De Ottawa knee rules - uitsluiten van fracturen (breuken)

Net als de Ottawa enkelregels (Ottawa ankle rules) zijn de Ottawa knieregels (Ottawa knee rules) ontwikkeld om in een vroeg stadium te kunnen aantonen al dan niet uitsluiten of er sprake is van een fractuur (breuk). De voordelen van het in een vroeg stadium uitsluiten van fracturen betekent minder onnodig aanvullend onderzoek waardoor er geld bespaart kan worden.

Inleiding

In de praktijk komen veel acute klachten naar voren. Voor huisartsen betekent dit dat men adequaat moet reageren om de beste zorg te verlenen voor de patiënt. Om dit te kunnen doen zijn er goede meetinstrumenten nodig die dit kunnen meten. Voor fracturen van de knie zijn de 'Ottawa Knieregels' ontwikkeld. Dit meetinstrument is ontwikkeld om in een vroeg stadium te kunnen uitsluiten of er wel of geen fractuur aanwezig is in de knie. Dit zorgt ervoor dat de huisarts snellere en betere keuzes kan maken of er daadwerkelijk aanvullend onderzoek (foto's, MRI, CT-scan, etc.) moet plaats vinden of niet.

Waarom de Ottawa Knieregels?

Als een patiënt bij de huisarts komt zal hij eerst kijken wat de aard van de klacht is geweest. De Ottawa knieregels zijn namelijk alleen gevalideerd voor fracturen en niet voor spier problematiek, meniscus scheuren en band letsel (binnen/buitenband knie, voorste kruisband en achterste kruisband). Het is waarschijnlijker dat een fractuur eerder bij een val of een stoot aanwezig zal zijn dan bij een verzwikking van de knie. Dit geeft de huisarts het inzicht om te bepalen of de patiënt al dan wel of niet doorgestuurd moet worden voor aanvullend onderzoek.

De Ottawa Knieregels

De Ottawa knieregels worden altijd toegepast wanneer de huisarts het vermoeden heeft dat er daadwerkelijk een fractuur aanwezig kan zijn. Er zijn 5 regels die het mogelijk maken om de patiënt door te sturen voor aanvullend onderzoek.

• De patiënt is ouder dan 55 jaar
• Geïsoleerde pijn ter hoogte van de knieschijf (zonder botpijn elders op de knie)
• Pijn ter hoogte van de fibulakop (bovenste gedeelte van het kuitbeen)
• Onmogelijk om de knie in 90 graden flexie te brengen
• Onmogelijk om gewicht te dragen tijdens 4 stappen (dit betekent onmogelijk 2 stappen te maken op elk been)

Wetenschappelijke resultaten Ottawa Knieregels

1. Er is sprake van een negatieve likelihood ratio van 0,05% (dit betekent dat de kans op een negatief resultaat (dat de test aangeeft dat er geen fractuur aanwezig is) van de test bij een patiënt met een fractuur, minder dan 0,05% is).
2. Er is sprake van 98,5% sensitiviteit (dit betekent dat 98,5% van de mensen die een fractuur hebben ook daadwerkelijk door de Ottawa knieregels positief getest worden).
3. Er is sprake van 48,6% specificiteit (dit betekent dat 48,6% van de mensen die geen fractuur hebben ook daadwerkelijk door de Ottawa knieregels negatief getest worden).

Al om al betekent dit dat de Ottawa knieregels een betrouwbare en valide test is voor de huisartsenpraktijk om in een vroeg stadium kniefracturen op te sporen zonder dat daarbij aanvullend onderzoek bij komt kijken. Tevens zorgt dit voor een besparing op de kosten van aanvullend onderzoek.