Uitblijvende menstruatie; secundaire amenorroe

De defenitie van amonerroe is; “het uitblijven van de menstruatie gedurende zes maanden bij een vrouw in de vruchtbare levensperiode”. We spreken van primaire amenorroe wanneer er nog niet eerder sprake is geweest van een menstuatie bij een vrouw van 16 jaar of ouder. We spreken van secundaire amenorroe wanneer een vrouw al wel eerder gemenstueerd heeft maar bij wie de menstuatie nu uit blijft. Dit artikle gaat over de oorzaken van secundaire amenorroe.

Oorzaken secundaire amenorroe

Er zijn verschillende oorzaken te noemen van secundaire amenorroe. Hieronder volgt een overzicht;

Syndroom van Asherman
De oorzaak van dit syndroom zijn intra-uteriene verklevingen (verklevingen in de baarmoeder). Na curettages (weghalen van baarmoederslijmvlies) kunnen deze verklevingen ontstaan doordat daardoor myometriumbeschadigingen kunnen ontstaan. Je kunt dit syndroom behandelen door de verklevingen te klieven.

Resistent ovarium sydnroom
De oorzaak van deze aandoening is mogelijk gelegen in auto-antilichamen tegen delen van het ovarium. De gonaden (geslachtsklieren) zijn wel normaal en bevatten ook follikels. Zwangerschap op natuurlijke wijze is niet mogelijk. Met behulp van eiceldonatie is er wel een mogelijkheid tot zwangerschap.

Menopauze
Wanneer vrouwen in de menopauze raken, zal uiteindelijk de menstruatie stoppen. De meeste vrouwen zijn/raken rond de leeftijd van 50 in de menopauze. Het kan ook voorkomen dat vrouwen vervroegd in de menopauze raken. Dit kan erg vervelend zijn wanneer er nog een zwangerschapswens is.

Hypofyse adenoom met hyperprolactinemie
Vrouwen met deze aandoening hebben een adenoom (soort tumor) in de hypofyse. Deze adenoom produceert prolactine. Wanneer er bij een vrouw verhoogde prolactineproductie wordt gevonden, wordt de hypofyse in beeld gebracht en gezocht naar de aanwezigheid van een adenoom. Dit kan een microadenoom zijn, deze is kleiner dan 1 cm, of een macroadenoom, welke groter is dan 1 cm. Door de verhoogde prolactine-concentratie is er een verstoorde GnRH-afgifte, welke de menstuatiecyclus verstoort. De behandeling bestaat uit het herstellen van de prolactine-concentratie met een dopamine-agonist.

Anorexia nervosa
Wanneer er sprake is van anorexia nervosa kan er een tekort aan oestrogeen ontstaan. Het gevolg hiervan is dat de menstuatie uit kan blijven. Wanneer patiënten met anorexia nervosa in gewicht toenemen, kan er weer een normale menstruatiecyclus ontstaan. Echter bij ongeveer 30% van de vrouwen met secundaire amenorroe door anorexia nervosa blijft menstruatiecyclusproblemen houden na herstel van het lichaamsgewicht.

Extreme lichamelijke inspanning
Vrouwen die aan extreme lichameljke inspanning doen, kunnen ook amenorroe krijgen. Je kunt dit o.a. zien bij balletdanseressen en langeafstandlopers. Hoe zwaarder de trainingen zijn, hoe eerder je amenorroe zult zien. Het kan ook zijn dat de eerste menstuatie later optreedt wanneer meisjes op jonge leeftijd al extreem veel sporten.

Polycysteus ovarium syndroom (PCO-syndroom)
Vrouwen met het PCO-syndroom kunnen oligomenorroe (dit wil zeggen dat het tijdsinterval tussen twee menstruaties meer dan 6 weken bedraagt en minder dan 6 maanden) of (secundaire) amenorroe hebben. Verder zie je bij deze vrouwen vaak adipositas en hirsutisme (haargroei volgens het mannelijk patroon). Bij aanvullend onderzoek worden bilateraal cysteus vergrote ovaria gevonden. Bij het PCO-syndroom is er sprake van een chronische anovulie, dit wil zeggen dat er geen eisprong is.

Lees verder

• Uitblijvende menstruatie; primaire amenorroe
• Aandoeningen: abnormaal vaginaal bloedverlies
• Polycysteus-ovarium syndroom (PCO-syndroom)
• Aandoeningen: anorexia en boulimia nervosa