Waarom gaan Joden naar een mikwe (ritueel bad)?

Waarom gaan Joden naar een mikwe (ritueel bad)? De meeste Joden, religieus of niet-religieus, zijn bekend met de Sjabbat, kosjer eten, de Joodse feesten, etc. Minder Joden zijn echter bekend met de mikwe (ritueel bad) en de gezinsreinheid. Toch neemt de mikwe zelfs een belangrijkere plaats in dan de synagoge. Dit komt omdat het huwelijk en daarmee de geboorte van toekomstige generaties volgens de Halacha alleen mogelijk is waar een mikwe aanwezig is. De mikwe vormt de portaal naar een Joodse toekomst. Onderdompeling in de mikwe is de poort naar reinheid sinds de schepping van de mens. De Midrasj vertelt dat Adam, nadat hij uit het Hof van Eden is verbannen, in een rivier gaat zitten dat naar het Hof stroomt. Dit is een integraal onderdeel van zijn tesjoeva (berouw) proces en een poging terug te keren naar zijn oorspronkelijke perfectie. Hetzelfde doen de Joden voordat de Tora op de Sinaï wordt geopenbaard en zij oog in oog met G'd komen te staan.

Rituele reinheid

De mikwe wordt gebruikt voor rituele reinheid sinds de schepping van de mens. Wanneer het Joodse Volk in de woestijn verblijft dient de bron van Mirjam als mikwe. En de toetreding van Aharon en zijn zonen tot het priesterschap gaat gepaard met onderdompeling in de mikwe. Zo ook ten tijde van de Eerste en Tweede Tempel Periode waarbij priesters en elke Jood die de Tempel binnengaat eerst plaats nemen in de mikwe. Ook op Jom Kippoer dompelt de Hoge Priester, voordat hij het Heilige der Heiligen binnengaat, zich onder in de mikwe.

Mikwe bevat vele elementen van het Joodse leven

Mikwe wordt in het Jodendom voor vele zaken gebruikt. Mikwe is een integraal onderdeel bij de bekering tot het Jodendom. Mikwe wordt ook gebruikt om nieuwe pannen, borden en bestek onder te dompelen voor ze door een Jood worden gebruikt. Daarnaast wordt de mikwe gebruikt bij de tahara, het reinigingsritueel bij een overleden persoon. De mikwe wordt tevens gebruikt door een bruidegom voor hij gaat trouwen en door iedere man voor Jom Kippoer. In de Chassidische gemeenschap gaan mannen voor elke sjabbat naar een mikwe, sommige zelfs elke dag voor het ochtendgebed. Maar het meest bekend is de mikwe voor de reinheid door de de vrouwe in de tijd van menstruatie.

Mikwe voor de vrouw in haar menstruatie periode

De menstruerende vrouw die zich onderdompelt in een mikwe is onderdeel van een groter raamwerk dat bekend staat als Taharat Hamishpachah (gezinsreinheid). Dit is een heel ritueel met gedetailleerde wetten die nauwgezet moeten worden nagekomen en die veel studie vereisen. Vanaf het begin van de menstruatie tot zeven dagen daarna tot de vrouw zich onderdompelt in de mikwe, mogen man en vrouw geen seksueel contact hebben. De vrouw leeft in een staat van nidda (seksueel gescheiden van haar man). De onderdompeling in de mikwe vindt op de avond van de zevende dag plaats. Haar hele lichaam dient te worden ondergedompeld. Na de onderdompeling reciteert de vrouw de zegen voor rituele reinheid en daarna dompelt ze zich nog tweemaal onder. Veel vrouwen gebruiken deze momenten voor persoonlijk gebed en communicatie met G'd. Na de onderdompeling mogen man en vrouw weer seksuele relaties aangaan.

Centrale betekenis van de mikwe in Joods leven

Joodse leven gekenmerkt door Havdala - scheiding en onderscheid

Op Sjabbat zegent de Jood G'd over een kop heilige wijn. "God die onderscheid maakt tussen het heilige en wereldse, tussen licht en donker, tussen Israël en de naties, tussen de zevende dag en zesde dag van arbeid..."

De mikwe is de drempel tussen het heilige en onheilige. Onderdompeling in een mikwe betekent een status verandering, een verheffing van de status. Bestek dat ondergedompeld wordt kan gebruikt worden voor de heilige handeling van het eten. Een Joodse vrouw kan na onderdompeling intiem worden met haar man. Mannen en vrouwen kunnen het huis van G'd (de Tempel) binnengaan.

De 613 mitswot (verplichtingen) kunnen in drie categorieën gesplitst worden:

  1. De Misjpatiem: wetten die het burgerlijke en morele leven regelen
  2. Eidoet: de religieuze handelingen (het naleven van de Sjabbat, de feestdagen, etc.)
  3. Choekkiem: de Goddelijke decreten waarover de mens geen oordeel kan vormen. Dit zijn de grootste mitswot. Voorbeelden zijn de Kasjroet wetten en de wetten van rituele reinheid en mikwa.

De mikwe verpersoonlijkt zowel de baarmoeder als het graf; de poort naar het leven en het leven hierna

Het begrijpen van de uiteindelijke reden voor onderdompeling in de Mikwe is onmogelijk. We komen het gebod na omdat G'd het bevolen heeft. Toch zijn er inzichten die de betekenis van de onderdompeling in de Mikwe kunnen verklaren.

In het begin was er slechts water. Het is de belangrijkste bron voor het bestaan van het leven. Maar het Jodendom leert dat er meer is. Water heeft de kracht te reinigen: het herstellen en hernieuwen van het leven voor onze spirituele ego's.

De mikwe verpersoonlijkt zowel de baarmoeder als het graf: de toegang tot het leven en het leven na dit leven. In beide gevallen wordt de persoon van al zijn kracht ontnomen. In beide gevallen is er sprake van controle verlies. Onderdompeling in de Mikwe kan worden gezien als een symbolische handeling van zelfverloochening, de bewuste schorsing van het ego als een autonome kracht.

Door deze handeling uit te voeren geeft de onderdompelende Jood een teken van verlangen eenheid te bereiken met de Bron van al het leven, door terug te keren naar de oorspronkelijke eenheid met G'd. Onderdompeling indiceert het verlaten van één vorm van bestaan om een hogere oneindige vorm te omarmen. Onderdompeling in een Mikwe kan dus ook gezien worden als hergeboorte.
© 2008 - 2021 Jehoeda, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Week voor trouwen en de trouwdag - Joods orthodoxe visieDe periode voor het trouwen brengen de bruid en bruidegom apart door. Dit is meestal een week. Ze zien elkaar pas weer t…
Joden en Noachieden: wel of niet Joods worden?Joden en Noachieden: wel of niet Joods worden?In de roman 'Brillenjood' (2012) van Joost Bruins komt de kwestie aan de orde 'wel of niet Joods worden?' Relatief veel…
nieuws uitgelichtRitueel slachten: wat is ritueel slachten?In juni 2011 werd in Nederland besloten door de Tweede Kamer dat onverdoofd ritueel slachten zou moeten eindigen. Joden…
Islam en menstruatieIslam en menstruatieEr zijn binnen de islam regels rondom de menstruatie. Zo mogen moslimvrouwen tijdens hun menstruatie enkele rituelen nie…

Ontzag voor G'd geeft religieuze Joden positieve energieOntzag voor G'd geeft religieuze Joden positieve energieWanneer we geconfronteerd worden met een orkaan, de Grand Canyon of het heelal voelen we een enorm gevoel van ontzag. Ei…
Stromingen binnen het boeddhismeOnder de noemer boeddhisme vallen verschillende stromingen. Na het overlijden van de historische Boeddha is zijn leer ve…
Bronnen en referenties
Jehoeda (1.597 artikelen)
Laatste update: 15-06-2021
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Spiritueel
Bronnen en referenties: 1
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.