Naevus spilus: goedaardige aangeboren gespikkelde moedervlek

Een naevus Spilus is een aangeboren pigmentafwijking, die gekenmerkt wordt door een café-au-lait (“koffie met melk”) macula met daarin meerdere donkerdere moedervlekjes. De vlek is vaak al bij de geboorte zichtbaar en de moedervlekjes verschijnen meestal op latere leeftijd. In de meeste gevallen komen dit soort plekken op de romp voor, maar ze kunnen ook elders op het lichaam optreden. Een naevus spilus is goedaardig en daarom is behandeling vanuit geneeskundig oogpunt niet nodig.

Naevus spilus

• Naevus spilus - inleiding
• Symptomen naevus spilus
• Oorzaak naevus spilus
• Diagnose naevus spilus
• Behandeling naevus spilus

Naevus spilus - inleiding

Naevus spilus is een gespikkelde, hypergepigmenteerde plek die op elk gebied van het lichaam kan voorkomen. Het is een goedaardige, aangeboren moedervlek. Men schat dat het bij ongeveer 1% van de pasgeborenen voorkomt. Bij de geboorte is de vlek vaak al zichtbaar, hoewel de spikkeling binnen de vlek pas in de loop der jaren optreedt. Er bestaat geen geslachtsvoorkeur.

Symptomen naevus spilus

Het gaat om een onscherp begrensde, egaal lichtbruine macula, wat wil zeggen een kleurverandering van de huid, zonder dat de huid verheven, ruw, ingezonken of anderszins veranderd is.¹ De macula bevat vele kleine donkderbruine gebiedjes of stipvormige vlekjes. Deze donkerbruine elementen zijn naevi naevocellulares (moedervlekken). Het lichte deel is een café-au-lait macula. De macula is meestal 3-6 cm in diameter, maar de diameter kan variëren van 1 cm tot meer dan 60 cm. De spikkeltjes of moedervlekjes kunnen in grootte variëren van 1-9 mm, maar ze zijn meestal 2-3 mm in diameter. Predilectieplaats is de romp, maar ze kunnen overal op het lichaam voorkomen.

Vergelijkbare ziektebeelden zijn:

• Melanoom;
• café-au-lait macula;
• Klinisch atypische naevus naevocellularis (voorheen bekend als dysplastisch naevus syndroom, afgekort: DNS).

Oorzaak naevus spilus

Er is nog weinig bekend over de mogelijke oorzaken van deze huidafwijking. Vermoedelijk is er een mutatie opgetreden in het erfelijk materiaal, die verantwoordelijk is voor de ontwikkeling van het pigmentsysteem.²

Diagnose naevus spilus

Op grond van het klinisch beeld wordt de diagnose gesteld. Bij verdenking op kwaadaardigheid (melanoom), kan een huidbiopsie worden genomen voor nader onderzoek.

Behandeling naevus spilus

Een naevus spilus is goedaardig en daarom is behandeling vanuit geneeskundig oogpunt niet nodig. Vanwege cosmetische redenen kan gekozen worden voor een behandeling door middel van excisie (uitsnijding) of laserbehandeling met een pigmentlaser.

Jaarlijkse controle door de dermatoloog is zeker bij de wat grotere vlekken aan te raden, zodat het ontstaan van een melanoom tijdig kan worden ontdekt en behandeld. Klinische beoordeling vindt plaats aan de hand van de zogeheten ABCDE-regel., waarbij de letters verwijzen naar een kenmerk van een moedervlek die kwaadaardig wordt:

• Asymmetrie: asymmetrie is een teken van kwaadaardigheid.
• Border (rand): een onregelmatige, grillige rand is verdacht.
• Color (kleur): twee of meer verschillende kleuren is verdacht.
• Diameter (doorsnede): moedervlekken die groter zijn dan 6mm in doorsnee is een reden om waakzaam te zijn, vooral in combinatie met veranderingen onder A,B of C.
• Evolution (evolutie of groei) of Elevation (verheven gedeelte): Evolutie staat voor verandering of groei van de moedervlek en elevation geeft aan dat een (deel van) de moedervlek een verheven aspect krijgt.³

klik hier voor een special over pigmentvlekken: sproeten, moedervlekken, zwangerschapsmasker en ouderdomsvlekken.

Noten

1. http://nl.wikipedia.org/wiki/Macula (voor de laatste keer geraadpleegd op 21 augustus 2011)
2. http://www.huidarts.com/cgi-bin/patinfo.pl?cgifunction=form&fid=1037461676 (voor de laatste keer geraadpleegd op 21 augustus 2011)
3. Dr. R.I.F. van der Waal, prof. dr. H.A.M. Neumann (red.): Praktische dermatologie - Klinische atlas met 470 afbeeldingen in kleur, Prelum uitgevers, Houten, 2009, p.72.

Lees verder

• Huidaandoeningen A-Z: jeuk, pijn, bruine & rode vlekken huid
• Geboortevlekken baby: huidvlekken of gekleurde vlekken huid
• Mongolenvlek baby: goedaardige blauwe pigmentvlek rug/billen
• Moedervlekken symptomen en verwijderen, weghalen, laseren
• Blauwe (grijze, zwarte) moedervlek verwijderen - blue nevus