Yoga: Patanjali

Patanjali (ongeveer de 2e eeuw v. Chr.) wordt algemeen gezien als de grondlegger van de yogaleer. De yogaleer is vervlochten met de Samkhya-filosofie. Samkhya is de theorie, yoga is de praktijk.

Wetenschap

Yoga is eerder een wetenschap dan een religie, o.a. omdat het een methodische inspanning is om tot een doel te komen. Als de richtlijnen gevolgd worden kan, net als bij een wetenschappelijk experiment, de methode herhaald worden door verschillende personen op verschillende tijdstippen met hetzelfde resultaat. Het doel is mokha of bevrijding.

Sutra

De yoga-sutra van Patanjali is het oudste boek dat betrekking heeft op de yogaleer. Het bestaat uit vier delen:

• Verklaring van de toestand van Samadhi (Indische denkers beginnen bij een opsomming bovenaan)
• De middelen om er te komen
• De siddhi's of bovennatuurlijke krachten die hierdoor gewekt worden (maar die niet na te streven zijn)
• De uiteindelijke bevrijding

De richtlijnen

De richtlijnen beslaan acht stappen die hieronder besproken worden

Yama

Yama is gericht op ethisch gedrag naar anderen:

• Ahimsa: geweldloosheid, niet kwetsen
• Satya: waarheidslievendheid, oprecht zijn, echt zijn
• Asteya: niet stelen, niets van een ander willen
• Brachmacharya: kuisheid, streven naar zuiverheid van de sexuele kracht, later sublimering van deze kracht
• Aparigraha: begeerteloosheid, niet verzamelen, opslokken, graaien

Niyama

Niyama gaat ook over ethisch gedrag, maar dan gericht op onszelf:

• Saucha: reinheid naar lichaam, geest, uiterlijk, gemoedstoestand en in de omgang
• Santosha: tevredenheid
• Tapas: niet toegeeflijk zijn voor jezelf
• Svadhyaya: studie van de heilige geschriften
• Ishvara pranidhana: overgave. Vaak wordt dit als overgave aan God benoemd, maar zo hoeft dat niet beslist gezien te worden. Het gaat om overgave aan dat wat ons overstijgt.

Pranayama

Pranayama is het beheersen van de pranische energie door middel van de ademhaling.

Pratyahara

Het afgrendelen van de zintuigen. Het terugtrekken van de zintuigen van voorwerpen uit de buitenwereld. Hierdoor wordt je niet meer afgeleid en kan het denken zich richten op het voorwerp van meditatie.

Dharana

Vastgehouden concentratie op het voorwerp van meditatie. Eenpuntige aandacht.

Dyana

Het stilleggen van de gedachten. De gedachtenstroom vloeit ononderbroken naar het voorwerp van concentratie.

Samadhi

Het vastleggen van de gedachtenstroom op het voorwerp van meditatie, vermelten met het voorwerp van meditatie. Het is een bewustzijnstoestand die boven waken, dromen en slapen uitgaat. © 2008 - 2009 Judithm, gepubliceerd in Alternatief (Mens en Gezondheid) op 06-02-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Judithm is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Samkhya, wat is dat?: De Samkhya of Sankhya is een atheistische leer. Dat betekent dat er geen plaats is voor een scheppende God, een hoogste principe, een laatste eenheid.
• Rustiger en harmonieuzer leven dankzij yoga: Yoga komt uit het Sanskriet en betekent 'eenheid', 'integratie', 'discipline'. Yoga streeft naar eenheid tussen lichaam en geest. Er zijn redenen te over om met y…
• Ayurveda en drijfveren: Dit artikel maakt deel uit van het eindwerkstuk voor de opleiding tot yogadocent aan het Vormingsinstituut voor Yogadocenten te Zolder in België. Het is geschreven door Ed van Hoof en…
• Discipline van geest en lichaam in Yoga: Discipline van de geest en het lichaam vormt de essentie van yoga. Vele beoefenaars van yoga ervaren dat zonder een goede discipline en controle over lichaam en geest…
• Bikram Yoga is hot!: Yoga is ontzettend populair om te onthaasten. Ook Bikram Yoga wordt steeds populairder. Het grote verschil? De ruimte is 40 graden heet!

Bronnen en/of referenties

• Ed van Hoof, yogadocent, R.I.P. 23 juni 2005.