Obstructieve slaapapneu: oorzaak en symptomen

Wat is het obstructief slaapapneusyndroom? Wat is de oorzaak van de aandoening en wat zijn de symptomen? Kan het behandeld worden? Een apneu is een fase in de slaap waarbij de ademhaling stopt, en dat voor ten minste 10 seconden. Als de patiënt in 1 uur meer dan 10 à 15 apneus heeft, spreekt men van het obstructief slaapapneusyndroom.

De Apneu - hypopneu Index

De Apneu - Hypopneu Index of AHI is een indicator voor de ernst van de slaapapneu. In de milde vorm van slaapapneu komen 5 tot 15 apneus per uur voor. Bij meer dan 30 apneus per uur spreekt men van ernstige slaapapneu.

Slaapapneus zijn op zich niet schadelijk voor de gezondheid, enkel wanneer ze in hoge frequenties voorkomen. Tijdens een apneu daalt het zuurstofgehalte in de weefsels en geven de hersenen het signaal aan het lichaam om wakker te worden. Het wakker worden gebeurt meestal nogal bruusk waardoor de ademhaling weer hervat wordt.

Het Obstructief SlaapapneuSyndroom

Er zijn verschillende soorten slaapapneus. Het obstructief slaapapneusyndroom wordt veroorzaakt door het afsluiten van de ademhalingsweg (obstructie). Dit kan ontstaan door de tong die naar achter valt of door het uitzakken van het zachte weefsel in de keelholte. Hierdoor wordt het transport van zuurstof bemoeilijkt of zelfs onmogelijk gemaakt. Indien de keelholte gedeeltelijk wordt afgesloten wordt de luchtstroom onderbroken en ontstaan er trillingen, met snurken tot gevolg.

Men kent ook het centraal slaapapneusyndroom waarbij de keelholte vrij is, maar waarbij de hersenen falen in het doorgeven van signalen aan de ademhalingsspieren.

Oorzaken

Iedereen heeft af en toe last van slaapapneus. Men vermoedt dat ongeveer 2 tot 4% van de volwassenen in de middelbare leeftijd last heeft van matige tot ernstige slaapapneus, vooral vrouwen.

Een aantal factoren kunnen bijdragen tot het ontstaan van het slaapapneusyndroom:

• Zwaarlijvigheid
• Gebruik van alcohol, slaapmiddelen en kalmeermiddelen
• Roken
• Genetische aanleg
• Leeftijd
• Hormonale en stofwisselingsaandoeningen

Snurken is, zoals eerder gezegd, een symptoom van slaapapneu maar is tegelijk een risicofactor.

Symptomen

Wie lijdt aan slaapapneu kan volgende symptomen vaststellen:

• Snurken
• Wakker schieten met een verstikkend gevoel
• Ademstilstand tijdens de slaap gevolgd door luid snurken of hevig woelen
• Droge mond en keelpijn bij het wakker worden
• Hoofdpijn
• Vaak naar het toilet moeten 's nachts
• Veel zweten 's nachts
• Slaperigheid en concentratieverlies overdag

Gevolgen

Als slaapapneu in ernstige vorm voorkomt kan het schadelijk zijn voor de gezondheid. Slaapapneu zorgt voor herhaaldelijk wakker schieten tijdens de slaap, waardoor de continuïteit van de slaap verbroken wordt en de patiënt onvoldoende energie uit zijn nachtrust kan halen.

In ernstiger vorm kan slaapapneu ook leiden tot hart- en vaatziekten. Als de ademhaling tijdens de slaap stopt, krijgen de organen te weinig zuurstof waardoor men tijdens de slaap hartritmestoornissen of een verhoogde bloeddruk kan krijgen.

Preventie en behandeling

Preventie van slaapapneu is mogelijk door alcohol voor het slapengaan te vermijden, overgewicht te voorkomen of te verhelpen en het gebruik van slaap- of kalmeringsmiddelen tot een minimum te beperken. Ook een goede slaaphygiëne kan slaapapneu voorkomen.

Patiënten kunnen tijdens de slaap gebruik maken van een neusmasker dat tijdens de slaap continu lucht in de neus en de keel blaast. Daardoor ontstaat een soort van overdruk waardoor de keel minder snel zal toeklappen. Ook een mondapparaatje dat over de tanden geschoven wordt en de onderkaak naar voor houdt, kan helpen. Hierdoor blijft de tong beter op z'n plaats en zakt ze niet naar achter in de keelholte. Dit apparaatje wordt ook gebruikt bij hardnekkige snurkers.

Indien deze methodes geen hulp bieden, kan een heelkundige ingreep het probleem verhelpen. Men heeft echter al ondervonden dat deze operaties goed werken om hardnekkig snurken te verminderen, maar minder effect hebben op de slaapapneu.