InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Diversen > Alles over straling

Alles over straling

Alles over straling Voedsel kan worden behandeld met straling uit radioactieve bronnen. Na deze behandeling zijn alle ziektekiemen die in het voedsel zaten gedood. Straling zelf kun je niet zien. Verder in dit artikel kom je te weten hoe (on)gevaarlijk straling is en hoe je je ertegen kunt beschermen.

Röntgenstraling

Een van de belangrijkste en bekendste soorten straling is Röntgenstraling. Röntgen kende de straling in het begin niet, hij noemde de straling X, wat onbekend betekend. Hij merkte dat deze straling ook door je lichaam heen gaat, maar zag al snel dat het door botten wordt tegengehouden. Hierdoor wordt het inwendige van een mens zichtbaar. In het ziekenhuis wordt deze soort straling ook veel toegepast, later in dit artikel daar meer over.

Radioactiviteit

Radioactieve stoffen zijn stoffen die uit zichzelf straling uitzend. Het uitzenden van straling is niet van buitenaf beïnvloedbaar, maar je kan jezelf er wel tegen beschermen. Hoe je dit doet lees je verder in dit artikel. Deze straling wordt vaak (foutief) Radioactieve straling genoemd. De straling is niet radioactief, die stof is radioactief.

Het voorwerp waarin zich radioactieve stof bevindt noemen we de radioactieve bron of het radioactieve materiaal. Die bron zendt dus die onzichtbare straling uit. Deze straling moet ergens heen dus komt ergens terecht. De ontvanger van de straling kan de straling absorberen. Je noemt dit de ontvanger bestralen. Dit geldt voor alle soorten straling.

Besmetting en bestraling

Mensen vergissen zich vaak in de begrippen besmetting en bestraling.
Als je radioactief besmet bent, heb je zelf een radioactieve stof op je huid gekregen. Je bent dan zelf een bron van straling, dus zend je zelf straling uit.
Als je bestraald bent, heb je de straling geabsorbeerd. Je krijgt hierbij geen radioactieve stof binnen en je bent dus geen radioactieve bron geworden.

Ioniserende straling

Overal waar Röntgenstraling of straling uit radioactieve bronnen komt veranderen moleculen in ionen. Vandaar dat deze soorten straling ook wel ioniserende straling worden genoemd. Later in dit artikel lees je wat er precies met een molecuul gebeurt als hij veranderd in ionen. Door de ioniserende straling kun je Röntgenstraling of straling uit radioactieve bronnen aantonen met foto papier.

Achtergrondstraling

Er is altijd en overal straling. Die straling is afkomstig vanuit radioactieve bronnen uit de omgeving. Dat kan uit de bodem, wanden van gebouwen of het heelal zijn. Deze straling wordt achtergrondstraling genoemd.

Radioactieve bronnen

Radioactieve bronnen zijn bronnen die radioactieve straling uitzend. Bronnen die altijd al aanwezig zijn geweest heten natuurlijke bronnen. Voorbeelden zijn:
  • De zon en andere sterren
  • Gesteentes met uranium, radium en polonium
  • Bouwmaterialen zoals bakstenen die gebakken zijn uit klei

Bronnen die door mensen zijn gemaakt heten kunstmatige bronnen. Voorbeelden hiervan zijn:
  • Stralingsbronnen in het ziekenhuis
  • Kerncentrales
  • Atoombommen

Ontvangers

De straling die wordt uitgezonden heeft een ontvanger. Het hangt van de dikte van de ontvanger af of de straling wordt geabsorbeerd. Als de straling niet wordt geabsorbeerd ‘zoekt’ het dus gewoon door naar een volgende ontvanger. De meeste soorten straling gaan niet door een plaat lood heen maar wel door een velletje papier. Lood is dus een goede bescherming tegen straling. Als je jezelf wilt beschermen is het handig om een loden jas aan te doen. Doordat er overal achtergrondstraling is wordt het menselijk lichaam ook getroffen door straling.

Soorten ioniserende straling

Ook de soort straling heeft invloed op de ontvanger. Je hebt verschillende soorten ioniserende straling. α (alfa) straling bestaat uit α deeltjes. β (bèta) straling bestaat uit β deeltjes. De massa van de β deeltjes is ongeveer 7300 keer zo klein als die van de α deeltjes. Wel is de snelheid van β deeltjes is veel groter.

Tegelijkertijd met de α- of β straling wordt meestal nog een soort straling uitgezonden, namelijk γ (gamma) straling. Deze gamma straling bestaat niet uit deeltjes zodat het meer lijkt op UV-straling.

Het doordringbaar vermogen

Het doordringbaar vermogen geeft aan hoeveel van de straling wordt geabsorbeerd. De α straling wordt al tegengehouden door een velletje papier. β straling wordt tegengehouden door de huid. γ -en Röntgenstraling worden pas tegengehouden door een dikke plaat beton. Hierdoor is de Röntgenstraling ook zo geschikt voor ziekenhuizen, omdat het dus ook door een mens heen kan.

Het ioniserend vermogen

Straling kan de atomen van een bepaalde stof veranderen. Dit heet ioniseren. De ioniserende werking van een stof maakt de stof gevaarlijk. Hierdoor kunnen sommige cellen sterven waardoor er kankercellen kunnen ontstaan. α straling ioniseert het meest, daarna de β straling gevolgd door de γ -en Röntgenstraling. Doordat het doordringbaar vermogen van de alfastraling zo laag is, is het makkelijk je daartegen te beschermen. β straling is in verhouding het gevaarlijkste, het heeft een sterk doordringbaar vermogen en is redelijk ioniserend.
© 2008 - 2019 Sjoerdvo, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Radioactiviteit: natuurkundig verschijnselRadioactiviteit: natuurkundig verschijnselRadioactiviteit is een intressant natuurkundig verschijnsel. Daarnaast is het ook gevaarlijk en is enige kennis van dit…
Waarom is de zon zo schadelijk voor onze huid?Je hoort tegenwoordig overal dat je je goed moet beschermen tegen de zon. Dit is zo omdat je huid anders sneller kan ver…
Wat doen ionen voor je weerstand en prestatievermogenAllergie te lijf gaan, beter slapen, je weerstand verhogen, beter herstel na sport, huidveroudering door elektromachneti…
Wat is radioactieve straling?Wat is radioactieve straling?Elke dag weer staan we bloot aan straling, is het niet in het ziekenhuis, dan komt het wel vanuit het heelal of uit onze…
Wat is Hawkingstraling?De Hawkingstraling is vernoemd naar de theoretisch natuurkundige Stephen Hawking, die de straling ook ontdekte. Hij was…

Reageer op het artikel "Alles over straling"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Guido Keizer, 03-06-2013 15:54 #3
Beste Redactie,

Omdat wij in de zomervakantie een bruiloftsfeest in Gomel Wit Rusland met het gezin willen bezoeken vroegen wij ons af wat de risico's zijn voor de gezondheid. Gomel ligt op 20 km van Chernobyl. De ramp is 26 jaar geleden, maar de omstandigheden ter plekke zijn nog steeds niet rooskleurig. Rapporten van de UN en Enesco geven enige info. Vooral als het gaat om contaminated food. Maar wat is concreet het gevaar als wij (2 volwassen en onze 18 en 16 jarige zonen) deelnemen aan de festiviteiten met eten ed? Radioactiviteit binnenkrijgen lijkt me beter te voorkomen. De mensen ter plekke maken daar zover wij horen uit onze bron geen problemen van.

Vriendelijk groet,
Guido Keizer

Carina Frey, 28-01-2012 13:06 #2
Ik ben momenteel in behandeling van borstkanker met chemo en bestralingen. Nu heb ik vernomen dat het kruid kurkuma heel gezond is om dagelijks te gebruiken, maar op de verpakking was vermeld dat deze behandeld is met iosinerende betraling. Is dit dan wel zo gezond om het dagelijks te gebruiken?

Lugtigheid, 02-07-2008 15:30 #1
Het is nog veel erger, ketenmoleculen, polymeren en DNA gaan desintegreren. dit wordt al toegepast om grote oliemolecule te kraken.

Infoteur: Sjoerdvo
Gepubliceerd: 18-06-2008
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Reacties: 3
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!