InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Arbovirusinfectie: Virale infectie door arbovirus

Arbovirusinfectie: Virale infectie door arbovirus

Arbovirusinfectie: Virale infectie door arbovirus Een arbovirusinfectie is een groep van virale infecties die overgedragen zijn door geleedpotigen (artropoden) zoal muggen, teken en zandlagen. De meeste infectieziekten zijn enkel in tropische landen aanwezig. Honderden virussen zijn bekend die allemaal verschillende infecties en symptomen veroorzaken, variërend van milde griepachtige symptomen tot levensbedreigende klachten omdat het virus is binnengedrongen in de hersenen. Rust, voldoende drinken en ondersteunende medicatie verlichten de symptomen. De vooruitzichten zijn meestal goed maar bij grote uitbraken komen veel patiënten te overlijden.

Oorzaken: Door artropoden

Virus

Een arbovirus is voluit geschreven een 'arthropod-borne infection'. Dit houdt in dat de infectie is overgebracht door geleedpotige dieren (artropoden). De enige uitzondering hierop is het O'nyong-nyong koortsvirus waarvan mensen de enige bekende gewervelde gastheren zijn. Meer dan 385 virussen zijn aangeduid als arbovirus. De meerderheid van deze virussen worden overgedragen door de Culex, Aedes en Anopheles-muggen. Enkele bekende arbovirusinfecties zijn:

Overdracht

De overdracht van het virus verloopt via insecten, vooral muggenbeten, tekenbeten en beten door zandvliegen. In het insect ontwikkelt zich een viremie, waardoor de speekselklieren worden geïnfecteerd. Bij de steek gebeurt een overdracht van het virus met het speeksel. Ook via een bloedtransfusie of een orgaantransplantatie is dit virus door te geven. Daarnaast gebeurt de verspreiding van het virus soms via seksueel contact of transrectaal (tijdens de bevalling van het kind).

Symptomen: Milde tot ernstige, neurologische klachten

De incubatieperiode (tijd tussen het oplopen van de besmetting en het tot uiting komen van de symptomen) is bij de meeste arbovirussen minder dan tien dagen. De meeste infecties gaan niet gepaard met symptomen. Verschijnen toch klachten, dan zijn deze mild tot ernstig. Het ziektebeeld dat verschijnt door een arbovirusinfectie, is vaak tweefasisch.

Niet-neuro-invasieve arbovirussen

De meest voorkomende klachten zijn hoofdpijn, koorts, maagpijn, misselijkheid, braken, diarree, conjunctivitis (oogbindvliesontsteking), pijn achter de oogkas (retro-orbitale pijn), een huiduitslag, spierpijn (myalgie) en gewrichtspijn (artralgie). Één van de bekendste ziekten die door een arbovirus veroorzaakt is, is dengue. Hierbij komen eveneens gezwollen lymfeklieren (lymfadenopathie) tot stand. Bij sommige van deze virusinfectie komen bloedingen voor.

Hoofdpijn bij een neuro-invasief arbovirus / Bron: Geralt, PixabayHoofdpijn bij een neuro-invasief arbovirus / Bron: Geralt, Pixabay
Neuro-invasieve arbovirussen
Daarnaast is bij een aantal arbovirusinfecties encefalitis (ontsteking van de hersenen) als gevolg van de aantasting van de hersenen kenmerkend. Hoofdpijn, een stijve nek, verwardheid, desoriëntatie, epileptische aanvallen en zwakte in de armen en benen komen voor bij encefalitis. Wanneer het virus de hersenen binnendringt, is dit gekend als een neuro-invasief arbovirus.

Diagnose en onderzoeken

De meeste patiënten krijgen een bloedonderzoek om het arbovirus op te sporen. Is een neuro-invasief arbovirus gevonden in het bloed, dan is vaak een MRI-scan en/of een lumbale punctie (ruggenprik: onderzoek van hersen- en ruggenmergvocht) nodig voor het bevestigen van de diagnose.

Medicijnen verlichten de symptomen / Bron: Stevepb, PixabayMedicijnen verlichten de symptomen / Bron: Stevepb, Pixabay

Behandeling

Voor virale infecties bestaan geen genezende medicijnen. Antibiotica helpen niet bij een arbovirusinfectie; dit zijn medicijnen die namelijk bacteriën bestrijden. De behandeling verloopt bijgevolg vooral ondersteunend door voldoende rust te nemen en vocht in te nemen (om uitdroging te voorkomen). Bij ernstige of lang aanhoudende symptomen is een ziekenhuisopname meestal nodig. De arts dient hier intraveneus (via een ader) vocht toe, controleert en stelpt bloedingen en dient koortsverlagende en andere medicijnen toe. Bij zeer ernstige klachten is mechanische ventilatie (kunstmatige beademing) noodzakelijk.

Prognose arbovirusinfectie

Hoewel de meeste arbovirusziekten over het algemeen mild zijn en de meeste patiënten spontaan of met rust en medicatie herstellen, komen epidemieën vaak voor. Wanneer epidemieën van abovirusziekten optreden, is de sterfte meestal hoog. Levenslang immuniteit tegen een bepaald virus is gebruikelijk. Heeft de patiënt met andere woorden een infectie door een arbovirus gehad, dan krijgt hij deze infectie normaal gezien niet meer terug.

Preventie virale infectieziekte

Voor Japanse encefalitis en gele koorts is reeds een vaccin voorhanden; maar anno juli 2017 zijn voor andere infectieziekten veroorzaakt door een arbovirus, geen vaccins beschikbaar. Insectenbeten voorkomen is bijgevolg nodig om de ziekte te voorkomen.

Enkel nuttige tips helpen hierbij:
  • het chloreren en schoonhouden van zwembaden en openluchtbaden
  • het dragen van kleding die de buitenkant van de ledematen bedekt
  • het dragen van licht gekleurde kleding dragen zodat insecten makkelijk te zien zijn
  • het gebruik van een insectenafstotend middel
  • het dragen van sokken over de broekspijpen
  • het regelmatig verwijderen van dode bladeren
  • het verwijderen van stilstaand water (in het huis en de tuin)
  • het wegzetten van ongebruikt tuinmeubilair
  • het wegzetten van ongebruikte kinderzwembaden of kruiwagens

Lees verder

© 2017 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Chikungunya: Virale infectie met koorts en gewrichtspijnChikungunya: Virale infectie met koorts en gewrichtspijnChikungunya is een virale infectieziekte die vooral in Azië en Afrika voorkomt, maar ook in andere continenten aanwezig…
Herpes gladiatorum: Virale huidinfectie met blaren en koortsHerpes gladiatorum: Virale huidinfectie met blaren en koortsHerpes gladiatorum (matherpes) is een zeer besmettelijke huidinfectie veroorzaakt door het herpes simplex-virus. Contact…
Virale hepatitis C-infectie: Ontsteking van lever door virusVirale hepatitis C-infectie: Ontsteking van lever door virusVirale hepatitis C is een besmettelijke, virale infectieziekte waarbij de lever ontstoken en geïrriteerd is. Een virus,…
Gele koorts: Griepachtige symptomen en geelzuchtGele koorts: Griepachtige symptomen en geelzuchtGele koorts is een zeldzame virale ziekte die vooral voorkomt in tropische landen in Afrika en Midden- en Zuid-Amerika.…
Humaan astrovirus: Virale infectie met diarree bij kinderenHumaan astrovirus: Virale infectie met diarree bij kinderenHet humaan astrovirus is een virus dat wereldwijd bij voornamelijk (jonge) kinderen milde buikgriep (gastro-enteritis) v…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 28 juli 2017:
  • Arbovirus (arthropod-borne) infection, boek: Clinical Medicine, Door: Parveen Kumar, Michael Clark, Uitgever: Elsevier, ISBN: 9780702029936, blz. 113
  • Arboviruses: Types, symptoms, and transmission, http://www.medicalnewstoday.com/articles/318645.php
  • Arbovirussen, http://www.rivm.nl/Onderwerpen/A/Arbovirussen
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • What Is Arbovirus and How It Treated?, http://www.healthline.com/health/arbovirus#overview1
  • Afbeelding bron 1: Geralt, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Stevepb, Pixabay

Reageer op het artikel "Arbovirusinfectie: Virale infectie door arbovirus"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 05-11-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Hersenaandoeningen
Bronnen en referenties: 8
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!