Motoriek in het spijsverteringskanaal

In het spijsverteringskanaal zijn verschillende contractiepatronen te onderscheiden. Het begint al in de slokdarm met peristaltiek, nadat de slikreflex, waarbij de neusholte wordt afgesloten door de huig en de luchtpijp door het strotklepje, heeft plaatsgevonden. Maar ook in de maag, dunne en dikke darm is motoriek te onderscheiden.

Motoriek maag

Vanaf de bovenkant van de maag (gaster) - het cardia gedeelte - naar het antrum (het laatste en onderste deel van de maag) toe vinden peristaltische bewegingen plaats in de maag. De rugae (vouwen in de maag) worden naar het antrum toe steeds dikker. De peristaltiek is in het antrum het sterkst. Functie van kneden: mengen van maagsappen met voedselbrij.

Motoriek dunne darm

De dunne darm is in drie delen te onderscheiden:

• Duodenum, beter bekend als de twaalfvingerige darm
• Jejunum, de nuchtere darm
• Ileum, ookwel de kronkeldarm genoemd

In het duodenum vinden de volgende processen plaats:

• Voortbeweging (propulsion), door middel van (retro-)peristaltiek
• Mechanische vertering, door middel van segmentatie
• Chemische vertering, door middel van enzymen

Verscheidene insnoeringen op enige afstand van elkaar doen de dunne darm segmenteren. Peristaltiek verzorgt de voortstuwing (propulsie) van de voedselbrij (chyme) door de dunne darm. In de dunne darm zitten darmvlokken, de darmvlokken nemen voedingsstoffen op in het bloed, resorptie genaamd. Hiervoor heeft nog de chemische verkleining plaatsgevonden.

Motoriek dikke darm

In dikke darm en rectum komen tezamen drie typen motoriek voor:

• Haustrale contracties
• Massa bewegingen
• Defaecatie-motoriek

De dikke darm (colon) is gekenmerkt door zijn haustraties. Dit zijn plooien die de darm langs de buitenzijde om de paar centimeter lijkt in te snoeren. De haustrale contracties zijn langzame bewegingen en duren 1 minuut, en gebeuren om de 30 minuten. Haustrale contracties zorgen dat de darminhoud heen en weer beweegt, zodat niet alleen de buitenkant van het chyme ontwatert, maar ook de binnenkant.

Daarnaast zijn er nog de massa bewegingen. De functie hiervan is om de darminhoud over een relatief grote afstand te doen voortbewegen. De defaecatie-motoriek tenslotte zorgt voor de ontspanningsbeweging van de anus sphincters. Hierdoor kan uitscheiding plaatsvinden. Ga naar de special over spijsvertering en lees verder over de manier waarop ons lichaam voedsel verteert.