Psoriasis guttata, honderden rode vlekjes huid: behandeling

Psoriasis guttata is een vorm van psoriasis waarbij tientallen tot honderden kleine, rode of zalm-roze druppelvormige plekken op het lichaam verschijnen. De uitbraak begint meestal op de romp en ledematen (armen of benen) en soms breidt het zich uit naar het gezicht, de oren, of de hoofdhuid. De handpalmen en de onderkant van de voeten zijn gewoonlijk niet aangetast. De plekken zijn meestal regelmatig verdeeld. De plekjes verdwijnen vaak vanzelf na enkele weken tot maanden.

Psoriasis guttata, honderden rode vlekjes huid: behandeling

• Inleiding
• Oorzaken psoriasis guttata
• Verschijnselen en symptomen
• Behandeling psoriasis guttata

Inleiding

Psoriasis guttata is een vorm van psoriasis waarbij tientallen tot honderden kleine, rode of zalm-roze druppelvormige plekken op de huid verschijnen. Het woord 'guttata' is afgeleid van het Latijnse woord 'gutta', hetgeen 'druppel' betekent. Bij deze vorm van psoriasis komen de rode vlekjes met witte schilfering vooral op ledematen (armen en benen) en romp voor.

De ziekte wordt in de meeste gevallen uitgelokt door een bacteriële infectie, veroorzaakt door de streptokokbacterie. De uitbarsting van de psoriasisplekjes op de huid vindt meestal plaats ongeveer 2-3 weken nadat de persoon een streptokokkeninfectie heeft opgelopen, in de vorm van bijvoorbeeld een forse keelontsteking of ontstoken amandelen. Een uitbraak kan weggaan en wel voorgoed, maar het kan ook weer terugkomen, vooral wanneer de persoon een drager is van deze lastpak.

In veel gevallen gaat dit type psoriasis, na behandeling van de infectie, na ongeveer drie tot vier maanden vanzelf weer weg. Bij een stresssituatie, langdurige emotionele spanning of een keelontsteking, is de kans groot dat de vlekken weer de kop opsteken en de aandoening chronisch wordt. Het blijkt dat na verloop van tijd bij ongeveer een derde van de mensen deze vorm van psoriasis overgaat in het bekende plaque-type psoriasis, 'psoriasis vulgaris' genaamd. Psoriasis is niet besmettelijk. Van de mensen met psoriasis heeft een kleine 2% psoriasis guttata.

Oorzaken psoriasis guttata

Een uitbraak van psoriasis guttata kan het gevolg zijn van een immuunreactie die wordt geactiveerd door een streptokokkeninfectie of een andere vorm van infectie. Het immuunsysteem maakt witte bloedcellen aan, die het lichaam beschermen tegen besmetting. Bij psoriasis wekken de T-cellen (ofwel T-lymfocyten, een soort witte bloedcellen) een abnormale ontstekingsreactie in de huid en een overproductie van huidcellen op, waardoor er zichtbare huidafwijkingen ontstaan.

Erfelijkheid speelt een rol. Personen met een familiale voorgeschiedenis van psoriasis, hebben een verhoogde kans op de ziekte. Er zijn een aantal genen gedetecteerd die het HLA-systeem (Humane Leukocyten Antigenen-systeem) regelen en die betrokken zijn bij de ontwikkeling van psoriasis. Deze humane leukocytenantigenen hebben de functie om zich als 'rode vlaggetjes' op cellen te bevinden, waardoor de T-lymfocyten, een type witte bloedcellen die het lichaam beschermen tegen lichaamsvreemde stoffen zoals schimmels, bacteriën en virussen, de eigen cellen van vreemde cellen kunnen onderscheiden. Het afweersysteem van het lichaam herkent het type antigeen die op de indringer aanwezig is en maakt een antilichaam aan tegen de bacterie of virus teneinde deze te vernietigen. Bij psoriasispatiënten werkt dit systeem niet naar behoren en uit onderzoek blijkt dat ongeveer 10% van de mensen die een overmaat van deze genen in hun DNA hebben psoriasis ontwikkelt. Zo hebben mensen met psoriasis guttata een aanzienlijk hoger aantal menselijke leukocyten antigenen BW17, B13, of CW6 dan anderen. Het gevolg kan zijn dat de huid sterker reageert op ontstekingsprikkels, waardoor er een grotere kans is op psoriasis.

Factoren die psoriasis guttata kunnen uitlokken zijn onder andere:

• Streptokokkeninfectie: Zo'n 80% van de mensen met psoriasis guttata hebben een streptokokkeninfectie, meestal in de vorm van een keelontsteking, vóór de uitbraak. Hoewel het verband tussen deze infecties en de uitbraken al meer dan 50 jaar bekend is, is het exacte mechanisme waardoor de infectie leidt tot de huidaandoening onbekend.
• Virale infecties, zoals waterpokken, rodehond en roseola, kunnen bij kinderen ook leiden tot uitbraken.

Verschijnselen en symptomen

De klachten en symptomen van psoriasis guttata zijn:

• Tientallen tot honderden kleine, zalm-roze of rode druppelvormige vlekjes met een doorsnede van twee tot tien millimeter, die meestal plotseling op de huid verschijnen ongeveer 2-3 weken na een streptokokkeninfectie, zoals keelontsteking of tonsillitis (ontsteking van de keelamandelen).
• De plekken jeuken meestal en kunnen in een later stadium witte schilfering vertonen.
• De uitbraak begint meestal op de romp en ledematen (armen of benen) en soms breidt het zich uit naar het gezicht, de oren, of de hoofdhuid. De handpalmen en de onderkant van de voeten zijn gewoonlijk niet aangetast. De plekken zijn meestal regelmatig verdeeld.
• Nagelveranderingen, zoals putjes en richels, die karakteristiek zijn voor chronische psoriasis, kunnen optreden.

Behandeling psoriasis guttata

In de meeste gevallen verdwijnen de plekjes na paar weken tot een paar maanden. Bij sommige mensen kan de uitbarsting zich ontwikkelen tot chronische plaque psoriasis. De huisarts kan een geneesmiddel voorschrijven die de jeuk verlicht. Psoriasis guttata is vaak erg onhandig om te behandelen met een crème of zalf, omdat de uitbraak vaak over een groot deel van het lichaam aanwezig is. Dit type van psoriasis verdwijnt normaalgesproken zonder behandeling. Zo nodig kan een UVB-lichtkuur gevolgd worden. Lichttherapie heeft vaak een gunstig effect. Antibiotica kan worden voorgeschreven bij een bacteriële infectie.

Klik hier voor een artikelenreeks over de huidaandoening psoriasis en klik hier voor een artikelenreeks over huidaandoeningen en huiduitslag.

Lees verder

• Psoriasis aan de nagels, nagelpsoriasis: putjes, groeven
• Psoriasis op hoofd, hoofdhuid: behandeling (shampoo, zalf)
• Prostaatkanker: symptomen, oorzaak en behandeling
• Huiduitslag: rode vlekken huid baby, kind, volwassene & jeuk
• Huidaandoeningen A-Z: jeuk, pijn, bruine & rode vlekken huid