Medicatiefouten en het voorkomen

Fouten betreffende medicatie is een veel voorkomend verschijnsel binnen zorginstellingen. Medicatiefouten kunnen echter levensbedreigende situaties veroorzaken. Dit artikel gaat in op innovaties die medicatiefouten kunnen voorkomen.

Medicatiefouten

Toedienfouten met medicatie staat op nummer één van meest gemaakte fouten in de (gezondheids)zorg. Ongeveer 6% van alle medicatieopdrachten bevat fouten, waarvan naar schatting 10% tot schade bij de patiënt leidt (1). Door medicatiefouten belanden jaarlijks ongeveer 19.000 mensen in het ziekenhuis en komen 1250 mensen om het leven. Dit maakt dat medicatieveiligheid en het voorkomen van medicatiefouten op de agenda van steeds meer zorginstellingen verschijnt.

De meeste voorkomende oorzaken van medicatiefouten ontstaan wanneer patiënten onder behandeling zijn bij meer dan twee specialisten, bij de overgang van thuismedicatie naar ziekenhuisopname en wanneer patiënten veelvuldig gebruik maken van diverse medicatie.

In medicatie toediening en voorschrijven zijn de fouten grofweg op te delen in vier categorieën:
  1. Vergissingen in medicijnnaam
  2. Overschrijven van voorschriften door onduidelijk handschrift van arts
  3. Distributie van medicatie, fouten van overgang leverancier naar patiënt
  4. Toediening van medicatie

Voorkomen, innovatieve projecten

Voornamelijk de inspectie heeft als speerpunt het terugdringen van medicatiefouten om zo de veiligheid voor patiënten te vergroten. In het land zijn diverse innovatieprojecten aan de gang om medicatiefouten terug te dringen, hier een beknopt overzicht van enkele projecten:

Elektronisch voorschrijfsysteem

Voorschrijffouten voorkomen en medicatieproces versnellen / verbeteren. Dit is een ingezette overheidsmaatregel. Per 1 januari 2013 dienen alle zorgorganisaties te werken met een elektronisch voorschrijfsysteem.

Baxteren, voor toediening gereed maken op patiënt niveau

Het baxteren van medicatie is een methode waarbij patiënten op individueel niveau, per dagdeel, zakjes met medicatie krijgt. De patiënt hoeft niet meer na te denken welke medicijnen nog uit welke doosjes dienen te worden gehaald om in te nemen. Baxteren is met name van toepassing op de langdurige zorg, doordat patiëntmedicatie in deze setting stabieler is over een langere periode.

Scannen van geneesmiddelen

Door middel van barcode scanners kunnen dozen geneesmiddelen worden gescand (of kleine zakjes), de barcodelezer controleert de ingelezen medicatie met de database. Dit vervangt in grote mate de menselijke controles.

Apotheker op de afdeling

In het jaar 2012 heeft het Erasmus MC de zorginnovatieprijs gewonnen met de inzet van een ziekenhuisapotheker op de IC afdeling. In samenwerking met de artsen voeren zij de patiëntrondes uit om zo de veiligheid en effectiviteit van medicatietoediening te waarborgen.
© 2012 - 2020 Jukito, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Richtlijnen voor veilig toedienen van medicijnenRichtlijnen voor veilig toedienen van medicijnenIn de ziekenhuizen, zorginstellingen en in de wijk (thuiszorg) worden door allerlei oorzaken regelmatig medicatiefouten…
Procesbeheersing; Waarom controle op controle niet werktProcesbeheersing; Waarom controle op controle niet werktDaar waar mensen werken worden fouten gemaakt. Echter de omgang of de oplossingen om fouten te voorkomen is in vele bedr…
Wat is innovatie?Er bestaat veel onduidelijkheid over het begrip innovatie, iedereen hanteert zijn eigen definitie. Maar wat is innovatie…
Radicale en incrementele innovatieHet woord ‘innovatie’ komt van het Latijnse ‘innovare’, wat zoveel betekent als iets nieuws maken. Innovatie kan dus oms…

Morgellons syndroomMorgellons syndroomMorgellons syndroom is een geheimzinnige huidaandoening waarvan de meeste huidartsen denken dat het bij mensen "tussen d…
Top 100 meest gebruikte medicijnen in NederlandTop 100 meest gebruikte medicijnen in NederlandDe top 100 van meest gebruikte medicijnen Nederland wordt aangevoerd door diclofenac, amoxicilline en ameprazol. In deze…
Bronnen en referenties
  • (1): Krahenbuhl-Melcher A, Schlienger R, Lampert M, et al. Drug-related problems in hospitals: a review of the recent literature. Drug Saf 2007;30(5):379-407.
  • * http://www.zorgvoorbeter.nl/onderwerpen/over/medicatieveiligheid/
  • * http://medischcontact.artsennet.nl/Nieuws-26/Tijdschriftartikel/98406/Medicatiefouten-door-organisatie-zorg.htm
  • * http://www.skipr.nl/actueel/id10405-apotheek-erasmus-mc-wint-knmp-zorginnovatieprijs.html
  • * http://www.zorgvoorbeter.nl/onderwerpen/over/medicatieveiligheid/nieuwsberichten/baxteren-in-de-thuiszorg-omring-thuiszorg/

Reageer op het artikel "Medicatiefouten en het voorkomen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Jukito
Gepubliceerd: 05-04-2012
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Bronnen en referenties: 5
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!