InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Leven > Begrafenis: eerste maatregelen bij overlijden

Begrafenis: eerste maatregelen bij overlijden

Begrafenis: eerste maatregelen bij overlijden Een overlijden is steeds een trieste gebeurtenis, soms gepaard met emotionele taferelen. Als een dierbare geliefde sterft, dringt de realiteit niet meteen door en staan we even stil bij het verlies van een dierbare. De meest gestelde vraag bij deze confrontatie is, hoe het nu verder moet. Desondanks gaat het leven verder en moeten de nabestaanden in een korte tijd heel wat regelen.

Aangrijpende confrontatie met de dood

Een overlijden komt doorgaans ongelegen en onvoorzien maar het is de harde realiteit en onomkeerbaar. Voor een naaste is het dan ook meestal een zware schok en staan voor een emotionele zware beproeving. Ook al hebben nabestaanden een intens verdriet en een onopvulbare leegte, er moet snel een begrafenis geregeld worden wat niet altijd eenvoudig is.

Naast het in orde brengen van de concrete zaken is er ook nog de administratieve rompslomp die het overlijden met zich meebrengt. Dit kan voor heel wat nabestaanden emotioneel teveel worden. Het zou dan ook raadzaam zijn om hulp te vragen aan vrienden of iemand uit de omgeving om deze papierwinkel af te handelen. Voor sommige formaliteiten kan u ook rekenen op de begrafenisondernemer. Ook kan hij u doorverwijzen naar ervaren instellingen bijvoorbeeld “Stichting Nazorg”.

Vaststellen van overlijden

  • Indien de persoon thuis is overleden moet een arts de oorzaak en het tijdstip van het overlijden vaststellen op de plaats van het overlijden. Hij zal u na de vaststelling een wettelijk document overhandigen die u nodig zal hebben voor de aangifte van overlijden.
  • Breng familie zo snel mogelijk op de hoogte van het overlijden. Zo geef je hen de gelegenheid om de uitvaart te helpen regelen.

Contacteer een begrafenisondernemer

  • Kijk toch even na of er een uitvaartverzekering is afgesloten zodat u de desbetreffende maatschappij op de hoogte kan brengen.
  • Indien er door de arts een natuurlijke dood wordt vastgesteld kan u naar eigen keuze een begrafenisondernemer in de arm nemen. Euthanasie wordt gelijkgesteld aan een natuurlijke dood indien deze aan de wettelijke voorwaarden voldoen.
  • De politie kan zelf een begrafenisondernemer aanduiden indien het overlijden verdacht en gewelddadig overkomt of veroorzaakt is door een verkeersongeluk. De door de politie aangeduide begrafenisondernemer zal het stoffelijke overschot naar het gemeentelijke mortuarium overbrengen en zijn kosten verhalen op deze instantie.
  • Kies voor een gespecialiseerde begrafenisondernemer indien het overlijden plaatsvond in het buitenland. Hij zal de juiste instanties verwittigen en eveneens zorgen voor de repatriëring.

Aangifte van overlijden

  • Er bestaat geen uiterste wettelijke datum voor de aangifte, maar wacht echter niet te lang want om de overledene te mogen begraven heb je de toestemming nodig van een ambtenaar, van de burgerlijke stand.
  • Wettelijk moet het aangeven van een overlijden gebeuren door twee meerderjarigen, uzelf, naaste bloedverwanten of buren van de overledene, maar in de praktijk mag iedereen een overlijden aangeven. Doch in sommige gemeenten moet er minstens één getuige een familielid zijn.

  • Meestal zorgt de begrafenisondernemer voor de aangifte en het kan ook door het ziekenhuis worden gedaan, indien de persoon daar is overleden.
  • Het overlijden moet worden aangegeven op de burgerlijke stand van de gemeente. Dit zal de gemeente zijn waar de persoon is overleden en niet waar zijn wettelijke woonplaats was.

Documenten van de overleden die u moet voorleggen bij aangifte

  • Het medische attest met de oorzaak van het overlijden
  • Identiteitskaart
  • Rijbewijs
  • Het trouwboekje
  • Indien gepensioneerd, het laatste pensioenstrookje
  • Geen testament maar wel de laatste wilsbeschikking
Overlijdensakte
  • De ambtenaar van de burgerlijke stand zal een overlijdensakte opmaken. Dit document is het officiële bewijs van overlijden.
  • De overlijdensakte laat u best een aantal keren kopiëren want vele instanties zullen een exemplaar vragen.

Welke instanties op de hoogte stellen

Na een overlijden moeten er heel wat instanties op de hoogte gesteld worden. Neem bij elk bezoek aan een instantie alvast een kopie mee van de overlijdensakte, zodat u meteen ook alles officieel in orde kan brengen.
  • Ga even na of de overledene een donorcodicil heeft
  • Ziekenfonds, fonds voor beroepsziekten, zorgkas
  • Werkgever, VDAB, vakbond, dienst voor pensioenen
  • Belastingen
  • Kinderbijslagfonds
  • Bankinstellingen, verzekeringsmaatschappijen
  • Dienst voor inschrijving voertuigen
  • Notaris, is er een testament
  • Boekhouder, leveranciers, verenigingen
  • Verhuurder
  • Water, gas en elektriciteit, telefoon, internet, kabel, abonnementen

De begrafenis regelen

Terwijl alle administratieve zaken in orde gebracht worden zijn er ook nog enkele dringende beslissingen, die genomen moeten worden voor de uitvaartplechtigheid. Uiterlijk 3 dagen na de aangifte en ten vroegste 24 uur na het overlijden mag de begrafenis plaatsvinden. De burgemeester mag deze termijn wel verlengen. De gemeente zal na overleg met u, de dag en het uur vastleggen.

De laatste wilsbeschikkingen van de overledene

Ga even na of er bij de notaris, begrafenisondernemer, burgerlijke stand of familie een laatste wilsbeschikking is van de overledene: er is niets mooier om de laatste wensen van de overledene in vervulling te laten gaan. Indien er geen laatste wensen zijn zullen de nabestaanden in een korte tijd keuzes moeten maken in verband met de uitvaart.

  • Begraven, cremeren of vriesdrogen
  • De grafkeuze en gedenktekens
  • Indien crematie: wat moet er met het as gebeuren
  • Waar en welke begraafplaats
  • Een rouwmaaltijd organiseren
  • Doodsbrieven laten drukken, het aantal brieven
  • Een krantenadvertentie
  • Welke kist
  • Waar openbaren
  • Welk rouwvervoer
  • Wie draagt de kist
  • Vastleggen op video/dvd, foto’s
  • Een burgerlijke plechtigheid of volgens een religieuze cultus
  • Toespraken, keuze van muziek en bloemen
  • Bidprentjes laten drukken als aandenken

Wat kost een begrafenis

Een begrafenis kan heel goedkoop en zelfs gratis zijn, maar de kosten kunnen ook oplopen tot een minimum van 3000€. Omdat het leven steeds duurder wordt en niet iedereen deze begrafenis kan bekostigen, biedt elke gemeente zijn eigen inwoners de mogelijkheid om gratis op het kerkhof begraven te worden. Het nadeel daarvan is dat het graf geheel sober is en minimum vijf jaar in bewaring blijft. Om te voorkomen dat de gemeente na vijf jaar iemand anders op deze plaats zal begraven, kan u een concessie kopen van vijftien tot vijftig jaar. Later kan deze eventueel nog verlengt worden.
© 2008 - 2019 Worm, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Wat te doen bij overlijden?Wat te doen bij overlijden?Een overlijden is een mokerslag voor familie en vrienden. Een harde tijd op emotioneel vak, het verwerken van verdriet e…
Hoe regel je je eigen begrafenis of crematieHoe regel je je eigen begrafenis of crematieHoe regel je je eigen begrafenis of crematie, zodat ook na je dood aan je wensen voldaan kan worden. Lees hier aan welke…
Kinderen en de dood: mogen kinderen een overledene zien?Vroeger mochten kinderen niet mee naar een begrafenis of crematie. Een dode zien was helemaal taboe voor kinderen. Tegen…
Crematie op een persoonlijke wijze na overlijdenCrematie op een persoonlijke wijze na overlijdenOverlijden en crematie - veel zelf persoonlijk regelen inclusief vervoer van de overledene. Veelal wordt de zorg en nazo…
Soorten doodskisten; wat is er mogelijk?Soorten doodskisten; wat is er mogelijk?Een simpele kist van hout kan nog steeds, maar er zijn tegenwoordig veel meer mogelijkheden. Zo zijn er speciale cremati…

Reageer op het artikel "Begrafenis: eerste maatregelen bij overlijden"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Worm
Laatste update: 07-07-2011
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Leven
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!