Nachtdiensten en gezondheidsrisico’s

In Nederland zijn er vele mensen die ’s nachts de gezondheidszorg, fabrieken en veiligheid verzorgen. Deze nachtwerkers of mensen in ploegendiensten lopen volgens onderzoek echter veel gezondheidsrisico’s

De nachtwerkers

Veel mensen hebben zo hun eigen reden om ’s nachts te werken, bijvoorbeeld omdat het bij hun werk hoort of omdat ze daardoor werk met ouderschap beter kunnen combineren, ook is de ploegentoeslag voor vele een aantrekkelijk pluspunt. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek zou het hier om een vrij grote groep gaan. Een op de vijf mannen en een op de acht vrouwen zijn geregeld ’s nachts op hun werk te vinden. Alhoewel vele van deze nachtwerkers oog hebben voor de voordelen zijn er ook grote nadelen. Dit geldt niet alleen voor de manier waarop het werk wordt uitgevoerd (bijvoorbeeld ongelukken als Tsjernobyl en de veerboot Estonia zonken ’s nachts) maar zeker ook ten aanzien van de gezondheid

Mogelijke gezondheidsrisico’s

• Chronische slaapklachten
• Problemen met de spijsvertering
• Stress
• Verhoogde kans op hart en vaatziekten: De kans dat een nachtwerker een onregelmatige hartslag heeft is twee keer zo groot als die van een werkende in dagdienst. Bovendien blijkt uit onderzoek dat het hart midden in de nacht minder goed werkt omdat het lichaam is geprogrammeerd om op die tijd te rusten.
• Grotere kans op borstkanker en prostaatkanker: Uit onderzoek is gebleken dat nachtwerkers vaker borstkanker of prostaatkanker ontwikkelden dan mensen die alleen overdag werken.

Het chronotype van de mens speelt een rol bij de problemen met de nachtdienst

Niet elke mens is hetzelfde. De ene gaat uit zichzelf altijd vroeg naar bed en staat ’s morgens om 6 uur fris weer naast zijn bed (het vroege type) terwijl de ander juist liever laat naar bed gaat en er ook laat uitkomt (het late type). Het late type zal doorgaans minder last hebben van nachtdiensten en hierdoor dus ook minder gezondheidsproblemen ondervinden van de nachtdienst (dit is aangetoond voor slaapklachten en maagproblemen). Toch wil dit niet zeggen dat het late type helemaal geen gezondheidsproblemen krijgt door de late werkzaamheden.

Nachtwerken in relatie tot kanker

Hoe het verband tussen beide precies ligt hebben onderzoekers nog niet vast kunnen stellen. Wel bestaat het vermoeden dat een tekort aan melatonine (een hormoon dat wordt aangemaakt als het donker wordt) te maken heeft met de ontwikkeling van kanker. Er zal nog onderzocht worden of de nachtwerkers door bijvoorbeeld toediening van extra melatonine een lagere kans zullen krijgen op deontwikeling van kanker. Er is dus nog veel onderzoek nodig naar de exacte oorzaken en de exacte gevolgen van het nachtwerken.