Het Menselijk Lichaam: Het Skelet en De Schedel

Het menselijk lichaam. Hoe steekt alles nou eigenlijk in elkaar? In deze serie van artikelen kun je over verschillende aspecten van het lichaam lezen. In dit tweede artikel kun je lezen en leren over Het Skelet en De Schedel.

Het Skelet

Het skelet is het geraamte dat ons lichaam stevig maakt. Het ondersteunt de spieren en het beschermt onze inwendige organen dankzij zijn stevige structuur. Het skelet bestaat uit meer dan 200 beenderen en enkele kraakbeenelementen die op hun plaats worden gehouden door bindweefselstrengen, banden of ligamenten genoemd.Het hele skelet bestaat uit de schedel, de wervelkolom en de borstkas, en het appendiculiare skelet bestaat uit de bovenste en onderste ledematen, de schouder- en de bekkengordel.

De beenderen bestaan uit een weesfel dat wel onbewegelijk lijkt, maar voortdurend verandert. In de beenderen zitten cellen die voortdurend nieuw weefsel aanmaken. Het zijn osteoblasten, osteocysten en osteoklasten. Ze ontbinden het weefsel door zouten vrij te geven aan het bloed. Dat proces gaat het hele leven door.

Op basis van de vorm kunnen we drie soorten beenderen onderscheiden: De platte beenderen (zoals de schedel), de lange beenderen (zoals de beenderen van de armen en benen) en de korte beenderen (zoals de handbeenderen). Ze bestaan uit beenweefsel dat vol kleine celletjes zit die worden omgeven door een compacte substantie. Als je een been doorsnijdt, zie je verschillende lagen die om kleine kanaaltjes en aders zitten.

Beenweefsel
Beenweefsel bevat veel minerale zouten die de beenderen stevig en stijf maken. Bij kinderen zitten er nog niet zoveel minerale zouten in het beenweefsel als bij volwassenen. Daarom zijn heel jonge kinderen ook heel lenig en kunnen ze bewegingen uitvoeren die volwassenen niet meer kunnen.

Beenmerg
Het binnenste, sponsachtige deel van bepaalde beenderen bevat beenmerg, een weefsel dat bloedcellen kan aanmaken. Beenmerg zit vooral in de dijbeenderen, het bekken, het borstbeen en de beenderen in het hoofd, die vooral rood beenmerg bevatten. Er worden voortdurend bloedcellen aangemaakt, omdat ze nogal een kort leven hebben en telkens moeten worden vervangen. Dat gebeurt in bepaalde beenderen; het andere beenmerg is de opslagplaats voor vetreserves en overschotten aan mineralen.

Een aantal beenderen van het skelet op een rijtje : wandbeen(zijkant schedel), achterhoofdsbeen (schedel), halswervels, ruggenwervels, sleutelbeen, borstbeen, ribben, schouderblad, ellepijp, spaakbeen, bovenarmbeen, stuitbeen, zitbeen(onderkant bekken), vingerkootjes, voetkootjes, knieschijf, dijbeen, darmbeen (bovenkant bekken), scheenbeen, kuitbeen, voetwortel, hiel

De Schedel en zijn beenderen

Het geheel van beenderen die het hoofd vormgeven, wordt de schdel genoemd. Het zijn lichte beenderen die heel sterk zijn en goed in staat hun inhoud te beschermen. Ze bestaan uit verschillende lagen die van elkaar worden gescheiden door een sponsachtig materiaal dat vol holtes en zenuwen zit. De verschillende delen van de schedel zitten aan elkaar vast met gewrichten die de beenderen op hun plaats houden. Alleen het gewricht tussen het hoofd en de eerste nekwervel en de onderkaak zijn beweegbaar, zodat we voedsel in onze mond kunnen nemen en erop kunnen kauwen.

De Schedel
De afmetingen en de vorm van de schedel geven een idee van het volume van de hersenen. Dat was heel belangrijk voor het bestuderen van de evolutie van de mens. Hoe groter het volume van de hersenen werd, hoe meer de mens kon.
De schdel bestaat uit 29 verschillende beenderen waarvan er zes in het oor zitten en één achter de tong. De hersenen worden beschermd door de hersenpan. Die bestaat uit 8 beenderen die stevig aan elkaar vastzitten.

Een aantal bekende beendern van de schedel : wandbeen (zijkant schedel), voorhoofdsbeen, achterhoofdsbeen, neusbeen, wiggebeen, onderkaaksbeen.

De inhoud van de schdel van de mens is nu 1500 tot 1800 cm³. Er is blijkbaar geen groot verschil in inhoud met de schdel van onze voorouders, maar de afgelopen 20.000 jaar is de vorm wel veranderd. De hersenen zijn vooral groter geworden op de plak waar zich de zenuwcentra bevinden voor het 'sociale leven'.

Een helm
Als je loopt of fietst, en je valt, dan kan je hoofd zware klappen te verwerken krijgen. Daarom kun je je hoofd het beste beschermen met een helm. Er bestaan helmen die speciaal zijn gemaakt voor motorrijders, fietsers en andere sportlui. Bepaald helmen zijn gemaakt voor militaire doeleinden of voor gevaarlijk werk.

De schedel van een pasgeboren kindje
Bij de geboorte sluiten de beenderen van de schedel niet overal mooi tegen elkaar aan. Bij een pasgeboren kindje zijn er zes plekken op de schedel die alleen worden beschermd door een membraam dat langzaam wordt vervangen door bindweefsel. Die plaatsen zijn heel buigzaam en vergemakkelijken de geboorte, omdat daardoor de vorm van de schedel zich kan aanpassen aan het geboortekanaal. Voordat de schedel helemaal is dichtgegroeid, neemt de hersenmassa snel toe. Deze plekken worden fontanellen genoemd.

De tanden
De tanden zitten vast in de tandholtes in de onder-en bovenkaak. Ze bestaan uit epitheelweefsel dat heel hard is geworden door de bekleding van glazuur. © 2008 - 2009 Mondyluke, gepubliceerd in Diversen (Mens en Gezondheid) op 20-07-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Mondyluke is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Het skelet: beenweefsel: Het skelet bestaat uit beenderen en gewrichten. De beenderen geven het lichaam steun, bescherming en zijn belangrijk in de vorming van bloed. Ook vormen de beenderen een belangrijke…
• Het beenderstelsel of skelet: Hoewel veel mensen bij het woord skelet direct aan ernstige misdaden en enge horrorfilms denken, is het skelet veel meer dan dat. Ons skelet hebben we nodig, we kunnen niet zond…
• Het skelet: structuur van beenderen: Omdat beenderen verschillende typen weefsel bevat, wordt het een orgaan genoemd. Hoewel botweefsel het meeste voorkomt in beenderen, bevatten beenderen ook zenuwweefsel,…
• Het bewegingsstelsel van onze huisdieren: Men onderscheidt dieren van planten door het feit zich zelfstandig kunnen verplaatsen en zich zo kunnen onttrekken aan veranderingen in hun bestaan uit een passief d…
• Bot: een dynamisch weefsel!: Bot is een levend weefsel dat voortdurend aan verandering onderhevig is. Het kent vele functies en verschillen in anatomie. Dit artikel omschrijft de belangrijkste zaken rondom b…

Bronnen en/of referenties

• Boek : 'Het Menselijk Lichaam'