InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Gezonde voeding > De geneeskracht van chaya

De geneeskracht van chaya

Chaya wordt vaak gewoon spinazie genoemd. Het is duidelijker om boomspinazie te zeggen. Boomspinazie is een kleine boom waarvan de bladeren gegeten kunnen worden en naar spinazie smaken. Chaya kan een gerecht lekker en extra gezond maken. Bovendien biedt chaya geneeskracht tegen enkele ziekten. Chaya wordt vooral gekookt gegeten. Het wordt soms in kleine hoeveelheden ongekookt gebruikt voor een drank in Mexico maar het is niet aan te raden om het blad te eten als rauw saladeblad.
Chaya boom of boomspinazie / Bron: Frank Vincentz, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Chaya boom of boomspinazie / Bron: Frank Vincentz, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Inhoud:


Naamgeving chaya

De Latijnse naam die we in de wetenschap gebruiken van chaya is Cnidoscolus aconitifolius. In het Engels wordt het tree spinach genoemd, wat we in het Nederlands kunnen vertalen met boomspinazie. Chaya groeit als blad aan een boom en is daarom in de tropen een zeer gemakkelijk te kweken groente.

Algemene informatie chaya

Boomspinazie groeit van origine op het eiland Yucatan in Mexico, daar waar de Maya´s leven. De boom zelf kan zes meter hoog worden. Om praktische redenen wordt de boom vaak gesnoeid tot twee meter hoogte. Op deze manier kan men makkelijker chayablad oogsten. De bladeren van de boom zijn erg groot. Voor een maaltijd voor vier personen heb je al snel genoeg aan acht tot tien bladeren.

Inhoudsstoffen chaya

Chaya is een goede bron van vezels, proteïnen, vitaminen, calcium, ijzer en tanninen. Saponinen, alkaloïden en flavonoïden zitten er in kleinere hoveelheden in. Op het gebied van mineralen bevat chaya vooral natrium, mangaan, magnesium, kalium, calcium, ijzer en zink.

Chayabladeren giftig?

Op Wikipedia staat dat de rauwe chayabladeren giftig zijn. De Maya´s gebruiken de rauwe bladeren in kleine hoeveelheden om een drank van te maken en daar wordt niemand ziek van. Er zit een stof in die mogelijkerwijs in het lichaam wordt omgezet tot cyanide. Dat is de reden dat sommige wetenschappers chaya giftig achten. Koken zorgt ervoor dat deze omzetting niet meer kan plaatsvinden. Toch drinken de Maya´s een drank van een klein beetje rauwe bladeren van chaya zoals licuado chaya of licuado chaya con ananas. Als je slechts weinig van dit blad rauw eet, is er geen cyanidegevaar te verwachten.

Chayablad / Bron: Frank Vincentz, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Chayablad / Bron: Frank Vincentz, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Chaya in de rest van de wereld

Boomspinazie of chaya wordt tegenwoordig gegeten in delen van Afrika, heel Midden- en Zuid-Amerika en Polynesië. Op de Cookeilanden kun je chaya eten in verschillende restaurants. Deze boom vergt weinig onderhoud. Het is aan te raden om de boom te introduceren in andere tropische gebieden omdat het eten van chayabladeren een uitstekende manier is om ondervoeding tegen te gaan. In Nigeria is de boom al geïntroduceerd en wetenschappelijk getest op zijn medicinale werkingen. Ook in Senegal, Soedan en Somalië is chaya in het derde millennium geïntroduceerd omdat deze boom een uitstekend middel is om ondervoeding onder armoedige bevolkingsgroepen tegen te gaan.

Pas op met aluminium

Zoals bij veel groente moet je chaya niet koken in een aluminium pan omdat door de reactie met aluminium er giftige stoffen kunnen ontstaan. Van het gebruik van aluminium pannen kan beter helemaal worden afgezien. Er zijn tegenwoordig allerlei pannen verkrijgbaar van metalen die geen giftige reactie veroorzaken.

Chaya werkt bloedsuikerspiegelverlagend

Uit Nigeriaans onderzoek dat werd gepubliceerd in 2010 blijkt dat chaya de bloedsuikerspiegel reguleert. Bovendien kunnen chayabladeren ervoor zorgen dat het gewicht langzaam afneemt. Deze medicinale toepassingen waren reeds lange tijd bekend onder de Maya´s maar zijn nu door wetenschappelijk onderzoek geconfirmeerd. In het onderzoek gebruikte men ratten. Vervolgonderzoek op mensen kan definitief wetenschappelijk uitsluitsel geven over het bloedsuikerspiegelverlagende effect van chaya. Een ander onderzoek dat in 2010 werd gepubliceerd in Nigeria toonde eveneens aan dat chaya goed is voor diabetici. Uit dit onderzoek blijkt dat chaya de oxidatieve stress die gepaard gaat met diabetes mellitus kan tegengaan. Amerikaans onderzoek uit 2007 stelde al eerder vast dat de eilandjes van langerhans in de pancreas een verbeterde werking vertonen en dat bovendien de werking van de lever en de nieren vooruit gingen.

Chaya ondersteunt werking van lever en nieren

Uit Nigeriaans onderzoek uit 2013 blijkt dat chaya ondersteunend werkt voor de lever en voor de nieren. Dit onderzoek is uitgevoerd op ratten. In eerste instantie krijgen de ratten stoffen binnen die de lever en de nieren beschadigen. Vervolgens wordt er chaya aan de ratten gegeven en meten de wetenschappers parameters die aangeven wat de werkzaamheid en de functie van de lever is. Het blijkt dat de lever en de nieren een stuk beter werken als na beschadiging van organen chaya wordt toegediend. Men gebruikte een wetenschappelijk gestandaardiseerde methode om te bepalen of een stof ondersteunend werkt voor de lever. De wetenschappers konden uit hun meetgegevens opmaken dat chaya inderdaad ondersteunend is voor de lever en de nieren. In één van de onderzoeken gebruikte men paracetamol als middel om organen te beschadigen omdat dit medicijn de lever ernstig beschadigt, ook bij mensen.

Pijnstillend en ontstekingsremmend

Chaya bevat pijnstillende en ontstekingsremmende eigenschappen, zo blijkt uit een onderzoek uit 2011. De onderzoekers voerden een verkennend onderzoek uit en concluderen dat de genoemde medicinale eigenschappen van dusdanige aard zijn dat ze verder moeten worden onderzocht.

Chaya in de Mayakeuken

De Maya´s gebruikten lang geleden al chaya. Ook tegenwoordig eten de Maya´s graag chaya. In sommige Maya-restaurants kun je chayasoep bestellen. Dat is chaya vermengd met room en kaas. Men gebruikt tegenwoordig vooral Hollandse kaas omdat dat nu eenmaal de lekkerste kaas ter wereld is. Chaya kan ook worden gebruikt om een drank van te maken. Het wordt in een blender vermengd met citroensap, water en suiker om een verfrissende drank te bereiden. Een traditioneel gerecht met chaya is tamales. Tamales is maismeel met ei, kip en chaya wat gebakken is in bananenblad. Tamales is een soort hartige cake die wordt overgoten met tomatensaus. Er is ook een vegetarische variant waarbij er gekookt ei in het mengsel zit in plaats van kip. Een andere manier om chaya te eten is als ontbijt gemengd met gebakken roerei.
© 2015 - 2019 Tom008, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Kabbala: vijf niveaus van zielsbewustzijnDe Goddelijke ziel is onlosmakelijk met God verbonden. In Deuteronomium 32:9 staat: "Want des Heren deel is Zijn volk."…
Vergeten groente: de boomspinazieDe boomspinazie (of Chenopodium Giganteum in het Latijn) is een grote eenjarige bladgroente. In goede omstandigheden kan…
Het aantal kilocalorieën in groente en enkele groententipsHet aantal kilocalorieën in groente en enkele groententipsDat groente gezond is weten we allemaal, dat we er 200 gram per dag van moeten eten ook, maar gebeurt dat ook daadwerkel…
Vulkanisch Lanzarote: Cueva de los Verdes en Jameos del AguaVulkanisch Lanzarote: Cueva de los Verdes en Jameos del AguaLanzarote heeft een rijk vulkanisch verleden. Eigenlijk barst het van de vulkanen op de Canarische eilanden. De Cueva de…
Aantal calorieën in groenteAantal calorieën in groenteHoeveel calorieën zitten er in de groentes die je eet? Dit kan handig om te weten, bijvoorbeeld omdat je wilt afvallen.…
Bronnen en referenties
  • Interview met Maya kok
  • http://en.wikipedia.org/wiki/Cnidoscolus_aconitifolius
  • Nigeriaans onderzoek 2010: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22416660
  • Oxidatieve stress en chaya: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3035966/
  • Chaya ondersteunt werking lever en nieren:http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3807990/
  • Chaya helpt bij leverbeschadiging door paracetamol: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20437682
  • Inhoudsstoffen: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21182430
  • Pijnstillend en ontstekingsremmend: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22865362
  • Amerikaans onderzoek 2007: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17531147
  • Algemene informatie: http://massspectrumbotanicals.com/shop/cnidoscolus-aconitifolius-broadleaf/
  • Foto blad zwarte achtergrond: "Cnidoscolus chayamansa2 ies" by Frank Vincentz - Own work. Licensed under CC BY-SA 3.0 via Wikimedia
  • Overige foto´s: wikimedia commons
  • Afbeelding bron 1: Frank Vincentz, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Frank Vincentz, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Reageer op het artikel "De geneeskracht van chaya"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tom008
Gepubliceerd: 01-06-2015
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Gezonde voeding
Bronnen en referenties: 14
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!