Aften of afteuze zweren & Oorzaak en behandeling

Aften of afteuze zweren zijn kleine, pijnlijke kratervormige zweertjes in het mondslijmvlies (orale mucosa). Er kan één afte ontstaan, maar vaak met twee of drie tegelijk. Bij de herpetiforme vorm soms met 15 en meer. Net als koortsuitslag, die wordt veroorzaakt door een herpes-simplexvirus, kunnen aften besmettelijk zijn, hoewel de oorzaak niet precies bekend is.

Aften: algemene informatie

Een afte komt veel voor, ongeveer twintig procent van de bevolking heeft er last van. Er is geen voorkeur voor leeftijd, geslacht of ras. Aften genezen normaal binnen een week of twee, maar ze kunnen wel terugkomen. Hoewel ze geen ernstige bedreiging voor de gezondheid vormen, kunnen ze met eten en praten hinderlijk zijn.

Vreemd genoeg lijken aften vooral voor te komen bij mensen die niet roken. Hier is nog geen duidelijk wetenschappelijke verklaring voor te geven.

Symptomen van aften

Wat merk je van aften?

• Pijnlijke, witte of grijze, rood omrande kratervormige zweertjes in het mondslijmvlies, op het tandvlees, de tong en de lippen. De zweertjes liggen verspreid of in groepjes.
• Soms een prikkelend of brandend gevoel voordat de zweertjes ontstaan (het prodromaal stadium).
• Koorts, vermoeidheid en dikke klieren in ernstige gevallen.

Oorzaken van aften

Hoewel de werkelijke oorzaak nog niet bekend is, zijn er diverse factoren die bij het ontstaan van aften een rol spelen:

• Letsels door een slecht zittend kunstgebit, harde tandenborstels, beschadigde tanden, tandverzorging of brandwondjes door te heet eten of drinken, kunnen zweertjes in de mond veroorzaken.
• Een afte komt meer voor in perioden van verminderde weerstand door stress of uitputting.
• Virus- of bacteriëninfecties kunnen de aanleiding zij. Intiem contact – waaronder gezamenlijk gebruik van spullen (glas, tandenborstel, enz.) – met mensen die aften hebben, kan riskant zijn.
• Irritatie door het eten van bepaalde voedingsmiddelen, zoals citrusvruchten, ananas, azijn of sterk gezouten voedsel kan aften veroorzaken.
• Voedselallergie, allergische neusverkoudheid en vitaminegebrek kunnen een rol spelen.
• Herhaling kan dor zonlicht of hormonale veranderingen tijdens de menstruatiecyclus teweeggebracht worden.

Preventie van aften

Hoe kun je aften voorkomen? Als er een afte ontstaat is goede mondhygiëne erg belangrijk. Poets dus goed en regelmatig. Lees daarvoor het artikel een mooi gebit krijg je zo! Voedingsmiddelen die aften lijken te veroorzaken, zo veel mogelijk vermijden (zie verderop). Intiem contact met iemand die aften heeft proberen te vermijden. Hoewel het nog niet wetenschappelijk vaststaat, kunnen aften besmettelijk zijn.

Behandeling van aften of afteuze zweren

Wat kunt u doen tegen aften?

• Tegen de pijn een ijsblokje op het getroffen gebied leggen.
• De mond enkele malen per dag spoelen met zout water.
• Kruidig en zuur voedsel dat de aften irriteert, vermijden.
• Bij herhaling of in ernstige gevallen wordt aangeraden de mond te spoelen met antiseptisch mondwater. Bovendien kunnen plaatselijk verdovende middelen, antihistaminen, antibiotica of corticosteroïden worden voorgeschreven om de genezing te bevorderen.
• Een waterproof zalf wordt tijdens het herstel soms toegepast op de zweertjes.

De meeste middelen zijn verkrijgbaar bij de gangbare drogisten.

Bezoek de tandarts

Ga naar de tandarts als u behalve de zweertjes ook koorts en dikke klieren hebt, de aften veel pijn doen en na een behandeling van twee weken nog niet weg zijn. In ernstige gevallen wordt een biopsie van het mondslijmvlies met aften genomen voor onderzoek op herpes-simplex virus of secundaire bacterie-infecties. Ook kan een bloedonderzoek nodig zijn. Hiervoor verwijst de tandarts u naar de afdeling mond- en kaakziekten van een ziekenhuis.

Tot slot

Lees ook de special Mondaandoeningen of Mondverzorging en vind alle informatie over uw mond en gebit! © 2008 - 2010 Victorho, gepubliceerd in Ziekten (Mens en Gezondheid) op 04-01-2008, laatst gewijzigd op 16-09-2009. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Victorho is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Gerelateerde links

Middelen tegen aften en Rituals mond & tandverzorging.

Verwante artikelen

• Mond (tong) aandoeningen: aften/zweertjes/ontsteking/ (pijn): Mond, tong aandoeningen: aften, zweertjes, ontsteking, (pijn). In de mond begint de spijsvertering. In de mond zitten speekselklieren en door het…
• Huismiddeltjes tegen aften: Aften zijn nare blaasjes in de mond die ondanks hun geringe grootte veel pijn kunnen veroorzaken. Aften behandelen kan met diverse huismiddeltjes. De behandeling van aften kan ech…
• Tandvlees ontsteking & Oorzaak en behandeling: Ontsteking die in de rand van het tandvlees zit, heet gingivitis en wordt veroorzaakt door bacteriën. Deze bacteriën (het zijn veel verschillende soorten) zitte…
• Lichenachtige uitslag in de mond en ziekte van Plaut-Vincent: De acute ulceratieve gingivitis, ook wel de ziekte van Plaut-Vincent genoemd, is een pijnlijke ontsteking met zweervorming van het tandvlees, mee…
• Aandoening; Mondzweren: Dit zijn kleine, ruwe en pijnlijke plekken in de mond of op tong of lippen. Ze kunnen ontstaan als gevolg van een verwonding (door bijv. een tandenborstel) of door een ziekte. In de r…

Bronnen en/of referenties

• Bron: Geneeswijzer
• I. van der Waal et al, "Pathologie van de mondholte", BSL Houten 2002
• http://nl.wikipedia.org/wiki/Afte