Geneeskruiden: lijst met kruiden

Geneeskruiden: kruiden en planten die in de geneeskunde worden gebruikt, en als alternatieve geneeswijze dienen. De volgende geneeskruiden worden hier behandeld: gewone bosbes, grote brandnetel, wilde cichorei, dovenetel, kamille, paardenkastanje en weegbree.

Wat zijn geneeskruiden?

Geneeskruiden zijn delen van planten of complete planten, die als geneesmiddel toegepast kunnen worden. Het gebruik van geneeskruiden valt vaak onder de alternatieve geneeswijzen. Het gebruik van geneeskruiden is niet zonder risico: bij verkeerd gebruik kan er een vergiftiging ontstaan.

De kruidengeneeskunde bestaat uit geneeskundige puur plantaardige medicijnen. Deze medicijnen bevatten uitsluitend plantaardige stoffen. Medicijnen als morfine vallen hier dus buiten. De kruidengeneeskunde is een van de eerste vormen van geneeskunde, en wordt sinds mensenheugenis toegepast.

Het toepassen van geneeskruiden wordt ook door dieren toegepast. Zo hebben paarden soms een bepaalde voorkeur voor een bepaald kruid, wat ze normaal links laten liggen. Ook andere dieren als vogels, apen, honden etc maken soms gebruik van bepaalde kruiden/planten door deze te eten. Deze kruiden hebben geen toegevoegde voedingswaarde voor het dier, maar hebben wel genezende eigenschappen. De oermens gebruikte ook al geneeskruiden. Zij wisten instinctief welke planten goed voor het lichaam waren. Door de evolutie is dit instinct bij de mens verloren gegaan. We krijgen alles voorgeschoteld, waardoor het instinct nutteloos is geworden en naar de achtergrond verdreven. Door gebruik te maken van geneeskruiden, kunnen bepaalde aandoeningen verlicht of verholpen worden.

Bosbes

De gewone bosbes (zie foto) is te vinden in de natuur of kan men in eigen tuin kweken. Bosbessen werken erg goed tegen diarree. Hierbij worden gedroogde bosbessen gegeten. De bladeren van de bosbes kunnen enige tijd intrekken in gekookt water. Het aftreksel hiervan ia een aanvullend middel bij suikerziekte. Tegen keelpijn kan met bosbessensap gegorgeld worden. Bosbessen bevatten antioxidanten en verminderen buikvet, ze passen dus prima in een dieet.

Brandnetel

De brandnetel wordt als onkruid gezien en is vrijwel overal te vinden. Let op met het plukken van brandnetels: benader de brandnetel van onderen, omdat de prikkende haartjes schuin naar boven staan. Gebruik evengoed handschoenen tijdens het plukken. Gebruik voor de geneeskunde alleen de grote brandnetel. Deze plant wordt ruim vier meter hoog. Brandnetels kunnen gedroogd worden, in soepen verwerkt worden of als afkooksel gebruikt worden. Als afkooksel wordt de brandnetel gebruikt bij ademhalingsproblemen, maar ook bij maagproblemen, darmproblemen, suikerziekte, reuma en stofwisselingsstoornissen.

Cichorei

De wilde cichorei (zie foto) komt voor in wegbermen en langs dijken. Ook langs muren en op droog grasland is deze 30-100 centimeter hoge plant te vinden. Ze bloeit in juli en augustus. De bladeren dienen voor de bloei geplukt te worden en daarna gedroogd te worden. Het aftreksel van deze bladeren is goed voor de spijsvertering. Daarnaast versterkt het de zenuwen en bevordert de genezing van gal-en leverziekten.

Dovenetel

De dovenetel wordt vaak verward met de brandnetel. omdat deze er erg op lijkt. Het verschil met de brandnetel is dat de dovenetel niet prikt of brandt wanneer men deze aanraakt. De dovenetel is te onderscheiden door de roodbruine vlekjes in nerven of op het blad, de brandnetel heeft dit niet. De dovenetel is net als de brandnetel bijna overal te vinden. De bloemen van de dovenetel worden vaak in thee verwerkt. Hierbij werkt het goed tegen aandoening van de luchtwegen, bij menstruatiestoornissen , bloedarmoede en ontstekingen. In het badwater werkt het heilzaam bij aambeien en vergroting van de prostaat.

Duizendblad

Duizendblad is een bekende plant die veel voorkomt in het wild, maar ook in de siertuin. Duizendblad heeft een schermvormige bloeiwijze. De gedroogde bloemen en stengels van de plant worden als aftreksel toegepast bij ziekten van de maag en de darmen. Ook wordt deze toegepast bij gal-en leveraandoeningen. Tijdens de overgang werkt het aftreksel heilzaam. Ook bij klachten van de urinewegen is duizendblad aan te bevelen.

Kamille

Kamille (zie foto) wordt veel gebruikt in thee en in huidverzorgingsproducten. Gedroogde kamillebloemen gaan darmgasvorming tegen en worden daarom vaak aan jonge baby's in de vorm van lauwe thee toegediend. Kamille heeft een remmende werking op ontstekingen en kan zowel inwendig als uitwendig worden toegepast. Kamille komt voor op akkerlanden en in de wegberm.

Paardenkastanje

De paardenkastanje is een loofboom die 20 tot 25 meter hoog wordt. Hij groeit in het wild of wordt aangeplant door de mens. Er is een verschil tussen de tamme en de wilde paardenkastanje. De wilde paardenkastanje is mooi rond, de tamme heeft een puntje bovenop. De tamme kastanje wordt bij de beukenfamilie ingedeeld. Als geneeskruid wordt dus de wilde kastanje bedoeld. Het afkooksel van de gedroogde bast of de fijngewreven takjes van de boom, kan worden toegepast bij aambeien. De schors die gekookt kan worden in water, waarna men er een aftreksel van neemt, wordt gebruikt bij koorts. De bloemen van de paardenkastanje kunnen als aftreksel in alcohol worden toegepast als wrijfmiddel tegen jicht, reuma en ischias.

Weegbree

De weegbree (zie foto) komt veel voor in de natuur, voornamelijk de grote weegbree is veel te vinden. Hij groeit in bermen en in graslanden. Ook op het eigen gazon komt vaak de grote weegbree voor. De bloeiwijze is aarvormig. Deze aren worden soms gebruikt voor kooivogels. De weegbree kan in zijn geheel gedroogd worden. Hij wordt in gedroogde vorm gebruik tegen aandoeningen van de luchtwegen zoals hoesten en astma. Ook bij gal-en lever ziekten werkt weegbree goed. Tevens wordt weegbree toegepast wanneer er sprake is van een ontsteking van de urinewegen.