Gameverslaving: Obsessief speelgedrag met negatieve effecten

Gameverslaving: Obsessief speelgedrag met negatieve effecten Begin januari 2018 heeft de Wereldgezondheidsorganisatie officieel de psychische aandoening ‘gameverslaving’ erkend en opgenomen in de internationale classificatie van ziekten (International Classification of Diseases = ICD-11) onder de categorie ‘aandoeningen als gevolg van verslavingsgedrag’. Een patiënt met gameverslaving vertoont aanhoudend of terugkerend obsessief online of offline speelgedrag dat minimaal één jaar aanhoudt en leidt tot negatieve gevolgen op zowel psychisch als lichamelijk gebied. De aandoening is anno juli 2018 nog relatief nieuw, maar diverse behandelingen zijn wel bekend zodat de mentale en ook fysieke symptomen verminderen en de patiënt weer een gezonde levensstijl leert te hanteren.

Oorzaken en risicofactoren gameverslaving

Het overmatig gebruik van een videospel, computerspel of online multiplayer-spel (online tegen ander spelers opnemen) is voor de patiënt vaak een uitlaatklep voor angsten en frustraties. Het gebruik van het spel is een manier om te ontsnappen aan problemen of om een negatieve sfeer te verlichten. (zoals gevoelens van hopeloosheid, schuldgevoelens, angstgevoelens, depressie). Jongens en mannen raken sneller dan meisjes en vrouwen aangetast door gameverslaving. Wellicht bedraagt de prevalentie van gameverslaving 1-10% van alle mensen die video- of computerspellen spelen.

Symptomen: Obsessief speelgedrag met negatieve effecten

Een gameverslaving (verslaving aan spelletjes) is een aanhoudend of terugkerend patroon van speelgedrag waarbij een patiënt een verminderde controle heeft over online of offline gamen. Hij is hier immers obsessief mee bezig en brengt ook steeds meer tijd door om te kunnen gamen. De patiënt geeft hierbij de prioriteit aan het gamen ten opzichte van andere activiteiten. Het gamen is hierbij belangrijker dan andere interesses, hobby’s en dagelijkse activiteiten, waarin hij niet geïnteresseerd is. De patiënt zet hierbij het gamen voort of anders escaleert het gamen, ook al gaat dit gepaard met negatieve gevolgen voor onder andere de gezondheid en (sociale) relaties. Verder liegt een patiënt mogelijk over het gamegebruik.

Psychologische effecten

Soms heeft de patiënt pogingen ondernomen om het gamen te doen stoppen of af te bouwen, maar is dit niet gelukt. Wanneer hij toch geprobeerd om te stoppen of minderen met het spel, treden volgende symptomen op:

Hoofdpijn komt mogelijk voor bij gameverslaving / Bron: Concord90, PixabayHoofdpijn komt mogelijk voor bij gameverslaving / Bron: Concord90, Pixabay

Lichamelijke effecten

Verslaafd zijn aan spelletjes brengt ook lichamelijk ongemak of medische problemen met zich mee, zoals:

Alarmsymptomen van gameverslaafden

Een gameverslaving treft slechts een klein deel van de patiënten die zich bezighouden met activiteiten op het gebied van digitaal gamen of videogamen. Het is echter belangrijk dat patiënten die gamen er zich van bewust zijn van de hoeveelheid tijd die ze besteden aan spelactiviteiten. Een alarmsignaal zou moeten afgaan wanneer de andere dagelijkse activiteiten in het gedrang komen, evenals wanneer er veranderingen optreden in de fysieke en/of psychologische gezondheid en het sociaal functioneren wat toe te schrijven is aan het patroon van speelgedrag.

Volgende alarmsymptomen treden bij kinderen en tieners op:
  • dalende cijfers of falen in de klas
  • het huiswerk of opdrachten niet op tijd voltooien
  • isoleren van familie en vrienden om games te spelen
  • vermijden van schoolactiviteiten, clubs, sporten, …
  • vermoeidheid of in de les in slaap vallen

Diagnose en onderzoeken

Diagnostisch criterium
Om een gameverslaving te diagnosticeren, moet er een significante beperking in persoonlijke, gezins-, sociale, educatieve, beroepsmatige of andere belangrijke gebieden van functioneren zijn opgetreden.

Voor het diagnosticeren van een gameverslaving, moeten patiënten voldoen aan volgende criteria:
  • een toenemende prioriteit geven aan gamen; het gamen is prioritair aan levensbelangen en dagelijkse activiteiten
  • een verminderde controle over het gamen hebben (begin, frequentie, intensiteit, duur, beëindiging, context)
  • minimaal twaalf maanden aanwezigheid van de symptomen
  • verder gaan met het gamen of dit speelgedrag laten escaleren, ondanks het optreden van negatieve gevolgen.

Gamegedrag testen
De Druglijn heeft een anonieme zelftest op de website staan om het gamegedrag te testen. Na deze test krijgt de gebruiker onmiddellijk advies.

Behandeling bij verslaving aan gamen

Zelfinzicht voor een patiënt is erg belangrijk; hij moet inzien dat hij kampt met een verslavingsaandoening. Via een professioneel hulpverleningstraject krijgt de patiënt cognitieve gedragstherapie (vorm van psychotherapie), psycho-educatie, individuele gesprekken en gezinstherapie. Voorts leert de patiënt een nieuwe levensstijl aan. De behandeling (soort, frequentie, duur) is wel individueel gericht. In België organiseert het CAD Limburg (Centra voor Alcohol- en andere Drugproblemen) rebootkampen, waarbij ze verslaafde jongeren op kamp sturen waardoor ze de vrijgekomen vrije tijd zinvol leren invullen. Hierdoor verminderen de symptomen gerelateerd aan een gameverslaving en verbetert het algemeen welzijn van de patiënt.
© 2018 - 2021 Miske, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Het gevaar van een gamesverslavingVerslavingen zij nooit goed en dat geldt ook voor een gameverslaving. Dit betekent dat je niet meer kunt stoppen met het…
Een GameverslavingGameverslaving is een nieuwe soort van verslaving, omdat er pas sinds kort de mogelijkheden bestaan om extreem veel te g…
Wat doet gamen met je?Wat doet gamen met je?Gamen is de laatste tijd veel in het nieuws geweest. Veel jongens maar ook sommige meisjes gamen. Maar veel mensen verwa…
Wat is een gameverslaving?Wat is een gameverslaving?Een onderschatte verslaving is een gameverslaving. Spellen op de spelcomputers en op personal computers kunnen een te gr…

Leverhemangioom: Goedaardig gezwel in de lever met buikpijnLeverhemangioom: Goedaardig gezwel in de lever met buikpijnEen leverhemangioom is een goedaardige tumor in de lever die bestaat uit bloedvaten. Meestal is een knobbeltje klein en…
Te veel vitamine C: symptomen van een vitamine C-overdosisTe veel vitamine C: symptomen van een vitamine C-overdosisTe veel vitamine C innemen kan nadelige effecten hebben en schadelijk zijn voor je gezondheid. Vitamine C is een zeer be…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 13 juli 2018:
  • "Gaming Disorder" Is An Actual Disease, World Health Organization Says, https://www.gamespot.com/articles/gaming-disorder-is-an-actual-disease-world-health-/1100-6455852/
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Gameverslaving – symptomen, problemen, risico’s en behandeling, https://www.vincere-ggz.nl/verslavingen/gameverslaving/
  • Gameverslaving, http://www.actiononaddiction.be/gameverslaving/
  • Gaming disorder erkend als ziekte, https://www.prebes.be/nieuws/2018/01/gaming-disorder-erkend-ziekte
  • Gaming Disorder Is Now Considered a Real Mental Health Condition. Here's How to Know If You Have a Problem, https://www.health.com/condition/depression/gaming-disorder
  • Gaming disorder, http://www.who.int/features/qa/gaming-disorder/en/
  • Internet gaming disorder treatment: a review of definitions of diagnosis and treatment outcome, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK247216/
  • The Treatment of Internet Gaming Disorder: a Brief Overview of the PIPATIC Program, https://link.springer.com/article/10.1007/s11469-017-9825-0
  • What Is Gaming Disorder, and Should You Be Worried About It?, https://www.everydayhealth.com/emotional-health/symptoms/what-gaming-disorder/
  • What is Video-game addiction?, http://www.addictionrecov.org/Addictions/?AID=45
  • World Health Organization Considers Gaming Disorder, https://www.psychologytoday.com/us/blog/modern-mentality/201803/world-health-organization-considers-gaming-disorder
  • Zo behandel je een gameverslaving, http://www.standaard.be/cnt/dmf20180108_03286289
  • Afbeelding bron 1: Concord90, Pixabay
Miske (4.039 artikelen)
Laatste update: 10-10-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 15
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!