Angina Pectoris, een ernstige hartziekte

Onder Angina Pectoris verstaat men een klachtenpatroon, dat wordt veroorzaakt door een acute voorbijgaande ischaemie van de hartspier. De ischaemie ontstaat wanneer de hartspier minder zuurstof krijgt dan nodig is. Normaal kan aan de toegenomen zuurstof behoefte gemakkelijk worden voldaan, doordat de verwijding van de arterie coronaria de doorstroming met een factor 4 à 5 keer kan toenemen. Bij vernauwing door atherosclerose is dit niet meer mogelijk.

Angina Pectoris klachten kunnen ook ontstaan bij aortaklepstepnose, ernstige anemie en CO (koolstof) vergiftiging (zuurstof dragend vermogen van het bloed is verminderd) en soms door spasme van de arteria coronaria.
Bij ischaemie van de hatspier komen stoffen vrij (bradykinine, histamine) die de sensibile sympatische vezels activeren. Hierdoor ontstaat de referred pain (arm, kaak, hals).
Naast de traditionele risicofactoren zoals een hoog cholesterol, roken, hypertensie en diabetes, blijkt ook depressie een onafhankelijke risicofactor voor coronaire hartziekten.

Stabiele (inspanningsgebonden) angina pectoris

De klassieke angina pectoris treedt op bij:

• Lichamelijke inspanning; traplopen, fietsen tegen de wind in.
• Overgang van warme naar koude omgeving.
• Na emotie.
• Na de maaltijd.
• Bij koorts.

Er is een beklemmend, drukkend gevoel (samensnoerend) midden op de borst achter het borstbeen. Vaak met uitstraling naar de binnenkant van de linkerarm, maar soms ook naar beide armen, hals, kaak, rug- of maagkuiltje.
In enkele gevallen is de lokalisatie van de klachten uitsluitend beperkt tot arm, schouder of kaakhoeken. De angina pectoris duur enkele minuten (1/2-10 minuten).
De klachten verdwijnen na het stoppen van de inspanning of na inname van nitroglycerine.

Instabiele angina pectoris

Hiervan spreekt men als in korte tijd de angina pectoris klachten in ernst toenemen. De aanvallen treden frequenter op of bij een lager inspanningsniveau. Bij tien tot vijftien procent van de patiënten ontstaat een volledige afsluiting.

Variant vorm

Bij deze vorm treedt de klacht hoofdzakelijk op in rust en/of 's nachts. De klachten reageren wel op nitroglycerine. De oorzaak is gelegen in spasmen van de coronaire arteriën.

Onderzoek

• Anamnese,
• Lichamelijk Onderzoek,
• ECG. Bij vijftig tot zeventig procent van de patiënten met een stabiele inspanningsgebonden angina pectoris vertoont het ECG buiten de pijnaanval geen afwijkingen.
• Inspannings ECG
• Coronaire angiografie. Bij de coronaire angiografie volgens Seldinger, wordt een katheter in een liesslagader gebracht. De katheter wordt via de aorta geschoven tot aan het hart. Dan wordt contrastvloeistof in de coronair arteriën gespoten. Tegelijk wordt een serie röntgenfoto's gemaakt. Op een coronair-angiogram is te zien waar de arteriae coronaria vernauwd zijn en hoe ernstig.

Behandeling

• Stoppen met roken. Roken vergroot de duur en de frequ4entie van de hartischaemie.
• Afvallen.
• Lichaamsbeweging; bijvoorbeeld 3 tot 5 maal per week twintig tot zestig minuten andelen, fietsen, zwemmen met een zodanige intensiteit dat nog net een gesprek gevoerd kan worden.
• Dieet bij hypertensie of hypercholesterolaemie.
• Diabetis Mellitus goed instellen.

Medicamenteus:

• Nitroglycerine. Dit verlicht of coupeert de angineuze aanval door vermindering van de zuurstof behoeften door vaatverwijding. Het kan door extreme bloeddrukdaling een collaps veroorzaken. De patiënt wordt geadviseerd het middel in zittende of liggende houding te gebruiken.
• Bèta-blokkers: atenolol (Tenormin®), metoprolol (Selokeen®). Beta-blokkers veroorzaken een daling van de hartfrequentie en de bloeddruk waardoor de zuurstofbehoefte van het hart vermindert. Hierdoor neemt het aantal angina pectoris klachten af en neemt de inspanningstolerantie toe. Bijwerkingen: hypotensie; bradycardie; bronchospasme.
• Ca-antagonisten: diltiazem (Tildiem®). Ca-antagonisten verminderen de perifere weerstand en geven een verbetering van de coronaire doorbloeding door vermindering van de vaattonus van de coronair arteriën. Bovendien verlagen ze de hartfrequentie. Hier door vermindert de zuurstofbehoefte van het hart en verbetert de zuurstoftoevoer.
• Acetylsalicylzuur. Als de diagnose stabiele angina pectoris is gesteld wordt preventief acetylsalicylzuur 80 mg voorgeschreven. Het is een trombocyten aggregatieremmer. Het remt het aankleven van de trombocyten op en atherosclerotische plaque, daardoor neemt de kans af dat zich een trombus vormt in de atherosclerotisch veranderde arteriën.

Chirurgische Behandeling:

• coronaire bypass: Het aanleggen van een coronaire bypass-graft is verreweg de meest toegepaste methode van operatie bij coronairafwijkingen. Als materiaal voor deze bypass-graft wordt bij voorkeur een stuk van de v. saphena magna uit het been van de patiënt zelf gebruikt. Het is zinvol om zoveel mogelijk alle vernauwde takken van het kransslagadersysteem te revasculariseren. Het aantal anastomosen kan soms oplopen tot 10, hoewel gewoonlijk niet meer dan 6 à 7 worden aangelegd. Soms gebruikt men de arterie mammaria interna (deze ontspringt uit de arteria subclavia en loopt langs de laterale zijde van het sternum). Deze methode wordt toegepast, wanneer bijvoorbeeld door varices geen goede venen van de patiënt zelf zichtbaar zijn. Eén op de vijf mensen die een bypassoperatie hebben ondergaan, ondervindt binnen een jaar na de ingreep opnieuw hartklachten. Quinapril (acupril®) een ACE-remmer doet de kans op herhaling (80%) verminderen doordat het een beschermende en herstellende werking op de vaatwand heeft.
• Percutane transluminale coronaire angioplastiek (PTCA, dotteren). Via de arterie femoralis of de arterie brachialis wordt een ballonkatheter opgeschoven tot in de vernauwde kransslagader. De ballon wordt met contrastvloeistof opgeblazen en de vernauwde plek wordt opgerekt. ter plaatse van de vernauwing mag zich geen kalk in de wand van de coronairarterie bevinden en de vernauwing mote niet al te lang bestaan (anamnese korter dan een jaar). PTCA is dus voor een gedeelte va nde patiënten met coronairsclerose toepasbaar. complicaties: scheuren in de intima en spasme va nde coronair arterie.
• Stent. Ook kan met een katheter een opgerold metalen matje op de vernauwde plek worden opengevouwen. Zo'n stent houdt de arterie open. Het weefsel kan de stent inkapselen, waardoro de vernauwing terug kan keren.

De bestaande behandelingen, dotteren, laseren en schrappen hebben als nadeel dat er zestig procent kans is dat de vernauwing opnieuw optreedt. Door gammastraling te gebruiken wordt dat dertig procent. © 2007 - 2009 Hikari, gepubliceerd in Ziekten (Mens en Gezondheid) op 05-01-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Hikari is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Angina pectoris: aderverstopping: Angina pectoris is een ziekte waarbij de kransslagader van het hart vernauwd of volledig afgesloten is. Het gevolg hiervan is dat het hart niet genoeg bloed en dus zuurstof…
• Wat is een hartaanval: Een hartaanval/hartinfarct is een veel voorkomende dan wel niet de meest voorkomende hartziekte. Wat gebeurt er tijdens een hartaanval
• Hartaandoening angina pectoris: Bij angina pectoris krijgt een deel van de kransslagader die naar het hart toeloopt onvoldoende zuurstof doordat door een vernauwing de slagader te weinig bloed doorlaat. De v…
• Ischaemische hartziekten; ziekten: Met het stijgen van de leeftijd neemt de kans op een ischaemische hartziekte toe. Op de leeftijd van zeventig jaar heeft vijftien procent van de mannen en negen procent va…
• Myocardinfarct; hartziekte: Het acute myocardinfarct wordt gekenmerkt door een acuut weefselversterf van een gedeelte van de hartspier. De oorzaak hiervan is bijna altijd een ernstige lumenvernauwing door co…