InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Blindedarmontsteking: symptomen, oorzaak en behandeling

Blindedarmontsteking: symptomen, oorzaak en behandeling

Blindedarmontsteking: symptomen, oorzaak en behandeling Acute blindedarmontsteking symptomen bij kind en volwassene. Waaraan kun je een blindedarmontsteking herkennen? Een beginnende blindedarmontsteking dient zich vaak aan met pijn in de navelstreek, waarna de pijn allengs wegzakt naar de rechter onderbuik. De pijn wordt steeds erger, vooral bij het bewegen, diep ademhalen, hoesten of niezen. De pijn kan aanvoelen alsof je verstopt zit of dat je winden moet laten. Kinderen en ouderen vertonen vaak minder symptomen, waardoor de diagnose moeilijker te stellen is. Een operatieve ingreep is de beste behandeling bij een blindedarmontsteking. Na een blindedarmoperatie blijf je ongeveer 2 tot 5 dagen in het ziekenhuis om te herstellen.

Acute blindedarmontsteking symptomen


Dunne darm, blindedarm met wormvormig aanhangsel en dikke darm / Bron: Henry Vandyke Carter, Wikimedia Commons (Publiek domein)Dunne darm, blindedarm met wormvormig aanhangsel en dikke darm / Bron: Henry Vandyke Carter, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Blindedarmontsteking

Blindedarm

De blindedarm of appendix is een smal buisvormige zakje of aanhangsel aan de darmen. Wanneer de blindedarm geblokkeerd raakt, kan deze ontstoken raken en dit kan resulteren in de aandoening die bekend staat als blindedarmontsteking of appendicitis.

Ligging van de blindedarm

De blindedarm bevindt zich doorgaans op de plek waar de dunne darm overgaat in de dikke darm. Dat is rechtsonder in de buik, maar een afwijkende ligging is soms ook mogelijk aangezien de appendix lang en beweeglijk is. Hierdoor kunnen pijn­klachten zich niet alleen rechtsonder in de buik manifesteren, maar ook middenin of rechts boven in de buik.

Vóórkomen

Ongeveer 7% van de bevolking krijgt vroeg of laat een blindedarmontsteking. Het komt voor bij mannen, vrouwen, kinderen en volwassenen. De hoogste incidentie doet zich voor tijdens het tweede en derde levensjaar.

Oorzaak van een blindedarmontsteking

Er is geen duidelijke oorzaak voor blindedarmontsteking. Een blindedarmontsteking zou kunnen ontstaan doordat de verbinding van de blindedarm met de dikke darm wordt afgesloten door fecaal materiaal. Een hard klontje ontlasting kan een de doorgang belemmeren. Vooral kinderen die te weinig vezels eten, kunnen hier last van krijgen. Een afsluiting van de blindedarm kan er voor zorgen dat bacteriën zich vermenigvuldigen en voor een ontstekingsreactie zorgen.

Niet erfelijk
Het lijkt erop dat blindedarmontsteking niet erfelijk bepaald is. Het is niet overdraagbaar van persoon tot persoon.

Symptomen van een blindedarmontsteking

Buikpijn en braken

Waaraan kun je een blindedarmontsteking herkennen? Een blindedarmontsteking ontstaat over het algemeen vrij plotseling. De klachten beginnen meestal geleidelijk. Een beginnende blindedarmontsteking kenmerkt zich doorgaans met een vage pijn in het midden van de buik en dan vaak ter hoogte van de navel. De pijn verplaatst zich langzaamaan naar de rechter onderbuik in de komende 24 uur. Vaak heeft de persoon last van buikpijn gepaard met misselijkheid en braken, gebrek aan eetlust en koorts. Het aanraken en loslaten van de buik kan flink pijn doen en ook hoesten en lachen kunnen pijnlijk zijn. Bekkenpijn kan ook optreden. Dikwijls is er ook 'vervoerspijn', dat wil zeggen dat de persoon pijn heeft als er bijvoorbeeld met de auto over een verkeersdrempel wordt gereden. Sommigen kunnen last hebben van constipatie, diarree en anderen bemerken geen verandering in de stoelgang. Meestal hebben mensen met een blindedarmontsteking last van een combinatie van deze symptomen.

Vroege symptomen

Symptomen van een blindedarmontsteking ontwikkelen zich binnen 4 tot 48 uur. Vroege symptomen zijn vaak moeilijk te scheiden van sommige andere aandoeningen, zoals gastro-enteritis (maag-darminfectie). Veel mensen die in het ziekenhuis terechtkomen met verdenking van blindedarmontsteking, verlaten deze met de diagnose gastro-enteritis.

Kinderen en ouderen

Kinderen en ouderen hebben vaak minder symptomen, waardoor de diagnose minder duidelijk te stellen is en er vaker complicaties optreden. Het blijkt dat oudere mensen en kinderen jonger dan twee jaar en zwangere vrouwen vaak geen pijn in de rechterkant van hun buik hebben.

Zwangerschap

Veel symptomen zijn vergelijkbaar met allerlei kleine ongemakken tijdens de zwangerschap, de zogenaamde zwangerschapsklachten Deze bestaan uit maagkrampen, misselijkheid en braken. Zwangere vrouwen hebben echter niet altijd de klassieke symptomen van blindedarmontsteking, vooral laat in de zwangerschap. De groeiende baarmoeder duwt de appendix naar boven tijdens de zwangerschap. Dit betekent dat er pijn in de bovenbuik kan voorkomen in plaats van de rechter onderkant van de buik. Zwangere vrouwen met blindedarmontsteking hebben ook meer kans op maagzuur, gasvorming of afwisselende episoden van obstipatie en diarree.

CT-scan / Bron: IStock.com/Pavel LosevskyCT-scan / Bron: IStock.com/Pavel Losevsky

Onderzoek en diagnose

De arts kan vaak op grond van het verhaal van de patiënt en aan de hand van de symptomen vrij eenvoudig de diagnose acute blindedarmontsteking stellen. Soms is het ziektebeeld minder duidelijk of moeten andere klachten of mogelijke oorzaken worden uitgesloten. In dat geval vindt lichamelijk onderzoek plaats. Ook wordt vaak nog bloed en urine in het laboratorium onderzocht. Een echografisch onderzoek van de buik of een CT-scan of een kijkoperatie (laparoscopisch onderzoek) onder narcose kunnen ook nodig zijn.

Differentiële diagnose
Erg veel andere aandoeningen hebben soms zeer vergelijkbare symptomen met blindedarmontsteking Het grote aantal differentiële diagnoses is toe te schrijven aan de grote variëteit van de symptomen.

Behandeling blindedarmontsteking

Antibiotica

Niet iedere blindedarmontsteking zal leiden tot een gaatje in de darm (een darmperforatie) en een buikvliesontsteking. Daarnaast is bekend dat sommige blindedarmontstekingen vanzelf genezen of goed met antibiotica zijn te behandelen. Door middel van een echo kan de behandeld arts bepalen welke patiënten hiervoor in aanmerking komen.

Operatie

In veel gevallen is een operatie de beste behandeling bij een blindedarmontsteking. Deze operatie wordt een appendectomie genoemd. Bij een operatie wordt de ontstoken blinde darm verwijderd, waarmee wordt voorkomen dat deze doorbreekt en een buikvliesontsteking veroorzaakt. Er kan worden gekozen voor een laparoscopische of een open appendectomie, waarbij de blindedarm wordt verwijderd middels respectievelijk een kijkoperatie of een snee rechts in de onderbuik. Voor de chirurgische behandeling van acute appendicitis wordt tegenwoordig de laparoscopische benadering geadviseerd.¹ De meeste patiënten herstellen vrij snel na hun blindedarmoperatie. Door de bank genomen kan de patiënt na één tot vijf dagen worden ontslagen uit het ziekenhuis. In het ziekenhuis krijg je vocht en medicijnen toegediend via een infuus. Het duurt namelijk even voordat de darm weer helemaal goed functioneert. Daarom krijg je aanvankelijk kleine beetjes te eten en te drinken, maar des te sneller de darm herstelt, des te sneller je weer normaal kunt eten. De kans op complicaties (na de operatie) is klein.

Preventie

Je kunt niet uitsluiten dat je ooit een blindedarmontsteking krijgt, maar er zijn wel maatregelen die je kunt nemen om het risico te verlagen. Appendicitis lijkt minder vaak voor te komen als je veel vezelrijk voedsel eet. Je kunt je vezelinname verhogen door een gezond dieet te volgen dat veel vers fruit en groenten bevat. Voedingsmiddelen die bijzonder vezelrijk zijn, zijn onder meer:
  • frambozen
  • appels
  • peren
    Volkoren spaghetti / Bron: Martin SulmanVolkoren spaghetti / Bron: Martin Sulman
  • artisjokken
  • groene erwten
  • broccoli
  • linzen
  • zwarte bonen
  • zemelen vlokken
  • gerst
  • havermout
  • volkoren spaghetti

Het verhogen van de hoeveelheid vezels in je dieet kan obstipatie voorkomen, mits je daarbij voldoende drinkt. Verstopping is de meest voorkomende oorzaak van appendicitis.

Hagelkorrels in de appendix

In The Journal of the American Medical Association, dl 114, No. 19, 1940, werd het volgende ziektegeval beschreven. Een man van 32 jaar wordt in het ziekenhuis opgenomen. Het röntgenonderzoek toont in de linker onderbuik veel metaaldeeltjes aan. Een fluoroscopisch onderzoek tezamen met druk op de appendix, doet de aanwezigheid van hagelkorrels vermoeden. De patiënt wordt geopereerd en er worden 38 hagelkorrels en talloze metaalschilfers aangetroffen. Patiënt verorberde elk jaar 10 tot 20 geschoten eenden of patrijzen. De genezing verliep voorspoedig.²

Prognose

Als je tijdig wordt behandeld, is de prognose goed. Wondinfectie en intra-abdominaal abces zijn potentiële complicaties geassocieerd met appendectomie. Van laparascopische appendectomie is aangetoond dat het de incidentie van algemene complicaties vermindert.

Noten:
  1. Charles C. van Rossem en A.A.W. (Nanette) van Geloven. Appendectomie: laparoscopisch of open? Ned Tijdschr Geneesk. 2015 7 maart;159(10):A8409
  2. Sluiter, E. Hagelkorrels in de appendix vermiformis van den gastronoom. Ned Tijdschr Geneeskd. 1941;85:96

Lees verder

© 2010 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Wat is een blindedarmontsteking?Blindedarmontsteking kan plotseling optreden, of langzaam verlopen. De acute blindedarmontsteking heeft meestal een voor…
Blindedarmontsteking: symptomen en behandelingBlindedarmontsteking: symptomen en behandelingBlindedarmontsteking is een ontsteking van een doodlopend stukje darm dat zich bij de overgang van de dunne naar de dikk…
BlindedarmontstekingBlindedarmontstekingEen blindedarmontsteking is een ontsteking van het aanhangsel, ook wel appendix genoemd, van de dikke darm. Dit aanhangs…
Acute blindedarmontsteking (appendicitis): symptomenAcute blindedarmontsteking (appendicitis): symptomenAcute blindedarmontsteking is een ontsteking van de blindedarm (Latijns: appendix). Dit is het smalle, vingervormige aan…
BlindedarmontstekingBlindedarmontstekingBlindedarmontsteking: symptomen, klachten, verschijnselen, oorzaak, operatie. Een blindedarmontsteking die niet behandel…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Chombosan/Shutterstock
  • AMC. Opereren of antibiotica? https://www.amc.nl/web/Het-AMC/Nieuws/Nieuwsoverzicht/Nieuws/Opereren-of-antibiotica.htm (ingezien op 27-9-2017)
  • Charles C. van Rossem en A.A.W. (Nanette) van Geloven. Appendectomie: laparoscopisch of open? Ned Tijdschr Geneesk. 2015 7 maart;159(10):A8409
  • Epocrates. Acute appendicitis. https://online.epocrates.com/diseases/29051/Acute-appendicitis/Prognosis (ingezien op 15-2-2019)
  • Healthline. Emergency Signs and Symptoms of Appendicitis. https://www.healthline.com/health/digestive-health/appendicitis-emergency-symptoms (ingezien op 9-1-2018)
  • http://www.emedicinehealth.com/appendicitis/page6_em.htm
  • http://www.gezondheidsplein.nl/aandoeningen/124/Blindedarmontsteking.html
  • http://www.tergooiziekenhuizen.nl/upload/Folders/Chirurgie/210307%2025032008%20Blindedarm%20onts%2012B.pdf
  • http://www.amc.uva.nl/?pid=127&itemid=92&contentitemid=75&osadcampaign=Patientenfolders
  • http://www.ingelicht.be/symptomen-blindedarmontsteking-links-rugpijn
  • Medscape. Appendicitis Differential Diagnoses. https://emedicine.medscape.com/article/773895-differential-diagnoses, (ingezien op 9-1-2018)
  • Sluiter, E. Hagelkorrels in de appendix vermiformis van den gastronoom. Ned Tijdschr Geneeskd. 1941;85:96
  • Afbeelding bron 1: Henry Vandyke Carter, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Afbeelding bron 2: IStock.com/Pavel Losevsky
  • Afbeelding bron 3: BruceBlaus, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)
  • Afbeelding bron 4: Martin Sulman

Reageer op het artikel "Blindedarmontsteking: symptomen, oorzaak en behandeling"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Moniek, 13-01-2016 10:10 #4
@Louise, wanneer je een uurtje last hebt van gevoelige pijn in je buik, dan zal ik niet gelijk naar de huisarts rennen. Kijk het even een dag aan en bespreek het dan met de assistente van de huisarts of het wijs is om langs te komen.
@Danni, wanneer je zulke klachten hebt en je wordt terug naar huis gestuurd, dan zou ik na een paar uur of de volgende dag direct weer terug gaan naar de huisarts(enpost). Wanneer klachten zo hevig zijn wanneer je gaat lopen, dan is het ernstig.
Ik heb zelf een chronische blindedarmontsteking gehad, hier heb ik een jaar mee gelopen, 3 x in het ziekenhuis gelegen voordat ik eindelijk geopereerd werd. Het hoeft natuurlijk niet voor iedereen zo te lopen, maar:
wanneer je klachten bij je navel hebt en deze pijn straalt door naar rechts onderin je buik, neem dan contact op met je huisarts.
deze kan de klachten controleren. Probeer niet teveel op Google naar antwoorden te zoeken. Een huisarts kan naar je buik luisteren en weet meestal wel wat de klachten zijn.
Wanneer de pijn niet te houden is, neem dan direct contact op met je huisarts!

Danni, 10-02-2014 07:52 #3
Ik had eigenlijk eerder een vraag. Ik was gisteravond om half 9 opgenomen bij de huisartsenpost met hevige krampen en pijn. Ze hebben mijn urine en bloed gecontroleerd en zagen er geen ontsteking in, daar ben ik blij om maar ik heb alle symptomen van een ontsteking zie ik. Het begon bij mijn navel omstreeks en zakte naar mijn rechter onderbuik. Bij liggen heb ik minder pijn maar als ik loop of fiets doet het heel pijn. Ik ben vaak misselijk en begon koorts te krijgen. Ik moet vaak winden laten. En een vriendin van mij werd ook naar huis gestuurd en had precies zelfde klachten als mij maar later werd ze met spoed opgehaald omdat haar darm op ontploffen stond. En wil niet dat het mij gebeurt.

Louise, 02-12-2013 09:32 #2
Ik heb pijn rechts bij mijn navel kan dit duiden op een blinde darm ontsteking? Als ik erop druk is het gevoelig maar ga niet door de grond van de pijn. Het is ongeveer een uurtje geleden begonnen en komt en gaat zeg maar.

Lolletje, 07-02-2012 16:01 #1
Wanneer naar het ziekenhuis en wanneer naar de huisarts? Mijn zoontje van 13 had gistermorgen pijn aan zijn buik rond de navel nu rechtsonder, pijn word steeds erger wat kan ik nu het beste doen? Reactie infoteur, 07-02-2012
U kunt het beste de huisarts raadplegen. Ook als u medische zorg buiten de praktijkuren nodig heeft, is er altijd een huisarts beschikbaar.

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 30-06-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Darmaandoeningen
Bronnen en referenties: 16
Reacties: 4
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!