Longontsteking (pneumonie) & Oorzaak en behandeling

De longaandoening longontsteking (ook pneumonie genoemd) wordt over het algemeen veroorzaakt door een besmetting met micro-organismen (infectie), maar kan ook ontstaan door inademing van gassen of deeltjes materiaal (bijvoorbeeld voedsel). Een bacteriële longontsteking kan eenvoudig behandeld worden met antibiotica, zodat ergere complicaties kunnen worden voorkomen. In het verleden was longontsteking een belangrijke doodsoorzaak, momenteel is het weer actueel door de varkensgriep.

Longontsteking: algemene informatie

Ondanks het afweersysteem van de longen tegen vreemde indringers komt longontsteking veel voor. Bij die bescherming kun je denken aan de trilharen die de luchtwegen schoonhouden, de hoestreflex en de fagocyten - afweercellen die de indringers doden.

Pneumonie beperkt zich soms tot een bepaald gebied in de longen, maar kan ook verspreid zijn in de hele long (dit heet broncho-pneumonie). Door vochtophoping in de longblaasjes wordt de zuurstofafgifte aan het bloed verhindert (de 'ventilatie'). Bloed is de belangrijkste transporteur van zuurstof door ons lichaam. Door de verminderde opname van het lichaam kunnen lichaamscellen zuurstofgebrek krijgen en in ernstige gevallen kan dit leiden tot ademstilstand. Antibiotica zijn effectief, maar er hebben zich inmiddels bacteriesoorten ontwikkeld die resistent (immuun) zijn voor penicilline en andere middelen (ze hebben zich aangepast en kunnen er nu dus wel tegen, iets dat erg gevaarlijk is en moet worden vermeden).

Voor ouderen en verzwakte patiënten (bijvoorbeeld AIDS-patienten) is een longontsteking vooral gevaarlijk. De prognose is bij vroegtijdige behandeling uitstekend. Voor ouderen en mensen met een verhoogd risico is het mogelijk een vaccinatie te krijgen, waardoor bescherming ontstaat tegen de 23 verschillende streptokokken-stammen, die in de meeste gevallen de oorzaak zijn.

Mexicaanse griep en longontsteking

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zijn in Mexico vele tientallen mensen bezweken aan zware longontsteking, veroorzaakt door de Mexicaanse griep. Op de website van de meeste drogisten is het middel tegen deze griep (Tamiflu) te koop.

Symptomen van longontsteking

Dit zijn de meest voorkomende symptomen bij de ziekte:

• Hevig transpireren en daarbij vrij hoge koorts en koude rillingen.
• Gebrek aan eetlust.
• Hoesten met (bloedig) sputum en pijn bij het ademhalen.
• Kortademigheid.
• Hoofd-, keel- en spierpijn.
• Vermoeidheid en onwelzijn.

Ademnood, blauwe huidskleur, verwarring in de meer ernstige situaties.

Oorzaken van longontsteking

Dit zijn de meest voorkomende oorzaken van de ziekte:

• Virale of bacteriële infecties door inademing.
• Vooral bij AIDS-patienten soms schimmels of parasieten.
• Bacteriële infectie via het bloed (bacteremie).
• Inademing van irriterende stoffen.
• Inademing van braaksel als gevolg van bewustzijnsverlies.

Risico's - risicofactoren
Roken, oudere of zeer jonge leeftijd, ziekenhuisopname, operatieve ingrepen, chemotherapie, immunosuppressiva en langdurig gebruik van antibiotica zijn risicofactoren. Bij zeer ernstige ziekten is de kans op longontsteking groot. Dit komt doordat longontsteking optreedt als complicatie van andere ziekten of indien de patiënt al een verlaagde weerstand heeft.

Preventie

Hoe kunt u longontsteking voorkomen? Niet roken is een zeer belangrijk advies. Bij verhoogd risico is vaccinatie die langdurige bescherming biedt, veelal effectief. En een jaarlijkse griepprik wordt aanbevolen.

Behandeling van longontsteking

Hoe kan longontsteking worden behandeld? Bij voorkeur door middel van een antibioticakuur die afgemaakt moet worden. Bij voortijdig stoppen kan weer een longontsteking ontstaan.

Andere mogelijkheden zijn:

• Pijnstillers tegen koorts en pijn. Gebruik deze OTC-middelen alleen in overleg (OTC-middelen= zonder recept verkrijgbaar bij bijvoorbeeld de drogist). Neem bij droge hoest een hoestdempend middel.
• Bij schimmelinfecties wordt een anti-schimmelmiddel zoals amfotericine B toegepast. Ribavirine, acyclovir en ganciclovir zijn effectief bij sommige virusinfecties.
• Stoombaden, luchtbevochtiging, acht glazen water per dag om vastzittend slijm los te maken.
• De dokter zal u eventueel leren vastzittend slijm te verwijderen met houdingsdrainage.
• Bedrust tot de koorts afneemt is zeer aan te raden. Ziekenhuisopname kan vooral in het begin worden aanbevolen omdat longontsteking zeer plotseling kan verergeren.
• Soms wordt zuurstof toegediend of kunstmatige beademing toegepast.
• Bij thoracentese wordt via de thoraxwand met een holle naald vocht rond de longen weggezogen.

Een aantal van deze middelen is verkrijgbaar bij de gangbare drogisten.

Naar de dokter met longontsteking

Ga naar een dokter bij verschijnselen van longontsteking met koorts, kortademigheid en bloedig sputum.
Spoedgeval: bel onmiddellijk een ambulance als ademnood ontstaat of de huid blauw wordt.

Meer lezen over uw gezondheid?

Meer lezen over gezondsheidsproblemen? Bekijk dan de specials Gezondheidsproblemen A t/m H en Gezondheidsproblemen I t/m Z. Daarin vindt u vele artikelen over andere ziekten en aandoeningen. © 2008 - 2009 Victorho, gepubliceerd in Ziekten (Mens en Gezondheid) op 03-02-2008, laatst gewijzigd op 28-06-2009. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Victorho is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Gerelateerde links

Medicijnen, recepten en advies, Hoesten en Online advies van een arts.

Verwante artikelen

• Hoesten, acuut klachten: Onder acuut hoesten, valt hoesten wat niet langer duurt dan 3 weken. De oorzaak van het hoesten is meestal van infectieuze aard. De meest voorkomende oorzaak is een virus infectie. B…
• De longontsteking en de vaccinatie tegen pneumokokken: Als je te maken krijgt met symptomen als droge hoest en koorts, is het best opletten voor een eventuele longontsteking. Er zijn twee soorten longontstek…
• Aandoeningen: oorzaken van hoesten: Iedereen heeft er wel eens last van; hoesten. Meestal past de klacht hoesten bij een onschuldige bovenste lucht weg infectie en verdwijnt de klacth weer snel. Het kan echt…
• Chronische Bronchitis: Bij chronische bronchitis bestaat er een chronische hypersecretie van de slijmvliezen van de luchtwegen. Het komt meer bij mannen voor en het verergert bij het stijgen van de leeftijd.…
• Longemfyseem, moeite met ademen: Longemfyseem is een chronische aandoening aan de luchtwegen, waarbij steeds meer longblaasjes verloren gaan. Tegenwoordig noemen we longemfyseem ook wel COPD (Chronic Obstruc…

Bronnen en/of referenties

• Bron: Geneeswijzer
• Wikipedia: nl.wikipedia.org/wiki/Longontsteking
• Dr. H.S. Brand, college ACTA Mens en Ziekte 2008