InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Natuurgeneeswijze > De geneeskracht van gewone berenklauw

De geneeskracht van gewone berenklauw

De geneeskracht van gewone berenklauw Bij het horen van de naam berenklauw lopen bij velen de rillingen over de rug. Men denkt dan aan de reuzenberenklauw waarvan het sap in combinatie met zonlicht brandwonden op e huid kan veroorzaken. Maar de gewone berenklauw is eetbaar! Verder heeft de gewone berenklauw geneeskrachtige toepassingen. De wortel van gewone berenklauw is onder andere werkzaam bij spijsverteringsproblemen, zenuwziekten en epilepsie.
Botanische tekening gewone berenklauw / Bron: Publiek domein / Wikimedia CommonsBotanische tekening gewone berenklauw / Bron: Publiek domein / Wikimedia Commons

Inhoud:


Schermbloemenfamilie en wildpluk

Gewone berenklauw is een plant uit de schermbloemenfamilie. Sommige wildplukkers eten alles behalve schermbloemen omdat er een soort bestaat die je beslist niet moet eten: de gevlekte scheerling. Als je de gevlekte scheerling per ongeluk eet kan dat de dood als gevolg hebben. Reuzenberenklauw komt ook uit de schermbloemenfamilie maar dit is een opvallende plant die moeilijker verwisselbaar is met andere leden van de schermbloemenfamilie.

Gewone berenklauw / Bron: Christian Fischer / Wikimedia CommonsGewone berenklauw / Bron: Christian Fischer / Wikimedia Commons

Pas op voor het sap van gewone berenklauw

Het sap van de haartjes van de gewone beren is zeer irriterend. Wanneer je na aanraking met je vinger in je ogen wrijft doet dat pijn en sommige bronnen menen zelfs dat het permanente blindheid kan veroorzaken. Daarom die je een berenklauw met handschoenen aan te pakken, of helemaal niet. Het sap van deze haartjes is net zo irriterend als die van de reuzenberenklauw. Maar de plant zelf is een stuk kleiner, dus makkelijker aan te pakken. Wat wildplukkers meestal doen is alleen de jonge plant plukken; dan heb je geen last van irriterende haartjes.

Gewone berenklauw komt van nature voor in Europa en Azië.

Eetbaarheid gewone berenklauw

Nogmaals zij gezegd dat je van de reuzenberenklauw moet afblijven. Als deze rond een schoolplein staan of kinderspeelplaats, wordt er goed aan gedaan de gemeentedienst te bellen zodat zij de reuzenberenklauw in kwestie kunnen verwijderen. De gewone berenklauw echter is uitstekend te bereiden tot een maaltijd. Van deze plant hebben de oudere bladeren haartjes die lichte irritatie kunnen veroorzaken. Je kunt de oudere bladeren schillen als rabarber en dan opeten; je eet alleen de brede middennerf van het blad. Jonge loten kun je gewoon zonder voorzorgsmaatregelen opeten. De jonge plant heeft geen irriterende haartjes en deze stengels zijn prima consumeerbaar in een pastagerecht, ovenschotel of voor op de groentenpannenkoek.

Suikervervanger

In Rusland en de Baltische staten worden de stengels van gewone berenklauw in de zon te drogen gelegd tot ze geel worden opdat er zich witte, zoete kristallen gaan vormen op de stengels. Deze zoete substantie doet zeer denken aan suiker en wordt beschouwd als een delicatesse.

In Polen en Rusland worden de bladstelen gegeten als groente. Sommige Polen doen de stengels door het bier omdat dat tegen geestesziekten zou helpen.

Gebruik door Dioscorides

Dioscorides, pionier der geneeskunde en kruidenwetenschap, schreef dat het zaad van de gewone berenklauw nuttig kan zijn als medicijn bij zenuwziekten, epilepsie en leveraandoeningen. Het zaad werd met olie vermengd en toegevoegd aan een maaltijdpap van iemand die een ´losbol´ is of die een ´griepje in zijn hoofd´ heeft. Mensen met een psychische aandoening gepaard met hoofdpijn werd een papje van het zaad op het hoofd aangebracht.

Naamgeving

De Latijnse naam die we in de wetenschap gebruiken van gewone berenklauw is Heracleum sphondylium. Het eerste deel van de naam is een eerbetoon aan Heracles. Het tweede deel van de Latijnse naam betekent ´wervels´ en is een verwijzing naar het feit dat de plant zo mooi kaarsrecht groeit. De naam berenklauw kreeg de plant omdat de bladeren op een berenklauw lijken en het sap verwonding kan aanrichten. In Engelstalige landen wordt deze plant ´cow parsnip´ genaamd omdat de wortel een vergelijkbare zoetheid heeft als parsnip ofwel pastinaak. In Duitsland heet de plant Wiesen-Bärenklau.

Gewone berenklauw verlaagt bloeddruk

In de traditionele geneeskunde is gewone berenklauw sinds lange tijd een plant die wordt ingezet bij hoge bloeddruk. Een Frans onderzoek uit 2013 onderzocht de bloeddrukverlagende werking. Het blijkt dat stoffen in gewone berenklauw de spieren rond de aders doen ontspannen. In wetenschappelijke termen wordt een dergelijke werking ´vasorelaxant´ genoemd. Door deze werking worden de aders soepeler; het leidt tot een kleine vergroting van de aderinhoud. Hierdoor kan het bloed meer vrijelijk stromen en is de bloeddruk lager.

Gebladerte gewone berenklauw / Bron: Christian Fischer / Wikimedia CommonsGebladerte gewone berenklauw / Bron: Christian Fischer / Wikimedia Commons

Gewone berenklauw kweken

Als je gewone berenklauw wilt gebruiken in de keuken, kun je ervoor kiezen de plant zelf te kweken in de moestuin. Hij houdt van vochtige aarde. Het is een makkelijke plant om te kweken; je hebt er niet veel omkijk naar. En als de plant niet hoger is dan 20 centimeter kun je het in zijn geheel oogsten als basis voor een maaltijd.

Berenklauw is zeer aantrekkelijk voor insecten; op de bladeren hebben biologen meer dan 160 soorten insecten zoals kevertjes en vliegjes aangetroffen.

Gebruik in traditionele geneeskunde

In de traditionele geneeskunde wordt de wortel en het blad gezien als een afrodisiac, een spijsverteringsbevorderaar, een slijmoplossend middel en een kalmerend middel. Soms wordt het nog voorgeschreven bij bronchitis en keelontsteking. Een tinctuur wordt gegeven bij algehele zwakte. Voor de in deze alinea genoemde werkzaamheden bestaan nog geen onderzoeken die de medicinale werking wetenschappelijk zouden kunnen bevestigen.
© 2014 - 2017 Tom008, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
De berenklauw - een gevaarlijke plant?De berenklauw - een gevaarlijke plant?De berenklauw is een plant behorende tot de schermbloemfamilie en komt op allerlei plaatsen in Europa voor. Een bespreki…
Alles over de gewone berenklauwAlles over de gewone berenklauwDe gewone berenklauw is een plant, voor degene die niet weten waar het over gaat. Als er een “gewone” berenklauw is, dan…
Berenklauw wonden: symptomen, behandeling en voorkomenIn contact komen met berenklauw kan erg pijnlijke en lelijke wonden opleveren. Steeds meer mensen kennen gelukkig de gev…
De gewone berenklauw geeft jeuk en blarenDe gewone berenklauw geeft jeuk en blarenDe berenklauw staat in de zomer volop langs bermen en beekoevers. Hoog toornt de gewone berenklauw er bovenuit. Een mooi…
Pastinaak: pastinaak is goed voor diabeticiPastinaak is een groente die niet veel mensen eten, maar die zijn kwaliteit echt wel bewezen heeft. Het bijzondere van p…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "De geneeskracht van gewone berenklauw"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Tom008
Gepubliceerd: 24-08-2014
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Natuurgeneeswijze
Bronnen en referenties: 13
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!