InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Liposarcoom: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose

Liposarcoom: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose

Liposarcoom: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose Een liposarcoom is een kwaadaardige tumor die uitgaat van vetcellen in de diepe weke delen, waartoe de spieren, bloedvaten, zenuwen, alsook het onderhuidse vetweefsel en bindweefsel behoort. Een liposarcoom kan onder meer ontstaan in spieren, zenuwen, vet, bloedvaten, lymfevaten, bindweefsel, kraakbeen en bot. Een liposarcoom geeft aanvankelijk meestal geen klachten, maar in een later stadium kunnen symptomen ontstaan. Diagnose gebeurt op grond van beeldvormend onderzoek en een biopsie: weefselonderzoek onder de microscoop. Behandeling van een liposarcoom gebeurt bij voorkeur operatief. Bestraling en chemotherapie zijn ook mogelijk. De prognose hangt sterk af van het type liposarcoom dat bij je is vastgesteld. Dit geldt ook voor de overlevingskansen.
Liposarcoom op de rug bij een 87-jarige man / Bron: Panoraia Paraskeva, Paraskevas Katsaronis, Eleftherios D Spartalis, Andreas C Lazaris, Hara Gakiopou / Wikimedia CommonsLiposarcoom op de rug bij een 87-jarige man / Bron: Panoraia Paraskeva, Paraskevas Katsaronis, Eleftherios D Spartalis, Andreas C Lazaris, Hara Gakiopou / Wikimedia Commons

Wat is een liposarcoom?

Een liposarcoom is een kwaadaardige tumor die uitgaat van de vetcellen. Een liposarcoom is een zeldzame vorm van kanker en het kan zich voordoen in bijna elk deel van het lichaam, maar in meer dan de helft van de gevallen manifesteert de tumor zich in het dijbeen (tussen heup en knie) en in een derde deel doet het zich voor in de buikholte achter het peritoneum, het buikvlies.

Vóórkomen

Een liposarcoom komt vooral voor bij volwassenen tussen de 40 en 60 jaar. Wanneer het bij kinderen optreedt, is het meestal tijdens de tienerjaren. Mannen krijgen deze vorm van kanker iets vaker dan vrouwen.

Soorten liposarcoom

Er worden vier soorten liposarcoom onderscheiden, elk met zijn eigen unieke kenmerken en groeiwijze.

Soort liposarcoomOmschrijving
Goed gedifferentieerd liposarcoomDit subtype komt het meeste voor en begint meestal als een laaggradige tumor. Kleine tumorcellen lijken op normale vetcellen onder de microscoop en groeien vaak langzaam.
Gededifferentieerd liposarcoomDeze ontstaat wanneer een laaggradige, goed gedifferentieerde tumor verandert, waarbij de veranderde cellen vaak hooggradig zijn en sneller groeien. Vaak treden er uitzaaiingen op naar de longen en botten.
Myxoid liposarcoom Dit subtype is een agressieve tumor, die snel groeit en vaker uitzaaiingen veroorzaakt. In bijna alle gevallen treedt deze tumor op in een been of arm, of aan de romp.
Pleiomorf liposarcoomDit is het zeldzaamste subtype en het is een hooggradige tumor met cellen die erg verschillen van normale cellen. Het kenmerkt zich verder door een snelle groei, snel uitzaaiingen en vaak recidief na verwijdering.

Symptomen liposarcoom

De symptomen van een liposarcoom variëren, afhankelijk van het deel van het lichaam waar de kanker zich vormt. Liposarcoom die zich in de armen en benen vormt, kan leiden tot:
  • Een groeiende onderhuidse tumor, knobbel of bult;
  • Pijn;
  • Zwelling;
  • Zwakte van het aangetaste ledemaat.

Vaak is een liposarcoom iets steviger en harder dan een goedaardige vettumor of vetbult (lipoom). Een liposarcoom die zich in de buik vormt, kan leiden tot:

Oorzaak

Het is anno 2017 niet duidelijk wat een liposarcoom precies veroorzaakt. Een liposarcoom vormt zich wanneer een vetcel fouten ontwikkelt (mutaties) in zijn genetische code. De mutaties zetten de cel aan om zich snel te vermenigvuldigen en kankercellen gaan na de deling niet tijdig dood (apoptose), maar blijven doorleven. Zowel de oude als de nieuwe kankercel blijft leven en het kopiëren van die slechte cellen blijft maar doorgaan en door de accumulerende abnormale cellen vormt zich een tumor. Er bestaan verschillende soorten liposarcoom. Sommigen groeien langzaam en de cellen blijven in één gebied van het lichaam. Andere soorten groeien zeer snel en kunnen zich verspreiden naar andere delen van het lichaam.

Risicofactoren

Er zijn een aantal risicofactoren bekend om een liposarcoom te krijgen:
  • Familieleden die een liposarcoom hebben gehad;
  • Je hebt een botstoornis die de ziekte van Paget heet;
  • Je hebt een genetische aandoening, zoals neurofibromatose, Gardner syndroom (familial colorectal polyposis), retinoblastoom of Li-Fraumeni syndroom (LFS);
  • Je bent blootgesteld aan straling, misschien tijdens de behandeling voor een eerdere vorm van kanker.

MRI-scan / Bron: Istock.com/© james steidlMRI-scan / Bron: Istock.com/© james steidl

Onderzoek en diagnose

Beeldvormend onderzoek

De arts kan aanraden om de grootte en omvang van het liposarcoom te bepalen. Beeldvormend onderzoek kan bestaan uit een röntgenfoto, een MRI- en een CT-scan.

Biopsie

Aan de hand van een biopsie, waarbij de arts wat weefsel weghaalt van de plaats waar de afwijking zit, kan de arts een definitieve diagnose stellen. Onder de microscoop kan bekeken worden of het weefsel goedaardig of kwaadaardig is. Ook kunnen andere specifieke kenmerken van het weefsel vastgesteld worden.

Stadium-indeling liposarcoom

De uitgebreidheid van de kanker (dat wil zeggen: wel of geen doorgroei en/of uitzaaiingen) wordt uitgedrukt in een stadium. Het stadium van een liposarcoom kan aangeven welke behandeling nodig is en wat de overlevingskansen zijn.

StadiumOmschrijving
Stadium IADe tumor is 5 cm of kleiner minder in grootte en heeft zich niet verspreid naar lymfeklieren of andere delen van het lichaam.
Stadium IBDe tumor is meer dan 5 cm groot en het heeft zich niet verspreid naar lymfeklieren of andere delen van het lichaam.
Stadium IIADe tumor is 5 cm of minder in grootte en het heeft zich niet verspreid naar lymfeklieren of andere delen van het lichaam.
Stadium IIBDe tumor is meer dan 5 cm groot en het heeft zich niet verspreid naar lymfeklieren of andere delen van het lichaam.
Stadium IIIDeze fase kan worden beschreven door een van de volgende opties:
  • De tumor is meer dan 5 cm groot en het heeft zich niet verspreid naar lymfeklieren of andere delen van het lichaam.
  • De tumor kan elke grootte hebben en het heeft zich verspreid naar de regionale lymfeklieren, maar niet naar andere delen van het lichaam.
Stadium IVDe tumor kan elke grootte hebben, heeft zich mogelijk verspreid naar de regionale lymfeklieren. Het heeft zich verspreid naar andere delen van het lichaam.

Behandeling van een liposarcoom

De behandeling van een liposarcoom hangt af van het type dat je hebt, waar het is gelokaliseerd, hoe het zich ontwikkeld heeft en of het zich al dan niet verspreid heeft naar andere delen van je lichaam.

Operatie

Een chirurgische ingreep is behandeling van eerste keus. Getracht wordt om de tumor in zijn geheel, met een ruime rand gezond weefsel eromheen, te verwijderen. Bij een liposarcoom in het dijbeen zal bekeken worden of een beensparende operatie mogelijk is. Als dat niet mogelijk is, dan zal amputatie van het been nodig zijn.

Radiotherapie (bestraling) bij een liposarcoom / Bron: Adriaticfoto/Shutterstock.comRadiotherapie (bestraling) bij een liposarcoom / Bron: Adriaticfoto/Shutterstock.com
Radiotherapie
Bij een middelmatig- of hooggradig liposarcoom zal ook vaak voor of na de operatie overgaan worden op bestraling. Radiotherapie wordt soms ingezet vóór de operatie om de tumor te laten slinken, hetgeen de operatie vergemakkelijkt. Ook kan radiotherapie na de operatie uitgevoerd worden, teneinde eventueel achtergebleven tumorcellen te doden.

Chemotherapie

Soms is chemotherapie geïndiceerd. Vaak wordt deze behandelvorm alleen ingezet als er sprake is van uitzaaiingen.

Prognose en overlevingskansen liposarcoom

De prognose hangt vooral af van het type liposarcoom. De vijfjaarsoverleving (het percentage van de patiënten dat vijf jaar na het stellen van de diagnose nog in leven is), is als volgt: 100% bij goed gedifferentieerde liposarcoom, 88% bij een myxoïd liposarcoom en 56% bij een pleomorfisch liposarcoom. Tien jaar overlevingspercentages zijn 87% bij goed gedifferentieerde liposarcoom, 76% bij een myxoïd liposarcoom en 39% bij een pleomorfisch liposarcoom. De locatie van de tumor heeft echter een sterk effect op de prognose van goed gedifferentieerde en gedifferentieerde liposarcoom. Als de liposarcoom zich in de buikholte bevindt, is het vaak moeilijk om de tumor helemaal weg te krijgen.
© 2017 Tartuffel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Liposarcoom: Kwaadaardig, stevig vetweefselgezwel (kanker)Liposarcoom: Kwaadaardig, stevig vetweefselgezwel (kanker)Een liposarcoom is een zeldzame vorm van kanker die start in de vetcellen. De tumor verschijnt het vaakst in de ledemate…
Sarcoom. Wat is weke delen kanker?Sarcoom. Wat is weke delen kanker?Sarcomen, of kanker van de weke delen, is kanker die zich in de zachte weefsels van het lichaam bevinden. Het zijn de we…
Lipoom: Goedaardig vetgezwel tussen huid en spierlaagLipoom: Goedaardig vetgezwel tussen huid en spierlaagEen lipoom is een langzaam groeiend, benigne (goedaardig) vetgezwel dat zich het vaakst bevindt tussen de huid en de ond…
Vetbult: lipoom rug, schouder, hals oorzaak en verwijderenVetbult: lipoom rug, schouder, hals oorzaak en verwijderenWat is een vetbult, wat is de oorzaak van een vetbultje onder de huid en hoe kan een vetbult verwijderd worden? Een lipo…
Vetbult of lipoom, wat te doen? Behandeling en oorzaakVetbult of lipoom, wat te doen? Behandeling en oorzaakEen onderhuidse knobbel, pijnlijk dan wel gevoelloos kan een vetbult of lipoom zijn. Mensen maken zich hier vaak veel zo…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Istock.com/daizuoxin
  • Cancer.Net. Sarcoma, Soft Tissue: Stages and Grades. http://www.cancer.net/cancer-types/sarcoma-soft-tissue/stages-and-grades (ingezien op 3-8-2017)
  • Kanker.nl. Liposarcoom. https://www.kanker.nl/bibliotheek/liposarcoom/wat-is/5872-liposarcoom (ingezien op 3-8-2017)
  • Langer Beter Leven. Wat maakt een gezonde cel tot een kankercel? http://www.tegenkanker.nl/kanker/over-kanker/kankercel-of-niet/ (ingezien op 3-8-2017)
  • LUMC. Informatie over bot- en wekedelen tumoren (sarcomen). https://www.lumc.nl/org/bot-en-wekedelentumoren/patienten/1108081101495711/ (ingezien op 3-8-2017)
  • Mayo Clinic. Liposarcoma: Symptoms and causes. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/liposarcoma/symptoms-causes/dxc-20322888 (ingezien op 3-8-2017)
  • Sarcomahelp.org. Liposarcoma: A Detailed Review. http://sarcomahelp.org/liposarcoma.html (ingezien 3-8-2017)
  • WebMD. Sarcoma. http://www.webmd.com/cancer/sarcoma#1 (ingezien op 3-8-2017)
  • Afbeelding bron 1: Panoraia Paraskeva, Paraskevas Katsaronis, Eleftherios D Spartalis, Andreas C Lazaris, Hara Gakiopou / Wikimedia Commons
  • Afbeelding bron 2: Istock.com/© james steidl
  • Afbeelding bron 3: Adriaticfoto/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Liposarcoom: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Tartuffel
Gepubliceerd: 04-08-2017
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 11
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!