Slaapmutsje, een slaapopwekkend papavertje

Slaapmutsjes. We kennen ze allemaal wel, die sierlijke eenjarige papaverplantjes met de tongbrekende Latijnse naam Eschscholtzia californica. En zoals de naam al zegt is hun oorspronkelijk groeigebied California, waar ze zelfs het symbool van de staat werden. De Latijnse naam werd gekozen door de botanicus von Chamiso ter ere van de bioloog en professor Eschscholz De naam slaapmuts verwijst naar de vorm van de bloem maar het is ook een opvallend voorbeeld van signatuurleer, want de plant heeft wel degelijk een slaapopwekkende werking. Een andere Nederlandse naam is goudpaver.

De pijnstillende werking was al lang bij de Noord-Amerikaanse Indianen bekend. Het sap werd zelfs tegen tandpijn gebruikt. Niet verwonderlijk want slaapmutsje is familie van de slaapbol, Papaver somniferum de plant waar de opium uit gewonnen word. Alleen is het slaapmutsje veel zachter en veiliger werkzaam. Het heeft geen narcotische noch verslavende werking.

Werking van Eschscholtzia

Slaapmutsje heeft een sedatieve en milde slaapopwekkende werking, het verkort vooral de inslaaptijd. Chemisch gezien zijn het vooral de chinoline-alcaloïden, die net zoals sommige chemische sedativa, het vast houden van GABA (gamma aminoboterzuur) op de hersenreceptoren stimuleren. GABA-agonisten veroorzaken een demping van de activiteit van het centrale zenuwstelsel waardoor slaperigheid ontstaat. GABA is de belangrijkste remmende neurotransmitter in de hersenen.

Volgens Rätsch zou the common California poppy (Eschscholzia californica) gebruikt geweest zijn ' in pediatric medicine as a mild sedative and analgesic, that California Indians chewed its fresh leaves as a sedative for toothaches, and that smoking its leaves induces a mild state of euphoria.

Mijn eerste kennismaking met Eschscholtzia was door het lezen van Dr. Tétau”s boek 'La Phytothérapie rénovéee, waar hij uit eigen praktijk aangeeft dat zowat 60% van zijn patiënten met slaapproblemen geholpen werden met een tinctuur van Eschscholtzia.

Voornaamste medisch gebruik

• Stress en nervositeit
• Slapeloosheid, vooral bij moeilijk inslapen en snachts wakker worden
• ADHD (hyperactiviteit bij kinderen)
• Te proberen bij angst (anxiolyticum), vooral bij kinderen met nachtmerries

Kruidencombinaties

• Eschscholtzia, Valeriana en Passiflora als tinctuur, bij slapeloosheid, 30 druppels bij het avondeten en 30 druppels bij het slapen gaan.
• Eschscholtzia, Melissa en Hypericum bij lichte depressie, 3 maal daags een kruidenthee van Melissa en Hypericum met 10 druppels tinctuur van Eschscholtzia.
• Eschscholtzia, Melissa en Humulus bij ADHD, 3 maal daags melissethee met 10 druppels tinctuur van Humulus en Eschscholtzia

Bereiding van moedertinctuur

De hele bloeiende plant met wortel en al wordt geoogst en vers in alcohol van 45° gezet om dan 14 dagen te laten trekken op kamertemperatuur (gewichtsverhouding plant / alcohol 1 op 5), en dat kan gebeuren eind juni of begin juli tijdens de bloei van de plant.

Referenties

• Alkaloids from Eschscholzia californica and their capacity to inhibit binding of [3H]8-Hydroxy-2-(di-N-propylamino)tetralin to 5-HT1A receptors in Vitro. J Nat Prod. 2006 Mar;69(3):432-5
• Behavioural effects of the American traditional plant Eschscholzia californica: sedative and anxiolytic properties.” Planta Med. 1991 Jun;57(3):212-6.
• Meolie AL, Rosen C, Kristo D, et al. Oral nonprescription treatment for insomnia: an evaluation of products with limited evidence. J Clin.Sleep Med 4-15-2005;1(2):173-187.