Wat zijn aambeien (Hemorroïden)?

Rond de anus lopen een aantal ringvormige bloedvaten. Het vullen van bloedvaten met bloed zorgt samen met de kringspieren voor afsluiting van de anus, zodat ontlasting opgehouden kan worden en er geen lucht en water kan ontsnappen. Een aambei is een plaatselijke verwijding van een bloedvat. Aambeien komen veel voor. De helft van alle Nederlanders heeft in zijn leven wel eens last van aambeien.

Hoe ontstaan aambeien?

Aambeien ontstaan als de bloedvaten rond de anus worden blootgesteld aan een hoge druk. Er zijn ook andere factoren die de kans op aambeien vergroten. De volgende factoren kunnen oorzaken van aambeien zijn:

• Hard persen; door hard persen komt er veel druk op de bloedvaten rond de anus, waardoor deze kunnen verzwakken en verwijden.
• Harde ontlasting; harde ontlasting kan ook de druk op de bloedvaten, waardoor deze kunnen verwijden.
• Diarree; ook diarree kan de druk op de bloedvaten vergroten.
• Overgewicht
• Ouder dan dertig jaar zijn; bij het ouder worden slijten en verzwakken de bloedvaten, zo ook de bloedvaten rond de anus.
• Zwangerschap en bevalling; tijdens de zwangerschap verzwakken de bekkenbodemspieren en vaker onstipatie voor, hierdoor neemt de druk op de bloedvaten toe. Tijdens de bevalling wordt hard geperst, waardoor de druk op de bloedvaten toeneemt.
• Veel zittend werk; beweging verbetert de darmperistaltiek, veel zitten vertraagt de peristaltiek.
• Veel hoesten; hoesten vergroot de druk op de bloedvaten rond de anus.
• Langdurig het toilet bezoekt; door lang zitten raken de bekkenbodemspieren vermoeid.

Wat zijn symptomen van aambeien?

Symptomen kunnen verschillende oorzaken hebben. Soms geven aambeien helemaal geen klachten. Of aambeien klachten geven is afhankelijk van de grootte en de locatie van de aambeien. Hieronder worden de meest voorkomende symptomen gegeven:

• Vers helderrood bloed in de ontlasting; vaak is dan door het persen de aambei wat beschadigd waardoor er bloed in de ontlasting zit.
• Afscheiding; de aambei sluit dan niet geheel de anus af, waardoor wat afscheiding langs de aambei kan vloeien.
• Een zichtbare zwelling rond/in de anus.
• Het gevoel hebben dat niet alle ontlasting uit de darmen is.

Wat is de prognose van aambeien?

De prognose van aambeien is doorgaans goed, mits tijdig behandeld. Er zijn echter een aantal situaties dat direct contact moet worden opgenomen met de arts. De aambei kan namelijk gaan ontsteken en/of er kan een stolsel in ontstaan. Bij een plotse felle pijn rond de anus, aambeien die gepaard gaat met koorts en bij herhaald bloed in de ontlasting moet direct contact met de arts worden opgenomen.

Tips bij aambeien

Wanneer tijdens het toiletbezoek weinig geperst hoeft te worden, neemt de druk op de bloedvaten af. Door een lagere druk op de bloedvaten tijdens de ontlasting, neemt de kans op het ontwikkelen van aambeien af en kunnen de zwakke plekken in de bloedvaten herstellen. Hieronder worden een aantal tips gegeven om de ontlasting te vergemakkelijken:

• Eet veel voedingsvezels. Voedingsvezels zitten in vers fruit, groente, volkoren broodproducten, zilvervliesrijst, volkoren pasta.
• Drink veel water. Voedingsvezels binden het water in de darm, waardoor de darm wordt geprikkeld. Hierdoor verloopt de ontlasting makkelijker.
• Zit niet te lang stil.
• Beweeg voldoende. Let echter op met krachtsport. Veel kracht zetten kan ook de druk op de bloedvaten ronde de anus vergroten.
• Gebruik geen laxeermiddelen.
• Ga bij aandrang direct naar het toilet. Uitstellen van het toiletbezoek dikt de ontlasting in, waardoor de ontlasting hard wordt.
• Pers niet te hard. Hierdoor neemt de druk op bloedvaten af.
• Spoel na de ontlasting af met lauwwarm water.

Lees verder

• Aandoeningen: acute en chronische buikpijn
• Aandoeningen: obstipatie (verstopping)
• Organen en orgaanstelsels
• Oorzaak, prognose, behandeling van prikkelbare darm syndroom