Leven met kanker: Bloedkanker/ leukemie

Ruim 1.600 mensen kampen jaarlijks met bloedkanker, waaronder veel kinderen. De oorzaak van deze vorm van kanker is nog onbekend, en word nog onderzocht. Wel zijn er al een aantal aanwijzingen. De symptomen kunnen zeer snel optreden bij acute leukemie. Operaties zijn niet toepasbaar, wel zijn er andere behandelmethoden. De prognose wisselt van slecht tot goed. Leven met kanker: bloedkanker/ leukemie.

Typen bloedkanker

Een andere benaming voor bloedkanker is leukemie, dit wordt vaker in de volksmond gebruikt.Per jaar wordt in Nederland bij ongeveer 1.600 mensen leukemie vastgesteld. Er zijn twee typen leukemie: acute leukemie en chronische leukemie. Bij leukemie is er sprake groeien de witte bloedcellen ongecontroleerd. De witte bloedcellen nemen in aantal toe en stapelen zich in het beenmerg op. Hierdoor wordt de aanmaak van de andere bloedcellen, zoals de rode bloedcellen en de bloedplaatjes geremd en er ontstaat een tekort hieraan.
Acute leukemie
De acute leukemie ziet men vooral bij kinderen. De bloedcellen rijpen bij deze vorm van kanker niet uit en hopen zich op. Binnen enkele weken ontstaan er al klachten door een tekort aan rijpe bloedcellen.
Chronische leukemie
Chronische leukemie komt weer meer voor bij mensen boven de 50 jaar. De bloedcellen rijpen nog redelijk goed uit, waardoor het gehele proces wat langzamer gaat en het ook langer duurt voordat er klachten optreden.

Oorzaak kanker

• Over de oorzaak van deze vorm van kanker is nog heel weinig bekend. Afwijkingen in het erfelijke materiaal zou een rol kunnen spelen.
• Radioactieve straling speelt ook een rol bij leukemie. Hoogspanningslijnen bezitten een magnetisch veld, uit onderzoek is gebleken dat kinderen die in de buurt van een hoogspanningslijnen wonen van meer dan 0,3 à 0,4 microtesla, een verhoogd risico hebben op leukemie. Het gaat hierbij om kinderen die op een afstand van 30-200 meter van de hoogspanningslijnen wonen.

Symptomen

Bij leukemie ziet men vaak een vermoeidheid optreden. Ook kunnen op de huid makkelijk blauwe plekken ontstaan. Er kunnen koortsaanvallen ontstaan. Ontstekingen aan verschillende organen komt ook voor. De botten van de patiënt gaan pijn doen. Er kan een gewichtsverlies ontstaan als gevolg van een gebrekkige eetlust. De patiënt kan er bleek uitzien. Wanneer de huisarts onderzoek verricht, ontdekt hij vaak een grotere milt dan gebruikelijk is.

Behandeling

Een operatie is, in tegenstelling tot andere vormen van kanker, bij leukemie uitgesloten, omdat het hierbij gaat om kanker in de bloedcellen. Er kan geen tumor worden verwijderd. Andere behandelmethoden zijn:

• Chemokuur: een chemokuur verspreid zich via het bloed oor het hele lichaam en kan zodoende overal bij komen. Een chemokuur bestaat uit een serie chemisch bewerkte medicijnen, met als doel de kankercellen te vergiftigen. Ook gezonde cellen worden hierdoor aangetast, maar herstellen doorgaans weer. Bijwerkingen van een chemokuur zijn vaak: vermoeidheid, minder eetlust, minder zin in seks, misselijkheid en haaruitval.
• Bestraling: dit wordt toegepast wanneer chemokuur niet voldoende werkt. Bestraling kan alleen op een bepaald gebied worden gericht. Bij uitwendige bestraling word een elektronenstraling opgewekt. Deze word op de tumor gericht, waarbij de straling schade aanricht bij de kankercellen. Kankercellen kunnen zich niet makkelijk herstellen en zullen doorgaans afsterven. Gezonde omliggende cellen worden ook aangetast. maar zullen sneller weer herstellen. Bijwerkingen van bestraling zijn vaak: vermoeidheid, minder eetlust, minder zin in seks, misselijkheid en haaruitval.
• Stamceltransplantatie: bij jongen mensen kan een stamceltransplantatie plaatsvinden. Dit is het aanvullen van stamcellen, die bij hoge doseringen chemokuur of bestraling vernietigd worden. Stamcellen kunnen afkomstig zijn van een donor of van de patiënt zelf.
• Immunotherapie wordt toegepast om het natuurlijke afweersysteem van het lichaam te verhogen, zodat het lichaam de kankercellen zelf gaat opruimen.

Overleving

De vijfjaarsoverleving, dit wil zeggen het aantal patiënten dat vijf jaar na de diagnose en behandeling nog in leven is, is als volgt:
Acute leukemie

• Bij vroegtijdige ontdekking: 70-80%
• Bij latere ontdekking: 20-30%

Chronische leukemie

• Omdat het lang duurt voordat er klachten ontstaan en de leukemie ontdekt wordt, is de prognose over het algemeen matig tot slecht.

Let op: de cijfers zijn gemiddelden en er kunnen geen rechten aan ontleend worden.

Meer weten?

Ga naar de special Leven met kanker en lees alles over de verschillende vormen van kanker, symptomen, oorzaken, behandelingen en nog veel meer.