Gevoelige tanden & Blootliggende tandhalzen

Gevoelige tanden kunnen het gevolg zijn van blootliggende tandhalzen. Blootliggende tandhalzen worden veroorzaakt door teruggetrokken tandvlees. Maar waarom trekt tandvlees zich terug? In dit artikel daar meer over. Overigens wordt teruggetrokken tandvlees ook recessie genoemd, alleen dan niet op wereldeconomisch niveau!

Teruggetrokken tandvlees (recessie)

Tandvlees (gingiva) dat is teruggetrokken is voor veel mensen heel vervelend, zeker als de tandhalzen ook voor een groot deel vrij zijn komen te liggen. Deze geven een vervelende ervaring als ze in contact komen met koud of warm eten, drinken of luchtstroom.

Oorzaak van teruggetrokken tandvlees (gingivarecessie)

Gingivarecessie is in principe een onontkoombaar ouderdomsverschijnsel. Zeker nu steeds meer mensen tot op hoge leeftijd hun tanden behouden, komt het steeds vaker voor. Maar dat is niet de enige oorzaak, er zijn nog meer 'boosdoeners':

• Poetstrauma
• Chronische gingivitis (tandvleesontsteking - bekijk het artikel over tandvlees ontsteking)
• Lokale of gegeneraliseerde parodontitis (bekijk het artikel over parodontitis)

Vooral die eerste komt vaak voor: door te hard poetsen kan het tandvlees terugtrekken! Poets dus met een tandenborstel met zachte haartjes. Deze verwijdert tandplaque even effectief als je hem goed gebruikt en is ook beter voor het tandvlees. Ook een verkeerde manier van poetsen kan tot beschadiging leiden. Vraag dus aan uw tandarts of u goed poetst. Bekijk in het artikel Een mooi gebit krijg je zo! de poetsinstructie en het gebruik van tandenstokers, ragers en flossdraad.

Gevoelige tanden en tandhalzen: pijn bij eten en drinken

Als het tandvlees teruggetrokken is, ligt niet alleen het tandglazuur bloot maar ook het onderliggende dentine. Uit dit materiaal bestaat het grootste gedeelte van de tand. Het is minder hard (bevat minder mineralen) dan glazuur. De gevoeligheid komt waarschijnlijk door de kanaaltjes in het dentine. Deze kanaaltjes worden ook dentinitubuli genoemd. In deze tubuli bevindt zich een vloeistof die door een stimulus (warm of koud voedsel) versnelt of vertraagt, waardoor de tandzenuw geprikkeld wordt (de hydrodynamische theorie van Brännström).

Oplossing & Behandeling van gevoelige tandhalzen

Uit het voorgaande blijkt dus dat de oplossing voor gevoelige tandhalzen ligt bij het afsluiten van de dentinetubuli. De natuur doet dit al een beetje, maar meestal niet genoeg en blijft de gevoeligheid. Daarom zijn er in verschillende tandpasta's therapeutische toevoegingen gedaan. Deze tandpasta's en andere middelen zijn te koop bij de gangbare drogisten. Co-enzym Q10 wordt door sommige tandartsen aangeraden om te gebruiken. Of het ook daadwerkelijk helpt is een tweede, aangezien er nog te weinig wetenschappelijk onderzoek naar is gedaan.

Tandpasta's tegen gevoelige tandhalzen

Er zijn sommige tandpasta's die een soort smeerlaag op de tandhals doen vormen en zo de prikkelgeleiding wordt geblokkeerd. Soms is dit niet effectief, doordat door het gebruik van zure voedingsmiddelen deze smeerlaag weer oplost. Werken deze thuismiddeltjes dus niet, dan moet professionele applicaties worden geraadpleegd. De tandarts kan hier meer over vertellen. Gebruik uit voorzorg geen antitandsteentandpasta's, deze zou de mineraalvorming van de dentinetubuli kunnen remmen.

Tanderosie

Niet alleen teruggetrokken tandvlees kan voor gevoelige tanden zorgen, ook tanderosie. Tanderosie is het slijten van de tanden. Ze worden dunner, transparanter, geler en zoals gezegd gevoeliger voor warm en koud. Dit komt doordat we steeds vaker achter elkaar eten. Na het eten van voedsel of drank wordt het tandglazuur namelijk even zachter. Dit is niet erg, indien het glazuur de kans krijgt om zich te herstellen. Maar de kans krijgen ze steeds minder vaak, doordat er weer een 'aanval' van voedsel komt. En dan met name zure voedingsmiddelen. Zie de tabel hieronder:

Appelsap	Jam	Sinaasappel
Appelstroop	Kiwi	Sladresing
Citroen	(light) Frisdrank	Sportdrank
Druiven	Mayonaise	Tafelazijn
Grapefruit	Rode en witte wijn	Vruchtensappen

Probeer deze middelen dus niet te vaak te gebruiken. In de volgende volgorde vindt tanderosie plaats:

• Veranderde eetgewoonten
• Meer zuurmomenten
• Zuren lossen het tandglazuur op
• Tandglazuur wordt zachter
• Tandglazuur slijt makkelijker af
• Tanderosie

Wat is de behandeling en de manier om tanderosie te voorkomen? Lees het artikel Tanderosie: behandeling & voorkomen.

Tot slot

Lees ook de special Aandoeningen aan de tanden en tandvlees of Mondverzorging en vind alle informatie over uw mond en gebit!