InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Opgezwollen tong: symptomen en oorzaken van een dikke tong

Opgezwollen tong: symptomen en oorzaken van een dikke tong

Opgezwollen tong: symptomen en oorzaken van een dikke tong Een opgezwollen tong of zwelling van de tong kan optreden als gevolg van ontsteking van de tong, bekend als glossitis, de abnormale neerslag van eiwitten in de tong door amyloidose, de aanwezigheid van vloeistof in de tong als gevolg van verschillende ziekteprocessen of tumoren (waaronder tongkanker) die de weefsels van de tong infiltreren. Een gezwollen tong of dikke tong kan ook optreden door een allergische reactie op medicijnen of andere stoffen. In dat geval is de zwelling te wijten aan vochtophoping in de weefsels van de tong, medisch bekend als angio-oedeem. Een tong die flink opgezwollen is, kan leiden tot ademhalingsproblemen wat direct medische hulp behoeft.

Opgezwollen tong

Een gezwollen tong of tongzwelling kan worden veroorzaakt door een aantal omstandigheden. In het algemeen komt zwelling vaak voor als gevolg van ontsteking of weefselschade. Omdat een gezwollen tong soms een indicatie is van een ernstige aandoening (zoals een levensbedreigende allergische reactie), is het belangrijk om uit te vinden wat de oorzaak is van een gezwollen tong zodat het adequaat behandeld kan worden. De meeste aandoeningen die een gezwollen tong veroorzaken, worden niet beschouwd als een medische noodsituatie, alhoewel behandeling vaak wel vereist is.

Schimmelinfectie in de mond / Bron: James Heilman, MD / Wikimedia CommonsSchimmelinfectie in de mond / Bron: James Heilman, MD / Wikimedia Commons

Veel voorkomende oorzaken van een dikke tong

Infecties

Een opgezwollen tong kan worden veroorzaakt door een infectie. Wat vaak voorkomt is een schimmelinfectie zoals orale candidiasis. Dat is een candida-infectie van de mond, welke wordt veroorzaakt door gistachtige schimmels. Witte, licht opgeheven gebieden in je mond zijn veel voorkomende tekenen van een schimmelinfectie. De plekjes kunnen pijnlijk zijn en kunnen een beetje bloeden wanneer je eroverheen schraapt of je tanden poetst. Als je pech hebt kunnen deze plekjes zich verspreiden naar je slokdarm en aldaar klachten veroorzaken als pijn bij het slikken of moeite om te slikken, het gevoel dat voedsel in je keel blijft steken, en koorts.

Vitaminen- of mineralentekort

Onder meer een vitamine B3-tekort, vitamine B12-tekort (pernicale anemie) en ijzergebreksanemie (de meest voorkomende vorm van bloedarmoede), kunnen leiden tot een ontstoken of dikke tong. Als je een vitamine B12-tekort hebt, kan je last krijgen van bloedarmoede. Een lichte tekort hoeft geen symptomen te veroorzaken. Maar als het onbehandeld blijft en het tekort voortduurt, kan het leiden tot symptomen als:

Roken irriteert het mindslijmvlies / Bron: WerbeFabrik / PixabayRoken irriteert het mindslijmvlies / Bron: WerbeFabrik / Pixabay
Irriterende stoffen
Roken, alcoholgebruik en extreem pittig voedsel hebben een negatieve invloed op het mondslijmvlies en daarmee ook op de tong.

Trauma

Brandwonden, bijten bij je tong, een slechte passend gebit, enz., zijn factoren die een plaatselijke zwelling van de tong kunnen veroorzaken.

Allergische reacties

Milde allergische reacties op stoffen in mondspoeling of tandpasta kunnen zwelling van de tong veroorzaken.

Medicatie

Medicijnen zoals corticosteroïden die je inhaleert, kunnen bijwerkingen geven zoals schimmelinfecties in de mond, heesheid, droge mond, keelpijn en een vieze smaak. Goed inhaleren voorkomt dat je hier last van krijgt. Ook is het raadzaam om altijd je mond te spoelen na het inhaleren.

Zeldzamere oorzaken van een opgezwollen tong

Minder vaak voorkomende oorzaken van tongzwelling of een grotere tong zijn onder meer:
  • Kanker (zoals tongkanker);
  • Genetische aandoeningen zoals het syndroom van Down of het Beckwith-Wiedemann syndroom;
  • Bepaalde aandoeningen zoals acromegalie (hierbij worden teveel groeihormoonproducerende cellen aangemaakt), hypothyreoïdie (een trage schildklier), amyloïdose (gekenmerkt door abnormale neerslag van eiwitten in weefsels en organen), rhabdomyolyse (de afbraak van het skeletspierweefsel), de ziekte van Kawasaki of mucocutaan lymfekliersyndroom (MCLS), en hereditair angio-oedeem;
  • Zeer droge mond wat kan worden veroorzaakt door een onderliggende medische aandoening, zoals het Sjögren Syndroom (SS), een ziekte waarbij de traan- en speekselklieren chronisch ontstoken raken;
  • Veranderingen in de hormoonniveaus;
  • Orale lichen planus.

Behandeling van een opgezwollen tong

De behandeling van een opgezwollen tong is afhankelijk van de oorzaak.

Allergie

Bij een levensbedreigende acute allergische reactie (anafylaxie) zal een epinefrine injectie worden toegediend, waardoor de zwelling zal afnemen. Voor mildere vormen van allergie volstaat de inname van antihistaminica, wat de werking van het lichaamseigen histamine blokkeer. Dit onderdrukt de allergische reactie onderdrukken. Middels allergietesten kan onderzocht worden welke stof de zwelling heeft veroorzaakt.

Voedingstekorten

Wanneer de zwelling van de tong te wijten is aan voedingstekorten, kan suppletie helpen om de zwelling en andere klachten te verminderen.

Infectie

Bij een bacteriële infectie kan de huisarts een antibioticakuur voorschrijven. Bij een schimmelinfectie zullen schimmeldodende medicijnen worden voorgeschreven.

Andere aandoeningen

Wanneer er een onderliggende aandoening in het spel is, zoals hypothyreoïdie, dan zal deze moeten worden behandeld. Bij adequate behandeling zullen de klachten vanzelf verdwijnen.

Vermijd pikante voedingsmiddelen bij een opgezwollen tong / Bron: Holbox/Shutterstock.comVermijd pikante voedingsmiddelen bij een opgezwollen tong / Bron: Holbox/Shutterstock.com

Zelfzorgmaatregelen

Probeer deze zelfzorgmaatregelen bij een lichte zwelling van je tong:
  • Het eten van koude voedingsmiddelen en het drinken van gekoelde dranken, kan helpen bij het verminderen van de zwelling en geeft verlichting van de klachten. Sommige bronnen raden aan om op ijs te zuigen.
  • Betracht goede mondhygiëne, zoals tandenpoetsen, tandenstoken en flossen, maar vermijd het gebruik van een irriterend mondspoelmiddel (meestal één die alcohol bevat). Je kunt ook proberen te spoelen met een warme zoutwateroplossing.
  • Vermijd hete en pikante voedingsmiddelen, evenals zeer zure of zeer zoute voedingsmiddelen.
  • Voor een te droge mond kun je kauwen op suikervrije kauwgom of zuigen op een suikervrij hard snoepje. Drink veel vloeistoffen. Verschillende producten zijn op de markt gebracht die helpen bij het behandelen van een droge mond.

Lees verder

© 2017 Tartuffel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Tongontsteking: symptomen, diagnose, behandeling en oorzakenTongontsteking: symptomen, diagnose, behandeling en oorzakenEen ontstoken tong is een vervelende aandoening, doordat de tong flink opzwelt en glad en rood wordt. Deze infectie staa…
Ik heb een opgezette, gezwollen, dikke tongIk heb een opgezette, gezwollen, dikke tongWordt men wakker met een ongewoon dikke tong, dan is er mogelijk meer aan de hand! Er kan sprake zijn van een allergisch…
Pijn aan de tong? Oorzaken en tips bij tongklachtenPijn aan de tong? Oorzaken en tips bij tongklachtenAls je problemen hebt aan de tong, dan kan het moeilijker worden om eten te proeven, te slikken en zelfs te spreken. Dit…
Wat is een landkaarttong?Wat is een landkaarttong?Een landkaarttong (lingua geographica) is de benaming voor een aandoening aan de tong. Wat is een landkaarttong en is er…
Pijn aan de tongPijn aan de tongIedereen bijt wel eens op de tong: dit veroorzaakt veel pijn en soms een bloeding. Maar de tong kan ook om andere oorzak…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: ArnoldReinhold / Wikimedia Commons
  • Apotheek.nl. Adrenaline injectie. http://www.apotheek.nl/medicijnen/adrenaline-injectie#belangrijk-om-te-weten-over-adrenaline-injectie
  • Apotheek.nl. Flixotide. http://www.apotheek.nl/medicijnen/fluticason-inhalatie?product=flixotide#belangrijk-om-te-weten-over-fluticason-inhalatie
  • Verywell.com. What Causes a Swollen Tongue? https://www.verywell.com/what-causes-a-swollen-tongue-1192019
  • WebMD. Vitamin B12: What to Know. http://www.webmd.com/diet/vitamin-b12-deficiency-symptoms-causes#2
  • WebMD. What is Thrush? http://www.webmd.com/oral-health/guide/what-is-thrush#1
  • Afbeelding bron 1: James Heilman, MD / Wikimedia Commons
  • Afbeelding bron 2: WerbeFabrik / Pixabay
  • Afbeelding bron 3: Holbox/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Opgezwollen tong: symptomen en oorzaken van een dikke tong"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 31-08-2017
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Mondaandoeningen
Bronnen en referenties: 9
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!