Hyponatriëmie: een tekort aan natrium

Natrium is een van de belangrijkste zouten die nodig zijn voor een gezonde werking van het lichaam. Natrium speelt een belangrijke rol bij de water- en zouthuishouding in het lichaam. Ook speelt het een belangrijke rol bij de regulering van de bloeddruk.

Wat is hyponatriëmie?

Hyponatriëmie betekend letterlijk weinig natrium. Men spreekt van hyponatriëmie wanneer de natriumconcentratie lager is dan de referentiewaarden 135 - 145 mmol/L in bloedplasma. Een hyponatriëmie kan ontstaan door een tekort aan natrium of een teveel aan water.

Symptomen

De mogelijke symptomen van hyponatriëmie zijn:

• Misselijkheid
• Mailaise
• Hoofdpijn
• Verwardheid
• Gedragsverandering
• Coma

Ook kan het voorkomen dat er helemaal geen symptomen zijn.

Oorzaken van hyponatriëmie

Te weinig natrium
Te weinig natrium in het lichaam kan het gevolg zijn van onvoldoende inname van natrium via de voeding. In de meeste gevallen in er echter sprake van een ernstig verlies van natrium via de nieren, huid of de darmen. De meest getroffen leeftijdsgroep zijn heel jonge kinderen, door bijvoorbeeld natriumverlies ten gevolge van diarree. Oudere personen hebben vaker een hyponatriëmie als gevolg van een gestoorde nierfunctie.

Te veel water
Een hyponatriëmie kan ook komen doordat er wel voldoende natrium is maar dit verdund is met lichaamswater, oftewel er is te veel water. Er kan zich te veel water in het lichaam ophopen wanneer de uitscheiding van water om de een of andere reden verstoord is. Hierbij moet je niet alleen aan nierziekten denken, maar ook doordat men bijvoorbeeld veel meer water drinkt dan de nieren kunnen uitscheiden. Er is dan helemaal geen sprake van een absoluut tekort aan natrium in het lichaam, maar wel een overschot aan water, waardoor de hoeveelheid natrium als het ware verdund wordt. Een andere oorzaak van wateroverschot is een teveel aan het hormoon ADH, dat voor waterretentie in de nieren zorgt.

Hyperosmotische hyponatriëmie (watershift)	Hypotone hyponatriëmie (natriumverlies)	Overig
Hyperglykemie Osmotische actieve stoffen of medicijnen die aanwezig zijn in het bloed	Buiten de nier Braken Diarree Bloedverlies Via de nier: Diuretica Verhoogde urine uitscheiding Nierafwijkingen	Onvoldoende inname natrium Overmatig water inname Vasthouden water Overmatige ADH secretie Bijnierinsufficiëntie Hypothyreoïdie

Gevolgen van hyponatriëmie

Bij verlies van natrium gaat er ook water verloren. De verschijnselen die optreden, hebben voornamelijk te maken de vochtregulering in het lichaam. De kenmerken hiervan zijn afhankelijk van de snelheid waarin de hyponatriëmie ontstaat. Bij een acute hyponatriëmie ontstaan er vaak vochtophopingen (oedeem) in de hersenen, met neurologische problemen als gevolg. deze gevolgen kunnen verschillen van verwarring en stuipen tot coma. Wanneer het langzamer daalt, zullen er minder verschijnselen optreden. Het is echter wel van belang dat er net als bij acute hyponatriëmie actie wordt ondernomen.

Het tegenovergestelde van hyponatriëmie: hypernatriëmie.