Leren leven met schizofrenie

Schizofrenie is een ernstige aandoening waarbij verlies van realiteitszin optreedt en sociaal functioneren moeilijk wordt. Deze aandoening ontstaat meestal bij mannen van 18 tot 25 jaar en vrouwen van 26 tot 45 jaar. Schizofrenie komt in sommige families meer voor. Zonder steun en behandeling kunnen mensen met schizofrenie zichzelf verwaarlozen en kunnen ze een gvaa voor zichzelf zijn. Ongeveer 10 procent van de patiënten pleegt zelfmoord.

Schizofrenie

Schizofrenie is een ernstige en onwrichtende psychiatrische stoornis die ongeveer 1 procent van de wereldbevolking treft. Hoewel de term soms verkeerd wordt gebruikt voor een gespleten persoonlijkheid, is schizofrenie een ernstige stoornis van iemands realiteitszindie tot zeer irrationeel gedrag en verstoord gevoelscontact met de omgeving leidt.

Schizofrenie bestaat uit terugkerende en soms chronische psychotische perioden: verwardheid met hallucinaties (stemmen horen) of wanen (irrationele denkbeelden). Bovendien zijn ze meestal niet in staat om goed op hun werk te functioneren en relaties met anderen te onderhouden. Zonder steun en behandelingen kunnen mensen met schizofrenie zichzelf verwaarlozen en kunnen ze een gevaar voor zichzelf zijn. Ongeveer 10 procent van de patiënten pleegt zelfmoord.

De oorzaken

Er is geen afzonderlijke oorzaak van schizofrenie, maar erfelijke factoren lijken een aanzienlijke rol te spelen. iemand die een naaste verwnat met schizofrenie heeft, heeft een aanzienlijk verhoogde kans om de aandoening te krijgen. Schizofrenie gaat gepaard met verstoorde hersenfuncties, waardoor het psychisch functioneren ernstig belemmerd wordt. ook kunnen er afwijkingen van de hersenstructuur zijn, zoals vergrote ventrikels, die op verlies van hersenweefsel wijzen.

De symptomen

Schizofrenie ontwikkelt zich bij mannen in de tiener- of twintiger jaren, maar bij vrouwen vaak tien tot twintig jaar later. De aandoening begint meestal geleidelijk in enkele maanden of jaren met vermindering van energie en motivatie en toenemende teruggetrokkenheid. in andere gevallen verloopt de ziekte sneller en kan ze een reactie op stress lijken.

Sommige mensen met schizofrenie hebben perioden met de ziekte met daartussen in volledig herstel. In andere gevallen is de aandoening min of meer continu. Tot de symptomen behoren:

• stemmenhoren;
• irrationele overtuigingen hebben, bijvoorbeeld dat gedachten en handelingen door machten van buitenaf worden bestuurd;
• grootheidswaanzin, waarbij iemand kan denken dat hij Napoleon is, of het idee dat triviale zaken een diepe betekenis hebben;
• verkeerde emoties, zoals lachen bij slechts nieuws;
• onsamenhangend spreken en van de hak op de tak springen;
• slechts concentratievermogen;
• langzaam bewegen en denken;
• opgewondenheid en rusteloosheid.

Iemand met schizofrenie kan depressief, sloom en teruggetrokken zijn en in zeldzame gevallen gewelddadig naar anderen toe worden. Bovendien kan iemand met schizofrenie op den duur zichzelf beginnen te verwaarlozen en geïsoleerd raken, zeker als de patiënt geen steun krijgt.

De diagnose

Neem contact op met een arts als u bang bent dat een vriend of familielid schizofreen is. De arts kijkt of er een breuk met de rea;iteit, verstoord gevoelsleven en vreemde denkbeelden bestaan die maanden aanhouden, voor de diagnose schizofrenie gesteld kan worden. De arts kan aanvullend neuropsychologisch onderzoek en lichamelijk onderzoek laten uitvoeren.

De behandeling

Als schizofrenie wordt vermoed, wordt de patiënt ambulant of in een ziekenhuis geëvalueerd. De patiënt krijgt waarschijnlijk antipsychotica voorgeschreven zodat hij meer controle over zijn gedachten verwerft. Voor de behandeling van de ernstige symptomen is over het algemeen ongeveer drie tot zes weken nodig. Sommige medicijnen hebben lastige bijwerkingen, zoals beven, maar de dosis kan zonodig worden aangepast of er kan voor een ander middel worden gekozen. bij afname van de symptomen wordt de medicijnbehandeling met aangepaste doses voortgezet om terugkeer van de symptomen te voorkomen. Patiënten krijgen voorlichting omdat zij en hun familie moeten leren omgaan met de gevolgen van de ziekte.

Na de behandeling mogen mensen met schizofrenie meestal weer naar huis, maar het is van belang dat ze daar steun krijgen en in een rustige en veilige omgeving wonen. Ze moeten tegen stress worden beschermd. Antipsychotische medicijnen moeten langdurig gebruikt worden, omdat het risico van psychotische periode blijft bestaan. Tevens zullen ze onder controle van een arts blijven.

De patiënt en zijn gezinsleden kan gesprekstherapie worden gegeven. Blijf alert op tekenen die erop wijzen dat de symptomen terugkeren of dat de patiënt in apathie en zelfverwaarlozing verzinkt. Steun, aandacht en een rustige leefomgeving kunnen dat over het algemeen voorkomen.

De prognose

Meestal is schizofrenie een levenslange ziekte. bij ongeveer 20 procent van de patiënten treedt de ziekte eenmalig op, waarna ze herstellen en weer een normaal leven leiden.

De meesten hebben echter een aantal episoden van ernstige symptomen, waarin opname noodzakelijk is, met tussenliggende herstelperioden. Medicijnen hebben de prognose verbeterd, maar steun van de omgeving is essentieel om herhaling tegen te gaan. De prognose is slechter voor mensen die op jonge leeftijd geleidelijk schizofrenie krijgen.