditions/Tietzes-syndrome/pages/introduction.aspx, geraadpleegd op 3 maart 2017
  • Costochondiritis - Overview, http://emedicine.medscape.com/article/808554-overview#showall, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis – Borstwandpijn / ontsteking van het ribbenkraakbeen, https://www.hierhebikpijn.nl/aandoening/95/costochondritis, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis – Causes, http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/costochondritis/basics/causes/con-20024454, 25 september 2016
  • Costochondritis – Definition, http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/costochondritis/basics/definition/con-20024454, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis - Risk factors, http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/costochondritis/basics/risk-factors/con-20024454, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis – Symptoms, http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/costochondritis/basics/symptoms/con-20024454, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis - Treatments and drugs, http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/costochondritis/basics/treatment/con-20024454, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis Differential Diagnoses, http://emedicine.medscape.com/article/808554-differential, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis, http://patient.info/health/costochondritis, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis, http://www.nhs.uk/conditions/Tietzes-syndrome/pages/introduction.aspx, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis, https://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000164.htm, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Costochondritis, Tests and diagnosis, http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/costochondritis/basics/tests-diagnosis/con-20024454, geraadpleegd op 25 april 2016
  • Afbeelding bron 1: PublicDomainPictures / Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Freestocks.org / Pexels

Reageer op het artikel "Costochondritis: Ontsteking ribkraakbeen met pijn op borst"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Miske
Laatste update: 18-04-2017
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Skeletafwijkingen
Bronnen en referenties: 17
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!