InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Zwangerschap > Vroeggeboorte en levensvatbaarheid van de baby

Vroeggeboorte en levensvatbaarheid van de baby

Vroeggeboorte en levensvatbaarheid van de baby In het ideale geval wordt een baby na 40 weken zwangerschap geboren. Wanneer de baby echter eerder geboren wordt hoeft dit niet direct een probleem te vormen. Sommige baby's worden echter wel extreem te vroeg geboren. Wat zijn de oorzaken en risicofactoren van een dergelijke vroeggeboorte en vanaf wanneer heeft een baby enige overlevingskans en is het levensvatbaar?

Wat is een vroeggeboorte?

Normaal gesproken duurt een zwangerschap om en nabij 40 weken, geteld vanaf de eerste dag van de laatste menstruatie. In meer dan 90% van de gevallen wordt een baby na een meer dan 37 weken zwangerschap geboren. Wanneer de baby echter eerder dan 37 weken zwangerschap geboren wordt is er sprake van een vroeggeboorte. Dit wordt ook wel prematuur genoemd. Er zijn echter gradaties in een vroeggeboorte. Hoe meer weken de baby in de baarmoeder doorgebracht heeft, hoe meer kans het heeft op een gezonde ontwikkeling.

Het percentage vroeggeborenen bijkt toe te nemen. Het percentage baby's dat met een te laag geboortegewicht ter wereld komt (ook wel dysmaturiteit genoemd) blijkt eveneens toegenomen te zijn. De overlevingskans van te vroeg geboren baby's is sterk toegenomen de laatste jaren en stijgt nog steeds door de verbeterde medische zorg.

De oorzaak van het toenemende aantal vroeggeboortes is divers. Niet alleen wordt er tegenwoordig sneller preventief ingegrepen wanneer een zwangerschap met (verwachte) complicaties gepaard gaat, vroeggeboorten en zwangerschapsduur worden tegenwoordig ook beter geregistreerd. Daarna speelt de hogere leeftijd waarop vrouwen zwanger worden en daarmee dikwijls gepaarde gaande vruchtbaarheidsbehandeling eveneens een rol.

Risicofactoren vroeggeboorte

Van alle vroeggeboorten wordt 20% kunstmatig opgewekt. De overige 80% treedt spontaan op. In de spontaan opgetreden vroeggeboorten kan meestal geen oorzaak aangewezen worden. Wel valt op te merken dat vroeggeboortes dikwijls volgen op het te vroeg breken van de vliezen of bloedverlies uit de vagina tijdens de zwangerschap. Diverse wetenschappers hebben verder een relatie aangetoond tussen vroeggeboorte en bepaalde factoren.

Leeftijd van de moeder

Hoe ouder de moeder, hoe groter de kans op een vroeggeboorte aldus een onderzoek van Cnattingius et al. (1992). De kans op een vroeggeboorte (in dit onderzoek werd vroeggeboorte gedefinieerd als een geboorte voor de 33e week van de zwangerschap) blijkt 1.5 maal zo groot voor vrouwen in de leeftijd van 35 tot 40 jaar en zelfs tweemaal zo groot voor vrouwen ouder dan 40 jaar, vergeleken met vrouwen tussen de 20 en 24 jaar.

Oudere vrouwen hebben dikwijls te kampen met een verminderde vruchtbaarheid waardoor men eerder naar vruchtbaarheidsbevorderende middelen grijpt welke de kans op een meerlingenzwangerschap en daarmee de kans op een vroeggeboorte verhogen. Daarnaast komt zwangerschapshypertensie vaker voor bij oudere vrouwen wat de kans op een vroeggeboorte en groeivertraging van de foetus vergroot. (Friedman & Neff, 1977)

Vruchtbaarheidsbehandelingen

Uit onderzoek van Baird, Wilcox en Kramer (1999) is naar voren gekomen dat onvruchtbaarheid en bijbehorende vruchtbaarheidsbehandelingen de kans op een vroeggeboorte verhogen. De data wijzen in de richting van de onvruchtbaarheid an sich als grote boosdoener en niet zozeer de vruchtbaarheidsbehandelingen.

Infecties en ontstekingen

Infecties en ontstekingen in het lichaam van de moeder vergroten de kans op een vroeggeboorte. Hierbij kan men aan de meest uiteenlopende ontstekingen denken, zoals ontstekingen van het tandvlees, ontsteking van het vaginale slijmvlies en inwendige infecties.

Roken

Circa 25% van de vrouwen rookt tijdens de zwangerschap. Onderzoek van Kyrklund-Blomberg en Cnattingius (1998) wees uit dat de de kans op een vroeggeboorte toeneemt met het aantal sigaretten dat men rookt. Speciale hulpprogramma's bij stoppen met roken voor de moeders in spé bleken het aantal vroeggeboorten significant te verminderen. (Honest et al., 2009)

Korte tijd tussen twee zwangerschappen

Meerdere onderzoekers zijn reeds tot de conclusie gekomen dat er wanneer er een korte tijd tussen twee zwangerschappen in zit een grotere kans is op een vroeggeboorte. Smits en Essed (2001) hebben een potentiële verklaring die nog verder onderzocht dient te worden: wanneer zwangerschappen elkaar snel opvolgen heeft het lichaam onvoldoende tijd gekregen om bepaalde benodigde voedingsstoffen in het lichaam van de moeder weer te herstellen waardoor de baby('s) tijdens de tweede zwangerschap minder van deze essentiële voedingsstoffen krijgen wat een vroeggeboorte in gang zet.

Levensvatbaarheid bij vroeggeboorte

De laatste jaren komen er steeds meer succesverhalen van vroeggeborenen bij. Dit komt mede door de verbeterde medische technieken, met name bepaalde stoffen die toegediend kunnen worden wanneer de longblaasjes nog onvoldoende gerijpt zijn. Deze stoffen versnellen de longrijping waardoor ademhalingsproblemen en daarmee zuurstofgebrek in de hersenen (wat weer tot diverse aandoeningen kan leiden) verminderd worden. Enkele jaren geleden lag de behandelgrens van prematuren in Nederland nog bij 26 weken zwangerschap. Momenteel worden prematuren geboren in de 22e tot 24e week van de zwangerschap in principe niet behandeld.

Onderzoekers van een universiteit in Japan (Hosono et al. 2006) hebben gedurende 9 jaar de overlevingspercentages bijgehouden van baby's die geboren waren tussen de 22e en 24e week van de zwangerschap. Zij ontdekten dat van de baby's die geboren waren met 22 weken zwangerschap na een jaar nog 40% in leven bleek te zijn. Voor de zwangerschapsduren van 23 en 24 weken bleek dit respectievelijk 61,1% en 50% te zijn. De baby's die met 22 weken zwangerschap ter wereld kwamen bleken echter beide ernstig gehandicapt. Van de baby's die met 23 en 24 weken zwangerschap ter wereld kwamen bleek dit percentage respectievelijk 36,4% en en 26,1%.

Tyson, Younes, Verter en Wright (1996) onderzochten de overlevingspercentages van baby's met een geboortegewicht tussen de 501 en 800 gram. Deze baby's kwamen gemideld in week 24 van de zwangerschap ter wereld. De onderzoekers onderzochten eveneens of baby's die kunstmatig beademd werden een grotere overlevingskans hadden. Dit bleek het geval te zijn. Van de baby's die niet kunstmatig beademd werden overleed 93%. In de groep die wél kunstmatig beademd werd overleed 33% van de baby's.

El-Metwally, Vohr en Tucker (2000) identificeerden factoren die geassocieerd worden met een hoger overlevingspercentage bij een vroeggeboorte:
  • Lichaamsgroei die voorloopt op het aantal weken zwangerschap
  • Hoger geboortegewicht
  • Vrouwelijk geslacht
© 2009 - 2019 Melod, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Wanneer wordt een baby'tje een prematuur kindje genoemd?Wanneer wordt een baby'tje een prematuur kindje genoemd?Wanneer een baby'tje door omstandigheden te vroeg wordt geboren, wordt dit een prematuur kindje genoemd. Omdat het prema…
Te vroeg geboren baby (premature baby)Van alle baby's die geboren worden, is 7 tot 8% te vroeg geboren. Zo een te vroeg geboren baby noemen we een premature b…
Premature bevalling en vroeggeboortePremature bevalling en vroeggeboorteNormaal gesproken duurt een zwangerschap gemiddeld 40 weken. Bevallingen die plaats vinden tussen week 37 en 42 van de z…
Prematuur in moeders ogenPrematuur in moeders ogenAls een kindje geboren wordt voor de 37 weken zwangerschap noemen ze dit een vroeggeboorte, ook wel prematuur genoemd. D…
Zwanger: een te zwakke baarmoederhalsZwanger: een te zwakke baarmoederhalsNormaal is tijdens het volbrengen van een zwangerschap de baarmoederhals van de zwangere vrouw gesloten. Pas als de weeë…
Bronnen en referenties
  • http://www.rivm.nl/vtv/object_document/o1961n18568.html http://www.vroeggeboorte.nl/1563510.htm Baird, D. D., Wilcox, A. J. & Kramer, M. S. (1999) Why might infertile couples have problem pregnanies? The Lancet Cnattingius, S., Forman, M. R., Berendes, H.W. & Isotalo, L. (1992). Delayed Childbearing and Risk of Adverse Perinatal Outcome A Population-Based Study. JAMA El-Metwally, D., Vohr, B. & Tucker, R. (2000) Survival and neonatal morbidity at the limits of viability in the mid 1990s: 22 to 25 weeks. J Pediatr. Friedman, E. A. & Neff, R. K. (1977). Pregnancy hypertension. PSG Publishing Co Honest, H., Forbes, C. A., Durée, K. H., Norman, G., Duffy, S. B., Tsourapas, A., Roberts, T. E., Barton, P. M., Jowett, S. M., Hyde, C. J., & Khan, K. S. (2009) Screening to prevent spontaneous preterm birth: systematic reviews of accuracy and effectiveness literature with economic modelling. Health Technology Assessment Hosono, S., Ohno, T., Kimoto, H., Shimizu, M. & Harada, K. (2006) Morbidity and mortality of infants born at the threshold of viability: Ten years’ experience in a single neonatal intensive care unit, 1991 – 2000. Pediatrics International Kyrklund-Blomberg, N. B. & Cnattingius, S. (1998) Preterm birth and maternal smoking: Risks related to gestational age and onset of delivery. Am J Obstet Gynecol Tyson, J. E., Younes, N., Verter, J., Wright, L. L. (1996). Viability, Morbidity, and Resource Use Among Newborns of 501-to 800-g Birth Weight. JAMA Smits, L. J. M. & Essed, G. G. M. (2001) Short interpregnancy intervals and unfavourable pregnancy outcome: role of folate depletion. The Lancet

Reageer op het artikel "Vroeggeboorte en levensvatbaarheid van de baby"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Melod
Gepubliceerd: 25-12-2009
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Zwangerschap
Bronnen en referenties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!