Biologische waarde van eiwitten
Een gezonde voeding bestaat uit de juiste verhouding aan goede koolhydraten, vetten en eiwitten. Maar wat zijn nu goede eiwitten en in welke verhouding kan je ze het beste nemen. Om dit te weten, is het goed om iets meer over eiwitten te weten en wat je lijf met die eiwitten doet. Het ene eiwit is het andere niet.Wat zijn eiwitten
Wil je gezond eten, dan bestaat 10 tot 25 procent van je dagelijkse voeding uit eiwitten. Die eiwitten zijn belangrijk voor je lichaam omdat ze een bouwstof zijn voor cellen en weefsel, een bestanddeel zijn van enzymen, hormonen en antistoffen, zorgen voor vervoer van andere voedingsstoffen in het lichaam, en soms als brandstof dient. Er bestaan zowel dierlijke als plantaardige eiwitten, en het ene eiwit is zeker het andere niet.Lichaamseigen eiwit
Eiwitten bestaan uit aminozuren. Er zijn 20 verschillende aminozuren. De precieze functie van een eiwit wordt bepaald door welke aminozuren het wordt gevormd en de structuur. Er zijn dus tal van mogelijkheden. Het lichaam kan zelf 12 soorten aminozuren maken. De andere 8, ook wel de essentiële aminozuren genoemd, worden uit het voedsel gehaald. Het lichaam bouwt uit deze aminozuren lichaamseigen eiwitten op. Deze zijn specifiek, en komen niet in voedsel voor. De structuur van lichaamseigen eiwitten is dus anders dan de eiwitten die in voedsel voorkomen.Wat wil het lichaam
Het lichaam heeft het meest aan eiwitten die alle essentiële aminozuren bevatten. Dit zijn de volwaardige eiwitten. Bevat een eiwit niet alle 8 essentiële aminozuren dan wordt deze een onvolwaardig eiwit genoemd. Naast dat het lichaam een volwaardig eiwit beter kan benutten dan een onvolwaardige, is er nog een belangrijk aspect wat een eiwit een hogere waarde voor het lichaam geeft:Biologische waarde
Het lichaam kan een eiwit het meest optimaal benutten als deze het meest lijkt op de eigen lichaamseiwitten. Dat zijn eiwitten die qua structuur en verhouding aan essentiële aminozuren zeer dichtbij komen bij die van lichaamseigen eiwitten. Deze eiwitten worden aangeduid met een hoge biologische waarde (BW). Het lichaamseigen eiwit heeft een biologische waarde van 100 procent. De melk die een baby bij de moeder drinkt heeft die waarde. Zoals wel duidelijk is, voeding heeft dus nooit een biologische waarde van 100. Een kippenei heeft een biologische waarde van 96 procent en komt dus zeer dicht in de buurt van het lichaamseigen eiwit. Melk heeft een BW van 90, vis heeft een BW van 79, tarwebloem heeft een BW van 52 en peulvruchten een BW van 35.
Netto-eiwitbenutting
Een andere waarde die bij eiwitten in voedsel wordt aangeduid, is in welke mate het lichaam in staat is het eiwit te benutten. Zo heeft een kippen ei bijvoorbeeld een Netto-eiwitbenuttig (NEB) van 93 procent. Dat houdt in dat 7 procent niet verteerd kan worden, dus niet kan worden opgenomen door het lichaam. De NEB ligt vaak dicht bij de biologische waarde.
Volwaardige eiwitten hebben een hoge BW. Dit zijn meestal dierlijke eiwitten en zitten bijvoorbeeld in vlees, gevogelte, vis en melk. Onvolwaardige eiwitten hebben een lage BW. Dit zijn meestal plantaardige eiwitten en zitten bijvoorbeeld in groenten en granen.
