CVA, symptomen en behandeling

Onder een CVA, beroerte of herseninfarct verstaat men de uitval van bepaalde hersenfuncties, wat doorgaans het gevolg van is van stoornissen in de bloedsomloop. Bij de behandeling bij een CVA, afkorting voor Cerebro Vasculair Accident, onderscheiden we behandelingen tijdens de acute fase van de beroerte en de revalidatie achteraf.

CVA, symptomen en complicaties

Bij een CVA of beroerte zijn de volgende symptomen en complicaties denkbaar:

• overlijden;
• uitputting en verzwakking;
• ernstige motorische stoornissen;
• ernstige verstoring in het functioneren van de zintuigen (bijvoorbeeld ogen, oren, evenwichtsorgaan);
• verminderde werking van interne organen, met inbegrip van de uitscheidingsorganen;
• longontsteking;
• trombose;
• verminderde werking van intellectuele vermogens tot aan dementie toe.

Lichamelijke gevolgen bij uitval in linker hersenhelft

• minder kracht tot volledige verlamming aan rechter lichaamszijde;
• blindheid aan rechterkant in beide ogen;
• moeilijkheden met taal, zowel begrijpen als spreken van taal;
• onduidelijke spraak omdat de spieren van de mond zijn verlamd;
• minder gevoel aan rechter lichaamszijde.

Lichamelijke gevolgen bij uitval in rechter hersenhelft

• minder kracht tot volledige verlamming aan linker lichaamszijde;
• blindheid aan linkerkant in beide ogen;
• onduidelijke spraak omdat de spieren van de mond zijn verlamd;
• minder gevoel aan de linker lichaamszijde.

Gevolgen denkvermogen bij uitval in linker hersenhelft

• voorwerpen, geluiden of gezichten niet meer kunnen herkennen;
• moeilijkheden met rekenen, lezen en schrijven;
• de volgorde van gebeurtenissen vergeten;
• begrippen links en rechts door elkaar halen.

Gevolgen denkvermogen bij uitval in rechter hersenhelft

• voorwerpen, geluiden of gezichten niet meer kunnen herkennen;
• het ruimtelijk voorstellingsvermogen neemt af;
• verkeerde inschatting van tijd;
• stoornissen in waarnemen en denken.

Behandeling CVA

Bij de behandeling van CVA wordt er onderscheid gemaakt tussen de behandeling in de acute fase van een beroerte en de revalidatie achteraf, de laatste met inbegrip van preventieve maatregelen ter voorkoming van een volgende beroerte. De volgende maatregelen worden tegenwoordig als doeltreffend beschouwd:

• Medicijnen om het bloed te verdunnen: door toediening van bepaalde geneesmiddelen zoals bijvoorbeeld heparine wordt het stollingsvermogen van het bloed verlaagd, de bloedcirculatie in het aangetaste hersengebied verbeterd en daarmee ook de omvang van de schade verminderd;
• Trombolytische therapie: ligt het begin van de acute symptomen van een beroerte niet meer dan 4-6 uur terug, dan komt in sommige gevallen het oplossen van het bloedstolsel door trombolytische therapie in aanmerking. De voordelen van een trombolytische behandeling moeten worden afgewogen tegen de mogelijke nadelen, te wijten aan een verhoogd risico op bloedingen;
• Dotterbehandeling: onder bepaalde omstandigheden kan in gespecialiseerde centra in de acute fase van een beroerte een poging worden ondernomen om de afgesloten ader met behulp van een ballonkatheter weer te verwijden;
• Operatie: ligt aan de acute beroerte een bloeding in de hersenen ten grondslag (bijvoorbeeld bij een hersentumor) dan kan in sommige gevallen een acute hersenoperatie noodzakelijk zijn om de druk te verlichten.

Revalidatie na een CVA

Na het overwinnen van de acute fase van een beroerte komen de volgende behandelingen in aanmerking:

• fysiotherapie;
• bloedverdunnende medicijnen;
• controle van risicofactoren voor een beroerte;
• behandeling van de onderliggende hart- en vaatziekten.

Preventieve maatregelen CVA

In feite zijn maatregelen ter voorkoming van een CVA dezelfde als de gebruikelijke maatregelen die ook voor preventie van andere hart- en vaatziekten worden aangeraden:

• gewichtsbeheersing bij overgewicht;
• dieet en medicatie bij hoge bloeddruk of diabetes;
• onthouding van nicotine;
• voldoende lichamelijke activiteit.

Gezien het bijzondere belang van hoge bloeddruk bij het ontstaan van een beroerte, moeten juiste bloeddrukwaarden de hoogste prioriteit hebben.