InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Buikkrampen: oorzaken krampen in buik, misselijk en diarree

Buikkrampen: oorzaken krampen in buik, misselijk en diarree

Buikkrampen: oorzaken krampen in buik, misselijk en diarree Buikkrampen in de buik (buikkrampen onderbuik, krampen in de bovenbuik of meer in het midden) kunnen worden veroorzaakt door diverse aandoeningen. De meest voorkomende oorzaken van hevige of extreme buikkrampen zijn een ileus (ook wel 'darmafsluiting' of 'darmobstructie' genoemd), diverticulitis, galstenen, gastro-enteritis (buikgriep), inflammatoire darmziekten, prikkelbare darm syndroom (PDS), dysmenorroe (pijnlijke menstruatie) en nierkoliek. Hevige buikkrampen kunnen —afhankelijk van de oorzaak— gepaard gaan met klachten als diarree (al dan niet met bloed en slijm), misselijkheid, overgeven (braken), darmgeluiden, koorts, vermoeidheid, enz. Hevige buikkrampen kunnen wijzen op zowel acute als chronische aandoeningen.

Hevige buikkrampen: mogelijke oorzaken


Buikkrampen / Bron: Istock.com/WavebreakmediaBuikkrampen / Bron: Istock.com/Wavebreakmedia

Oorzaken van buikkrampen

Niet-specifiek

De term buikkrampen is niet-specifiek en wordt gebruikt om te verwijzen naar een aantal verschillende symptomen of sensaties in de buikstreek. Mensen verwijzen vaak naar een 'buikpijn' of 'buikkrampen' om te verwijzen naar pijn die overal in de buikstreek wordt waargenomen. Als zodanig is de lijst met mogelijke oorzaken uiterst gevarieerd. Organen van de buik omvatten de maag, dunne darm, dikke darm, lever, galblaas en pancreas (alvleesklier), en problemen of ziekten van al deze organen kunnen de bron van pijn zijn. Enkele typische oorzaken van buikpijn en bijbehorende symptomen die voortvloeien uit het maagdarmkanaal zijn:
  • Voedselvergiftiging;
  • Obstipatie;
  • Gasvorming;
  • Indigestie;
  • Infecties;
  • Lactose-intolerantie; en
  • Inflammatoire darmaandoeningen (ziekte van Crohn of colitis ulcerosa).

Galblaas en alvleesklier / Bron: Nerthuz/Shutterstock.comGalblaas en alvleesklier / Bron: Nerthuz/Shutterstock.com

Afgeleide pijn

Af en toe kan pijn in de buik worden gevoeld, zelfs als deze ontstaat door organen die zich dicht bij de buikholte bevinden, maar niet in de buikholte zelf, zoals aandoeningen van het onderste deel van de longen, nieren, baarmoeder of eierstokken. Deze oorzaken kunnen ontstekingsziekte van het bekken, endometriose en aan zwangerschapsgerelateerde complicaties zijn.

Symptomen

(Bijkomende) symptomen van buikkrampen zijn:

Hevige buikkrampen door ileus

Een ileus, ook wel een 'darmafsluiting' of 'darmobstructie' genoemd, is een acute verstoring in de voedselpassage door de dunne of dikke darm vanwege een belemmering of obstructie van de doorgang. Wanneer de ontlasting je lichaam niet kan verlaten, kunn je last krijgen van ernstige klachten. Er kan zelfs een levensbedreigende situatie ontstaan. Een volledige darmafsluiting wordt 'ileus' genoemd en die gevallen waarbij er nog in enige mate passage mogelijk is, wordt een 'sub-ileus' genoemd. Eén van de meest voorkomende symptomen zijn aanvallen van hevige buikpijn of hevige buikkrampen (kolieken).

Vermoeidheid door inflammatoire darmziekten / Bron: Istock.com/dolgachovVermoeidheid door inflammatoire darmziekten / Bron: Istock.com/dolgachov

Buikpijn door inflammatoire darmziekten

Inflammatoire darmziekten (IBD) is een verzamelnaam voor de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa. Deze aandoeningen zijn chronische ontstekingen van het maag-darmkanaal en gaan gepaard met terugkerende klachten, zoals diarree, buikpijn en vermoeidheid.

Diverticulitis is een aandoening waarbij er divertikels —uitstulpingen aan de buitenzijde van de darm— optreden, welke ontstoken zijn. Deze uitstulpingen ontstaan doordat het slijmvlies, wat de binnenzijde van de darm bedekt, door de spierlagen van de darm heen puilt. Divertikels treden vooral op in de dikke darm, met name in het laatste gedeelte, de endeldarm. Divertikels ontstaan door vezelarme voeding, te weinig lichaamsbeweging en andere factoren waardoor de ontlasting te veel indikt. als gevolg waarvan de druk in de darm om de hoeveelheid ontlasting voort te masseren oploopt. Hierdoor kan de binnenzijde plaatselijk door de buitenwand van de darm puilen. Divertikels hoeven geen klachten te geven. Een courante klacht is lokale pijn, wat gepaard kan gaan met koorts. Veelal zul je (hevige) buikkrampen in de linker onderbuik voelen, aangezien op deze plek de endeldarm zich bevindt.

Krampen in de buik door prikkelbare darm syndroom

Prikkelbare darm syndroom (PDS) is een veelvoorkomende aandoening, waar de oorzaak nog niet van bekend is. PDS valt onder de zogeheten 'functionele buikklachten'. Dat zijn klachten die ontstaan als gevolg van een abnormale darmbeweging. Deze klachten kunnen de levenskwaliteit behoorlijk belemmeren. PDS is de meest voorkomende chronische darmstoornis. Ten minste 8% van de Nederlandse bevolking heeft PDS, en de meerderheid hunner is vrouw. Ook kinderen kunnen PDS krijgen. PDS uit zich in klachten als buikpijn, vaak links onder in de buik, al dan niet hevige buikkrampen, een opgeblazen gevoel en afwisselend obstipatie (verstopping) en diarree. De buikpijn vermindert na ontlasten of het laten van windjes.

Vorming van galstenen / Bron: Arteminda/Shutterstock.comVorming van galstenen / Bron: Arteminda/Shutterstock.com

Koliekpijn door galstenen

Galstenen komen relatief vaak voor: bij maar liefst 10 procent van de volwassenen. Galstenen worden gevormd uit bestanddelen van de gal, maar er is (nog) weinig bekend over de precieze oorzaak van het ontstaan van galstenen. Galstenen veroorzaken meestal geen klachten, tenzij bijvoorbeeld de galgang naar de darm verstopt raakt. In dat geval kun je last krijgen van koliekpijnen: heftige pijnen in de bovenbuik, welke soms kan uitstralen naar de schouder.

Buikkrampen door buikgriep

Wat in de volksmond 'buikgriep' heet, is vaak een maag-darminfectie, ook wel 'gastro-enteritis' genoemd. Buikgriep kent velerlei oorzaken, maar de meest voorkomende oorzaak is een infectie met een bacterie of virus. Wanneer deze lastpakken een ontsteking aan het slijmvlies van maag en darmen veroorzaken, kun je last krijgen van één van de volgende klachten: (hevige) buikkrampen, maagpijn, misselijkheid en braken, borrelingen in de darmen, diarree (al dan niet met bloed en slijm) en gewichtsverlies.

Krampende pijn in de onderbuik door dysmenorroe / Bron: Istock.com/Stefano LunardiKrampende pijn in de onderbuik door dysmenorroe / Bron: Istock.com/Stefano Lunardi

Hevige buikkrampen door dysmenorroe

Dysmenorroe is een pijnlijke menstruatie die je flink in je normale, dagelijkse activiteiten kan belemmeren. Een vrouw met dysmenorroe heeft tijdens haar maandstonden last heeft van een krampende pijn in de onderbuik, een scherpe pijn die komt en gaat, of een zeurende pijn, die eventueel gepaard gaat met rugpijn.

Nierkoliek

Bij een nierkoliek heb je acuut last van een hevige krampachtige pijn in de nierstreek. Vaak gaat dit gepaard met bewegingsdrang; je kan dan niet stilzitten van de pijn. Je moet rondlopen of kruipen. Vaak is er ook neiging tot overgeven. Bij een nierkoliek is sprake van nierstenen die de urinewegen verstoppen. De urineleider raakt hierdoor verkrampt en de nier reageert hierop door actiever te worden en meer urine te produceren. De urine kan door de blokkade echter niet goed weg en hoopt zich daardoor op in de nieren, wat weer extra druk op de nierstenen kan geven. De plotselinge afsluiting van de afvoer van de nier is een zeer pijnlijke en vervelende aangelegenheid.

Lees verder

© 2013 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Pijnklachten buik: welke pijnstillers nemen tegen buikpijn?Pijnklachten buik: welke pijnstillers nemen tegen buikpijn?Pijnklachten in de buik kunnen variëren van lichte tot gematigde en erg hevige buikpijn. Afhankelijk van de oorzaak zal…
Hevige buikkrampen tijdens de zwangerschapHevige buikkrampen tijdens de zwangerschapHevige of ernstige buikkrampen tijdens de zwangerschap zijn iets anders dan normale buikkrampen die bij het zwanger zijn…
Wat te doen tegen buikkrampen? Oorzaken, behandeling & tipsWat te doen tegen buikkrampen? Oorzaken, behandeling & tipsBuikkrampen kunnen erg hinderlijk zijn in je dagelijks leven: je eetgedrag wordt verstoord en je kan gewicht verliezen.…
Klachten van een prikkelbare darm verlichtenHet prikkelbare darm syndroom, ook wel PDS genoemd, is een vervelende aandoening. Deze aandoening komt veel voor in de w…
Buikkrampen tijdens de zwangerschapBuikkrampen tijdens de zwangerschapZwanger: buikkramp, bandenpijn, oefenwee, bloedverlies, harde buik. Tijdens de zangerschap kunnen er buikkrampen of buik…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/herjua
  • Buoy. Abdominal Cramps (Stomach Cramps) Symptom, Causes & Treatment. https://www.buoyhealth.com/symptoms-a-z/abdominal-cramps-stomach-cramps/ (ingezien op 23-8-2018)
  • Hans Koch & Peter van Druenen. Diagnosewijzer - 200 aandoeningen: symptomen, diagnose, behandeling. Terra Lannoo BV, Arnhem, 2009.
  • Medicinenet.com. Stomach Cramps: Symptoms & Signs. https://www.medicinenet.com/stomach_cramps/symptoms.htm (ingezien op 13-11-2017)
  • Prof. dr. D.H. Ford, prof. dr. J.P. Schadé, dr. J. Tomson (hoofdredactie). Het grote medische handboek. Rebo Productions, Lisse, 2009.
  • www.chirurgie-anna.nl
  • www.voedselvergiftiging-buikgriep-symptomen.nl/1/buikgriep_symptomen_361108.html
  • Afbeelding bron 1: Istock.com/Wavebreakmedia
  • Afbeelding bron 2: Nerthuz/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 3: Istock.com/dolgachov
  • Afbeelding bron 4: Arteminda/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 5: Istock.com/Stefano Lunardi

Reageer op het artikel "Buikkrampen: oorzaken krampen in buik, misselijk en diarree"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 23-03-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Buikkrampen
Bronnen en referenties: 12
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!