Het Menselijk Lichaam: De Bloedsomloop en Het Bloed

Het menselijk lichaam. Hoe steekt alles nou eigenlijk in elkaar? In deze serie van artikelen kun je over verschillende aspecten van het lichaam lezen. In het tiende artikel gaat het over De Bloedsomloop en Het Bloed.

De Bloedsomloop

Ons hart is door een spierwand verdeeld in twee helften, boezems genoemd. Elke helft pompt bloed rond door een verschillende omloop, de kleine en de grote bloedsomloop. De twee omlopen beginnen en eindigen in het hart, maar zijn compleet van elkaar gescheiden.

De Kleine Bloedsomloop
De rechterboezem van het hart krijgt bloed vanuit twee aders die vanuit het hoofd en vanuit de borstkas naar het hart lopen. Dat bloed bevat kooldioxide die als afvalstof werd uitgestoten door de cellen. Dat bloed bevat dus weinig zuurstof. Als de rechterkamer vol is, trekt ze samen en duwt ze het bloed naar de longslagader. Die splitst zich op in twee delen en loopt naar de beide longen. In de longen vindt een gasuitwisseling plaats, waarbij de kooldioxode uit het bloed wordt gehaald en zuurstof aan het bloed wordt toegevoegd voor het terugkeert naar de linkerboezem.

De Grote Bloedsomloop
De grote bloedsomloop begint in de linkerboezem en eindigt in de rechterboezem nadat hij het hele lichaam heeft doorlopen. De linkerkamer wordt vanuit de linkerboezem gevuld met zuurstofrijk bloed dat uit de longen komt. De kamer trekt samen, er ontstaat druk en zo komt het bloed terecht in de aorta. Dat grote vat is de verzamelplek van waaruit de kleinste aders naar alle delen van het lichaam, behalve de longen, vertrekken.

De Aders
De druk in de aders is te klein om het bloed naar het hart te pompen. De spieren die de aders samenpersen, zorgen voor voldoende druk.

De Slagaders
Slagaders hebben elastische wanden die de druk van het bloed beter regelen. Het bindweefsel dat aan de binnenkant zit, maakt het mogelijk dat de slagader dikker of dunner wordt.

De Wanden

De wanden van aders zijn dunner dan die van slagaders omdat ze een veel lagere druk moeten kunnen opvangen.
Het stromen van het bloed door de aders wordt vergemakkelijkt door de aanwezigheid van speciale kleppen die ervoor zorgen dat het bloed maar in één richting kan stromen. Als de spieren een omgekeerde beweging maken, worden de kleppen gesloten en kan het bloed niet terugvloeien.

Het Bloed

Een volwassen mens heeft 5 liter bloed in zijn lichaam. Bloed vervoert zuurstof en energie naar de cellen, zodat ze hun vitale functies kunnen uitoefenen. Bloed bestaat uit een vloeibaar deel, plasma genoemd, waarin verschillende soorten cellen zitten. Het plasma bestaat bijna volledig uit water waarin vitamines, eiwitten, glucose en andere stoffen zijn opgelost. De cellen zijn vooral rode bloedcellen, witte bloedcellen en bloedplaatjes.

Hemoglobine
Hemoglobine heeft als taak het vervoeren van zuurstof naar de cellen. Elke rode bloedcel omvat heel veel moleculen hemoglobine, die ijzeratomen bevatten die zich kunnen binden aan zuurstof. Terwijl het bloed naar de longen stroomt, neemt de hemoglobine zuurstof op en brengt die naar de cellen waar de zuurstof wordt vervangen door kooldioxide.

Hematocriet
Hematocriet geeft de hoeveelheid cellen in het bloed weer. In normale omstadigheden bedraagt de hematocrietwaarde ongeveer 45%. Bloed bestaat vooral uit rode bloedcellen. De witte bloedcellen en de bloedplaatjes vormen slechts 2% van het totaal aantal cellen.

Witte Bloedcellen
De witte bloedcellen zijn de schildwachten die ons lichaam beschermen tegen infecties. Ze worden gemaakt in het beendermerg en zijn veel groter dan de rode bloedcellen. Als een vreemd element het bloed binnendringt, komen de witte bloedcellen in actie en nemen de indringer op. Daarna wordt de indringer vernietigd. Er bestaan verschillende soorten witte bloedcellen. De lymfocyten zijn de enige witte bloedcellen die zich niet bezig houden met indringers ; zij zijn gespecialiseerd in de immuniteit. Anderen zijn Neutrofiel, Basofiel, Eosinofiel en Monocyt.

Bloedplaatjes
Bloedplaatjes worden gemaakt in het beendermerg en hebben als taak het bloeden te stelpen bij een verwonding. Als een ader wordt beschadigd, laten de bloedplaatjes het bloed stollen, zodat de bloeding stopt. Eerst zwellen de plaatjes op en proberen ze het verlies aan bloed te stoppen. Vervolgens vormen ze fibrinedraden die de bloedcellen opvangen en zo een klonter vormen die de ader weer dichtmaakt.

Rode bloedcellen
Het zijn bijzondere cellen die geen kern hebben. Ze zijn heel klein en kunnen alle weefsels in het lichaam bereiken. Ze brengen er hemoglobine naartoe, die zuurstof bevat. Ze hebben slechts een kort leven (minder dan vier maanden), daarom maakt het ruggenmerg voortdurend nieuwe rode bloedcellen aan, die de afgestorven cellen moeten vervangen. Als er te weinig rode bloedcellen in ons lichaam zitten, kan dat ernstige gevolgen hebben voor onze gezondheid. © 2008 - 2009 Mondyluke, gepubliceerd in Diversen (Mens en Gezondheid) op 14-08-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Mondyluke is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Bloed, een bijzonder soort weefsel: Bloed is een bijzonder soort weefsel omdat het vloeibaar is en zich door het lichaam verplaatst. Het is opgebouwd uit drie soorten cllen en uit een vloeisftof: het bloedpl…
• Bloed de rode vloeistof: Bloed is een rode vloeistof die via het hart door het lichaam wordt gepompt. Één dertiende van het lichaamsgewicht bestaat uit bloed.
• Bloed: bloedcellen: Bloed is een vloeibaar weefsel. Maar waar bestaat het nu uit? In dit deel worden de bloedcellen beschreven. Het bloed bestaat voor 45% uit deze bloedcellen.
• Bloedarmoede bij paarden: Bloedarmoede is een tekort aan rode bloedcellen (anemie), wat bij paarden ontstaat door bloedverlies, te weinig aanmaak van rode bloedcellen of verhoogde afbraak van rode bloedcelle…
• Bloed en Bloedgroepen: Het menselijk bloed is in 4 groepen ingedeeld: A, B, AB, en O. Elke letter refereert aan een antigen, of proteïne, aan het oppervlakte van de rode bloedcellen. De oppervlakte van de ro…

Bronnen en/of referenties

• Boek: Het Menselijk Lichaam