Blozen: oorzaak, behandeling en voorkomen, tegengaan (tips)

Blozen is een veel voorkomende reactie op emoties als angst, verlegenheid of opgewondenheid. Blozen wordt dikwijls als vervelend ervaren, omdat het lichaam een persoonlijke emotie blootgeeft die de persoon liever voor zichzelf had gehouden. Bij blozen kunnen de wangen, de neus, de kin, het voorhoofd, de hals en de nek rood worden. Sommige mensen zijn gevoeliger voor blozen dan anderen. Waardoor ontstaat blozen en hoe kan worden voorkomen dat men gaat blozen?

Blozen: oorzaak, behandeling en voorkómen

• Waarom blozen mensen?
• Oorzaken van blozen
• Behandeling van blozen

Waarom blozen mensen?

Blozen is het plotseling en onvrijwillig rood worden van het gezicht, de hals en/of de nek. Vaak gebeurt dit ten gevolge van schaamte, stress of emotionele opwinding. Blozen is een onvrijwillige respons van het sympathische zenuwstelsel. De sympathische zenuwen reageren zonder dat de persoon daar invloed op heeft. Deze zenuwen reguleren onder meer de huidtemperatuur. In een warme omgeving worden door de sympathische vezels prikkels gegeven om de kleine bloedvaten in de huid (meer) open te zetten, als gevolg waarvan de doorbloeding sterk toeneemt. Tevens wordt de zweetproductie geactiveerd, zodat het lichaam kan afkoelen. De huidvaatjes worden bij koude dichtgeknepen. Ook neemt in die situatie de zweetproductie (sterk) af. Emotionele, schaamtevolle of spannende situaties kunnen prikkels via de sympathische zenuwen naar de huid sturen, waardoor iemand gaat blozen in het gezicht. Ook kan bij de persoon het klamme zweet uitbreken. Bij een aantal mensen werkt de sympathische zenuw te krachtig.

Blozen is in principe een onschuldig verschijnsel, maar in de sociale omgang kan het behoorlijk lastig zijn. Vooral veel jongeren hebben er moeite mee, omdat zij in een fase verkeren waarin uiterlijk en (de mening van) vrienden van grote invloed is op het zelfbeeld. Mensen die vaak moeten blozen, kunnen hierdoor in verlegenheid worden gebracht. Dit kan tot sociale stress of sociale fobieën leiden. De persoon ontwikkelt bloosangst, waarbij gevreesde sociale situaties worden vermeden. Hiermee houden ze de angst in stand. Ook hebben mensen met bloosangst in sociale situaties de neiging om de aandacht sterk op zichzelf te richten, door in de gaten te houden of ze (gaan) blozen. Het gevolg is dat ze in een negatieve spiraal terechtkomen met zichzelf versterkende processen.

Blozen kan bij iemand een sterke emotie oproepen, waardoor het blozen toeneemt. De persoon komt hierdoor in een vicieuze cirkel terecht. Blozen is gewoonlijk een kortdurende reactie, die na enkele minuten weer afneemt als het extra bloed uit het gezicht weer wegtrekt. In de nek kunnen de rode plekken wat langer zichtbaar blijven. Blozen verdwijnt het snelste wanneer de persoon in kwestie en anderen er geen aandacht aan besteden. Blozen gaat gepaard met een warmtesensatie, welke vaak langer aanhoudt dan het blozen zelf. Hierdoor denken blozende mensen gemakkelijk (en dus ten onrechte) dat ze zeer lang en intens blozen

Oorzaken van blozen

Bij blootstelling aan emotionele stress (verlegenheid, angst, opgewondenheid) reageert de sympathicus zenuw, waardoor de bloedvaatjes in de huid van het gezicht zich verwijden en de doorbloeding aanzienlijk toeneemt. Doordat er meer bloed door de vaten stroomt, kleurt deze rood. Andere oorzaken van blozen zijn onder meer:

• Alcohol;
• Levensmiddelenadditieven;
• Gekruid voedsel;
• Medicatie;
• Koorts;
• Couperose (een toename van kleine bloedvaatjes in het gelaat );
• Opvliegers in de menopauze;
• Carcinoïd syndroom.

N.B.: Carcinoïd tumoren produceren hormoonachtige stoffen, welke een complex van symptomen veroorzaakt, bestaande uit blozen, buikklachten met diarree, vernauwing van de luchtwegen (astma-aanvallen), migraine en hartkloppingen. Wanneer blozen gepaard gaat met (één van) deze klachten, dan moet een arts geraadpleegd worden. In ieder geval geldt dat wanneer bloosaanvallen gepaard gaat met andere verschijnselen, het verstandig is dit voor te leggen aan de huisarts.

Behandeling van blozen

Couperose kan door middel van een laser of flitslampen worden behandeld. Bij niet-stress gerelateerde vormen van blozen kan men de uitlokkende factoren zoals gekruid voedsel, alcoholgebruik of medicatie, proberen te vermijden. Stop nooit opeens met het gebruik van medicijnen. Overleg altijd eerst met de arts.

Blozen als gevolg van emotionele stress kan worden behandeld op de volgende manieren:

• Aanvaarden dat je bloost, het afleren van inadequate niet realistische gedachten en het aanleren van realistische, zelfaanvaardende gedachten, waardoor de schaamtegevoelens over het blozen - welke het blozen alleen maar verergeren - zullen afnemen. Een irrealistische gedachte die het blozen alleen maar erger maakt is bijvoorbeeld: 'Het is vreselijk dat ik bloos, iedereen kan mij zien, ik ga af als een gieter.' Een zelfaanvaardende gedachte is bijvoorbeeld: 'Dan maar zo rood als een vuurtoren. Ik ben zoals ik ben, zo reageer ik nu eenmaal. Punt uit.' Ook kan het helpen om iedereen te vertellen dat je snel rood wordt. Mensen zullen hier begrip voor hebben. Wanneer iemand er niet in slaagt om zijn gedachten te veranderen, dan kan cognitieve-gedragstherapie uitkomst bieden.
• Cognitieve-gedragstherapie wat gericht is op het veranderen van iemands gedrag en gedachten waardoor men op een realistischere manier gaat denken over blozen.
• Medicamenten die de angst kunnen verminderen (anxiolytica).
• Medicijnen die het hart iets rustiger laten kloppen en de bloeddruk verlagen (bètablokkers).
• De medicijn clonidine wordt onder meer gebruikt bij opvliegers tijdens overgang. Het wordt ook toegepast om blozen tegen te gaan.
• Een operatieve ingreep waarbij de sympathicus zenuw wordt geblokkeerd, kan een gunstig effect hebben op het blozen. Deze ingreep is echter niet zonder risico's.

Lees verder

• Rosacea: rode kleur wangen+ neus, vlekken gezicht, couperose
• Huiduitslag: rode vlekken huid baby, kind, volwassene & jeuk
• Huidaandoeningen A-Z: jeuk, pijn, bruine & rode vlekken huid