Jeruzalem Syndroom en Psychose

Gek van Jeruzalem: anekdotes over het Jeruzalem Syndroom

Infoteur: Etsel

Er is iets in Jeruzalem dat zo'n 150 toeristen per jaar hun verstand doet verliezen en psychotisch worden. Sommigen denken dat ze de Messias of de duivel zijn, anderen voelen dat ze een moskee of een kerk moeten vernietigen en weer anderen weten waar de Arks des Verbonds verborgen ligt. Dit wordt het Jeruzalem Syndroom genoemd. Er zijn in de loop der geschiedenis al veel gevallen bekend. Grappig, maar toch ook weer niet.


Jeruzalem syndroom

Stel je een normaal uitziende toerist voor die in Israël rondreist en uiteindelijk ook Jeruzalem aandoet. Plotseling gebeurt er iets geks: de toerist beweert dat hij Simson is en probeert de muren van Jeruzalem neer te halen. Amusant? Het hangt er vanaf wie je het vraagt. Hoe vreemd dit voorval ook mag klinken, er zijn elk jaar ongeveer 150 gevallen in Jeruzalem. Het wordt het Jeruzalem Syndroom genoemd en komt niet in andere plaatsen voor zoals Haifa, Parijs of Amsterdam. Wat gebeurt er precies als mensen hun verstand kwijt raken?

Dit syndroom is uniek voor pelgrims en de meeste die eraan lijden zijn Protestantse christenen in de leeftijd van ongeveer 30 jaar. Sommige hebben psychische problemen in het verleden gehad. Ze zijn opgegroeid met het Oude en Nieuw Testament en de verhalen van Jezus en Johannes de Doper, ze komen voor het eerst naar Jeruzalem en dan gebeurt er iets.

Wanneer een pelgrim geconfronteerd wordt met de werkelijkheid

Dr Carlos Yair Bar-el, is een voormalig hoofd psychiater in Jeruzalem District. Als directeur van het Kfar Shaul Psychiatrisch Ziekenhuis, werd Bar-el geconfronteerd met verhalen die tegelijkertijd grappig en verschrikkelijk waren. Vóór het jaar 2000 voorspelde hij een sterke toename van het aantal mensen die psychotisch zouden worden in Jeruzalem in verband met de komst van de Messias. Maar dit is niet gebeurd.

De kloof tussen het beeld van Jeruzalem en de werkelijkheid is waarschijnlijk één van de grootste oorzaken van het syndroom. De onschuldige pelgrim verwacht een Bijbels Jeruzalem te vinden, puur en rustig, in plaats van een drukke stad met files en lawaai uit synagogen, moskeeën en kerken. Zelfs voor hij een kans heeft gehad te assimileren, is hij fysiek en geestelijk uitgeput.

Een andere theorie is dat dit een verborgen gif is dat Jeruzalem activeert. Het zou kunnen zijn dat de eerste persoon die het Jeruzalem Syndroom had, Koning David was die danste als een gek toen de Arks des Verbonds naar Jeruzalem kwam en zijn vrouw Michal zijn gedrag niet kon verklaren.


De muren zeven keer omsingelen

De Jaffa Poort is eeuwen lang de ingang tot Jeruzalem geweest. Het is heel gewoon om hier de excentrieke figuren te zien.

In de zomer van 1099 omsingelden de Kruisvaarders de muren van de stad zeven maal in het geloof dat de muren zouden vallen zonder strijd (het 'Jericho-effect'). Toen dit niet werkte, ontdekten de kruisvaarders dat de zomer in Jeruzalem geen pretje was, vooral niet voor Europeanen en vooral niet voor soldaten met zware wapenuitrusting. De verovering eindigde overigens in een verschrikkelijke slachting van 50.000 moslims en Joden. Eén van de tradities claimt dat zij op vrijdag de stad binnenkwamen, de dag van de kruisiging van Jezus: hoe symbolisch!

Rabbijn Jehoeda Levi

Volgens een andere legende kuste rabbijn Jehoeda Halevi de grond bij de ingang van de Jaffa poort voor hij de stad voor de eerste keer in zijn leven naar binnenging waar hij jaren voor gebeden had. De legende vertelt dat een paar seconden vóór hij zijn droom vervulde hij werd overreden door een man met een paard en stierf (hoewel hij feitelijk in Egypte overleed).

Een ander verhaal vertelt over een jong Arabisch meisje dat bloemen gaf aan Keizer Wilhelm II van Duitsland en levend verbrandde toen één van de welkomst schoten voor de keizer haar jurk in brand zette.

De Tempelberg ligt aan onze voeten

De toegang voor toeristen en Israëliërs naar de Tempelberg is geleidelijk verminderd sinds de jaren 1980: eerst werden veiligheidsmaatregelen genomen en de laatste jaren zijn de bezoeken beperkt tot het gebied van de berg en zijn bezoeken aan de moskee niet toegestaan. Zoals je zult begrijpen zijn er vele vreemde verhalen rond de Tempelberg.

De Ark des Verbonds: achter, naast, boven of onder de Tempelberg?

Ongeveer honderd jaar geleden beweerde een Britse legerofficier, Montague Parker, te weten waar de exacte locatie van de Ark des Verbonds lag. Na graven in de Stad van david besloot hij onder de Tempelberg te kijken. Eerst verzamelde hij geld en toen verkleedden hij en zijn mannen zich als Arabieren en zochten een week lang onder de Tempelberg gedurende de nacht in het gebied van de Stallen van Salomo.
Hoewel hij een astroloog raadpleegde vond hij niet wat hij zocht en ging vervolgens zoeken naar de Stenen Tafelen onder de steen van de Rotskoepel. Toen Parker en zijn mannen werden gesnapt, vluchtten ze voor hun leven naar Jaffo en verlieten het land. In de jaren 1990 werden Parkers bril en opsporingsuitrusting gevonden in het gebied van de Nikbat Ha-Shiloah. Tegenwoordig kan je de gebieden bezoeken die Parker in de Stad van David ontdekte.

Al Aksa Moskee

In 1969 vond een serieus incident plaats toen een Australische christelijke toerist het vuur openden in de Al Aksa moskee. Hij wilde de wederkomst van Jezus bespoedigen. Hij bleek schizofreen te zijn.

Vluchten over de Tempelberg werden verboden in het midden van de jaren 1980 nadat een Amerikaanse evangelist boven de Tempelberg trachtte te vliegen in zijn zoektocht naar de Ark des Verbonds. De Amerikaan, die ook een natuurkundige was, gebruikte verfijnde elektronische uitrusting en beweerde dat de Ark lag begraven onder de berg in de periode van de Eerste Tempel.

De Messias is onderweg

De Russische schrijver Nikolai Gogol kwam naar de stad in de 19de eeuw omdat hij geloofde dat zijn 'writer's block' alleen in Jeruzalem kon worden overwonnen waarvan hij dacht dat dat de bron was van zijn moeilijkheid. Toen hij bij de Heilige Grafkerk arriveerde was hij verbaasd door het geluid en de verwarring en zijn verwachtingen werden vervangen door afschuw bij de gebeurtenissen die plaats vonden bij de kerk. Gogol besloot onmiddellijk dat hij nooit meer in staat zou zijn te schrijven. Hij keerde terug naar Rusland en kwam in een diepe depressie terecht. Na een poging om de derde versie van Dode Zielen te schrijven, vernietigde hij het en stierf. Psychiaters beweerden dat Gogol niet leed aan het Jeruzalem Syndroom.

Andere pelgrims beweerden dat volgens hun berekeningen de Messias al onderweg was. Sommigen storten ineen op de plek, anderen ontdeden zich van hun kleren en sommigen pleegden zelfmoord op de Olijfberg vanwaar Jezus Jeruzalem binnenkwam en vanwaar hij ook verwacht wordt terug te keren.
© 2008 - 2009 Etsel, gepubliceerd in Ziekten (Mens en Gezondheid) op 10-02-2008, laatst gewijzigd op 11-02-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

Bronnen en/of referenties

  • Ron Peled

Reageer op het artikel "Gek van Jeruzalem: anekdotes over het Jeruzalem Syndroom"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.