Beroerte: Hoe herken je een hersenbloeding of infarct?

Een beroerte of infarct kan iedereen overkomen. Hoe sneller je erbij bent als iemand in je omgeving een hersenbloeding of herseninfarct krijgt, hoe beter. Bij tijdige herkenning is de kans op volledig herstel namelijk veel en veel hoger. Dit artikel beschrijft welke tekenen en symptomen een reden zijn voor het slaan van alarm. Hoe weet je of iemand een beroerte heeft? Waaraan merk je dat nou precies? En wat moet je in zo'n geval doen om diegene te helpen?

Wat is een beroerte?

Een beroerte treedt op, wanneer de bloedstroom naar de hersenen wordt onderbroken, hetzij door een stolsel (herseninfarct) of door een breuk in een bloedvat (hersenbloeding). Een lichte beroerte, waarbij enkel tijdelijk de toevoer of doorstroming van bloed wordt afgesloten, wordt ook wel een TIA genoemd. Bij een hersenbloeding, kunnen grotere delen van de hersenen worden aangetast doordat er bloed lekt vanuit een vat in de hersenen.

Als het deel van de hersenen dat is beroofd van bloed geen zuurstof meer kan krijgen, begint het af te sterven. Omdat dat proces vrij snel begint, is het van essentieel belang om een beroerte tijdig te herkennen, bij jezelf of bij mensen in je directe omgeving, en actie te ondernemen.

Hoe herken je een beroerte of herseninfarct?

Problemen met spreken en begrijpen van wat er wordt gezegd
Taalproblemen zijn een van de meest voorkomende symptomen van een beroerte. Iemand met een beroerte kan plotseling moeite hebben met spreken. Hij kan niet in staat zijn te begrijpen wat je tegen hem of haar zegt. Vraag de patiënt om een simpele zin, die je uitspreekt, te herhalen. Als het erg moeilijk is om de woorden te uiten, kan de oorzaak een beroerte zijn.

Verminderde spierspanning, verlamming of een doof gevoel in gezicht, arm of been
Dit verschijnsel treedt over het algemeen aan één kant van het lichaam op. Het kan opvallen dat de mond van degene, die een beroerte krijgt, opeens scheef staat. Ook kan het zijn dat de patiënt moeite heeft om zijn arm of vingers te bewegen.

Plotselinge en ongewoon hevige hoofdpijn
Hoofdpijn is natuurlijk niet noodzakelijkerwijs een teken van een beroerte. Maar als hoofdpijn onverwacht of ongewoon intens toeslaat is er reden voor bezorgdheid. Als een stijve nek, aangezichtspijn, of overgeven gepaard gaan met de hoofdpijn kan er beter direct contact worden gezocht met een arts. Er kan sprake zijn van een migraine maar als deze symptomen niet eerder zijn voorgekomen, is het beter om adequaat en snel te reageren.

Moeite met en afwijkingen bij het zien
Problemen met zien, die plotseling optreden, vormen een onderscheidend teken van een beroerte. Waar moet je op letten: Iemand met een beroerte kan bijvoorbeeld niets kunnen zien door één van beide ogen of kan moeite hebben om naar links of rechts te kijken. Ook kan de hij of zij klagen over wazig of dubbel zien.

Plotselinge moeite met lopen, verlies van evenwicht of coördinatie, duizeligheid
Lopen alsof je dronken bent, struikelen of zelfs vallen zijn allemaal symptomen van een beroerte. Ook achteruitgang van de fijne motoriek (zoals schrijven of iets oppakken) is een teken om in de gaten te houden bij met name oudere mensen om je heen.

Wat moet je doen als je tekenen meent te herkennen?

Bij vrij grote zekerheid dat er iets mis is, kun je beter direct met het alarmnummer bellen, zodat de patiënt zo snel mogelijk de zorg krijgt die er nodig is. Bij geval van twijfel is het ook beter om niet af te wachten en contact te zoeken met de huisarts of huisartsenpost. De arts kan aanvullende vragen stellen, die helpen om een juiste en tijdige diagnose te stellen. Wacht in ieder geval niet af maar schakel een deskundige in. Het gaat tenslotte om een mensenleven.