Lijf en leden: De voeding

Een minderheid van ons beschikt over een gedegen voedingskennis. Het is ook echt niet eenvoudig om alle informatie te verwerken die nodig is voor een goede voeding. Tegelijkertijd beschikken we echter onbewust toch over een bepaalde basis- kennis op het gebied van gezonde voeding.

Kennis over voeding

U zult merken dat er bij het klassieke dieet voor gewichtsvermindering, ongeacht de samenstelling, altijd een addertje onder het gras schuilt. Ken de samenhang tussen de diverse hongerprikkels en de voedselopname, maar ook de verschillende voedingsbestanddelen en hun voor u belangrijke bijzonderheden. Met deze kennis wordt u wegwijs gemaakt op het gebied van een volwaardige uitgebalanceerde voeding.

Kennis van de juiste voeding is een van de factoren die bepalend zijn voor succesvol gewichtsverlies: tenslotte zijn voeding en beweging twee onafscheidelijke vrienden. Maar wat is het nut van gedegen kennis over sport en voeding als de toepassing ervan schipbreuk lijdt omdat de voedings- en sportbeginselen geen vast onderdeel van het dagelijks leven uitmaken?

Beloften versus realiteit

Elk voorjaar is het weer zover: het vet van de winter is in al z’n glorie te zien. De tijd die rest tot de eerste korte rokken en broeken is nog maar kort. Juist in deze dagen zijn de erschillende aanbiedingen om snel gewicht te verliezen aanlokkelijk.

Laten we ervan uitgaan dat ook u voor een snelle manier kiest om de overtollige pondjes kwijt te raken. Om ervoor te zorgen dat het snel gaat baseren de meeste zogenoemde hongerdiëten zich op een energietoevoer van minder dan 1000 kcal. Maar u weet inmiddels dat uw stof- wisseling bijzonder zuinig omspringt niet de reserves. Eet u daarom een paar dagen op een dergelijke energiearme manier, dan daalt ook uw energieverbruik aanzienlijk.

Door de verminderde energieopname, juist de eerste dagen, is automatisch een meer of minder grote gewichtsafname waar te nemen. Zoals al werd uitgelegd, bestaat het gewichtsverlies in een dergelijk geval slechts voor een deel uit lichaamsvet. Bovendien bestaat meer dan de helft van het verloren gewicht uit eitwithoudend spierweefsel en het daarmee verbonden water.

Om te begrijpen dat een verlaging van het lichaamsgewicht met 500 gram per dag, zoals dat bij een hongerdieet Het geval is, niet puur uit vetverlies bestaat, hoeven we alleen maar een korte berekening uit te voeren: een gram voedingsvet maakt bij verbranding 9 kcal vrij, een gram lichaamsvet maakt in vergelijking 7 kcal vrij. Het energiegehalte van het lichaamsvet is lager, omdat zich in het lichaamsweefsel bijvoorbeeld bindweefselelementen bevinden, die niet bijdragen aan de calorische waarde. Op basis van deze gegevens maakt een pond lichaamsgewicht bij verbranding dus 500 x 7 kcal = 3500 kcal vrij.

De door voedingsinstituten aanbevolen dagelijkse energietoevoer voor mannen tussen 25 en 51 jaar is 2400 kcal voor een vrouw in dezelfde leeftijdsklasse is dat 2000 kcal, waarbij wordt uitgegaan van een lichte lichamelijke inspanning. U hoeft geen rekenwonder te zijn om vast te stellen dat de noodzakelijke besparing van 3500 kcal, uitgaande van een behoefte van 2400 of 2000 kcal, moeilijk te realiseren is.

In ons rekenvoorbeeld resteert dus, om tot een verlies van 500 gram lichaamsvet te komen, een hoeveelheid van 2100 tot 2500 kcal, die door sportinspanningen verbrand zou moeten worden. Dit komt overeen met een fietstocht van vijf uur.

Als u de hier gemaakte berekening ten uitvoer brengt, hebt u eigenlijk al het bewijs in handen dat de gebruikelijke dieetbeloften onmogelijk zijn. Betrekken we de besparingen in de stofwisseling, die na een paar dagen lijnen in elk geval optreden, bij de overwegingen, dan is met welk dieet dan ook een verlies van 500 gram lichaamsvet per week realistisch. Dit kan redelijkerwijs ook worden bereikt zonder extreme energie- beperkingen.

In gezondheidsopzicht brengt een te sterke verlaging van de energietoevoer, zoals bij hongerdiëten het geval is, bovendien een tekort aan verschillende vitale voedingsbestanddelen met zich mee. Om die reden is de aan het eind van dit hoofdstuk genoemde gemengde voeding met verlaagde energie, zoals aanbevolen door voedingsinstituten, niet alleen een effectiever, maar ook een gezonder alternatief op weg naar een slank figuur.

Dieetbeginselen

Op dit moment zijn er enkele honderden diëten bekend die gewichtsverlies zouden bewerkstelligen. Wat op het eerste gezicht bijzonder onoverzichtelijk lijkt, kan bij een nadere beschouwing als een gemeenschappelijk basisprincipe worden herkend: in het lichaam wordt een tekort aan voedingsstoffen opgewekt, dat naast het gewenste vetverlies ook zorgt voor de verbranding van spierweefsel.

Omdat tegelijk met de spieren ook het bijbehorende water verdwijnt, is het gewichtsverlies aanzienlijk, wat echter na beëindiging van het dieet weer snel wordt tenietgedaan. Bovendien zijn de meeste diëten zo eenzijdig dat ze na enige tijd tot verlies van de eetlust leiden. Ook hierdoor wordt snel lichaamsgewicht verloren.

Het begrip dieet wordt in het algemeen spraakgebruik gezien als een speciaal samengestelde voedingswijze die slechts een bepaalde tijd wordt nageleefd. Hieruit volgt het ernstigste bezwaar tegen een dergelijk dieet: het is door de samenstelling van energie en voedingsstoffen vaak niet geschikt om blijvend te voldoen aan de behoeften van het menselijk organisme, zodat na afloop van een dieet over het algemeen de voeding van voor het dieet weer wordt gebruikt.

Zelfs wanneer door het volgen van een strikt dieet een verlies aan lichaamsgewicht ontstaat, melden de meeste diëten niet hoe de voeding in de toekomst uitgebalanceerd kan worden voortgezet. Hiervoor is de hulp van professionele diëtisten nodig.

Er zijn voedingswijzen die qua samenstelling niet aan de uitgebalanceerde gemengde voeding, zoals aanbevolen door voedingsinstituten, voldoen, noch het kortdurende karakter van een dieet hebben. Deze worden de alternatieve voedingswijzen genoemd. Daaronder vallen bijvoorbeeld vegetarisme, macrobiotiek en bepaalde eliminatiediëten. © 2007 - 2010 Sophocles, gepubliceerd in Gezonde Voeding (Mens en Gezondheid) op 30-11-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Sophocles is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Montignac dieet: Het Montignac dieet is een methode die rond de jaren '90 ontzettend populair is geworden om af te vallen. De methode is vernoemd naar de Fransman Michel Montignac welke de bedenker is van di…
• F2 Dieet, een gezonde manier van afvallen: Afvallen... vaak voor mensen een groot probleem. Men moet een vast patroon van eten en bewegen vaak drastisch veranderen en dat is niet altijd even gemakkelijk. Vaa…
• Maaltijdvervangers - Verschillende soorten: Afvallen met behulp van maaltijdvervangers is een bekende en snelle manier van afvallen. In dit artikel worden verschillende bekende maaltijdvervangers besproken.…
• Zwangerschapsdieet: Zodra een vrouw zwanger is breekt er voor haar een bijzondere periode aan. Er verandert veel in het lichaam en daardoor is er ook een verhoogde behoefte aan voedingsstoffen. Om de ongebor…
• Gezonde voeding voor hartpatiënten: Gezonde voeding en beweging voor iemand die een hartinfarct heeft doorstaan is erg belangrijk. Het voorkomen van een hartinfarct is beter dan genezen.