InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Alternatief > Is paranormale begaafdheid flauwekul?

Is paranormale begaafdheid flauwekul?

Is paranormale begaafdheid flauwekul? Wat is er waar van het paranormale gedoe dat de argeloze toeschouwer telkens opnieuw doet opschrikken? Volgens kritische geesten is het flauwekul en volksverlakkerij. Uri Geller, Rostelli, Jomanda en haar religieuze collega’s trekken volle zalen. Het publiek verbaast zich over hun ‘bovennatuurlijke krachten’. De wonderdoeners spinnen er goed garen bij. Ze nemen naar verluidt iedereen in de maling met hun ‘list en bedrog’ en worden er rijk van. Het bewijs dat ze paranormaal begaafd zijn is nooit geleverd. De Amerikaanse goochelaar en scepticus James Randi reisde in het verleden de wereld over om mensen ervan te overtuigen dat paranormale begaafdheid niet bestaat.

Inhoud


‘En als ik één keer in mijn handen klap...’

‘... zult u stomverbaasd zijn!’ Kritische geesten ten spijt, men wil nu eenmaal in principe heel graag geloven dat bepaalde mensen paranormaal begaafd zijn. Het is van alle eeuwen. Men zou bijna zeggen dat het collectief in de genen verankerd is, een cumulatieve erfenis uit vervlogen dagen. Dat zeggen de sceptici. In elk geval zijn bovennatuurlijke gaven nooit bewezen, ongeacht hoe stellig hele volksstammen het tegendeel beweren.

Bron: Muu-karhu, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Bron: Muu-karhu, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
Sceptisch
Wellicht heeft het te maken met troost zoeken in een harde wereld die niets en niemand ontziet. Paranormale fenomenen zijn bijvoorbeeld telekinese, telepathie, kaartlezen, gebedsgenezing en het geloof in spoken, (aarts)engelen en andere bovennatuurlijke, goddelijke wezens, waarbij opnieuw het woordje ‘troost’ om de hoek komt kijken. De wetenschap staat er zeer sceptisch tegenover. Die wil immers bewijzen zien. En die zijn er kennelijk niet.

Mediums en paragnosten

Er is echter ook geen bewijs dat wonderen, paranormale verschijnselen en bovennatuurlijke gaven niet bestaan. Beide kampen kunnen dus makkelijk voet bij stuk houden. Ook de paragnosten. Aangezien nooit bewezen is dat paranormale waarneming bestaat, is de betrouwbaarheid van een medium (zoals een paragnost) ook nooit objectief vast te stellen. Het heeft kortom alles te maken met vertrouwen, niet met bewijs. En in de wetenschap is 'vertrouwen' een wel zeer wankele basis, uitzonderingen daargelaten.

Sceptici en bedrog

Veel kritische geesten vragen zich af hoe het komt dat ‘verstandige’ mensen zich zo in de luren laten leggen door bijvoorbeeld iemand als Uri Geller. De sceptici beschouwen zijn manipulaties als boerenbedrog. Dat geldt ook voor de optredens van Rostelli. Zelfs als het gaat om Jomanda en de talloze andere Europese en vooral Amerikaanse gebedsgenezers, die volgens velen misbruik maken van het wanhopige vertrouwen van hulpzoekenden, zieken en hen die nergens anders – daar is het woordje weer – troost kunnen vinden. Zoals gezegd is nooit bewezen dat paranormale gaven bestaan. Toch hebben velen ervaringen die thuishoren bij wat men paranormaal noemt. Zoals het schouwen van de toekomst, stemmen horen van overledenen en andersoortige geesten, handoplegging, levitatie, heldervoelen, helderruiken, kennis uit een vorig leven, het gebruik van de tarot en astrologie. En zo kan men nog wel even doorgaan. Het lijstje is schier eindeloos lang.

Bron: Solarus, PixabayBron: Solarus, Pixabay

Paranormale gaven?

De emoties lopen nog steeds hoog op als het om de integriteit van Uri Geller gaat. In de jaren zeventig – maar ook nu nog – was hij het gesprek van de dag: thuis, op de werkvloer en zelfs in kerk en moskee. Feit is dat Geller altijd zijn eigen lepels meenam naar de shows. Het is ook een feit dat men lepels metaalmoe kan maken door ze een paar keer te buigen. Sommige lepels gaan dan vanzelf slap hangen.

Macht der getallen

En die horloges dan? Afgedankte, stuk gewaande horloges die plotseling weer gingen lopen, thuis voor de buis. Met paranormaal heeft dat evenmin iets te maken, wel alles met bedrog. In de tijd dat Uri Geller iedereen versteld deed staan, bestonden er praktisch alleen maar opwindhorloges. Wie indertijd zijn oude, afgedankte horloge uit de kast haalde, het opwond, in zijn hand nam of het voor de televisie legde, kon er zeker van zijn dat de olie in het horloge opgewarmd werd. Wellicht dat het uurwerkje het daarna weer een tijdje deed. Vervolgens ging de macht van de getallen spreken. Als honderdduizenden kijkers braaf deden wat Uri Geller van hen vroeg, en het trucje lukte bij een paar duizend ‘gelovigen’, was de proef geslaagd en de paranormale gave zogenaamd bewezen.

Gebedsgenezing

Van Jomanda wordt beweerd dat ze een genezend medium is, zoals van talloze andere religieuze gebedsgenezers. Vooral in Amerika zijn ze niet te tellen. Velen noemen hen volksverlakkers. Anderen zijn ervan overtuigd dat ze daadwerkelijk kunnen genezen, getuige hun persoonlijke ervaringen en die van anderen. De ‘healings’ van Jomanda, waarbij ze zogenaamde liefdesenergie gebruikte, zijn wereldberoemd.

Ontmaskerd

Talloze keren is geprobeerd haar te ontmaskeren. Zoals in de onthullende artikelen in De Telegraaf (1994), de Nieuwe Revu en in televisieprogramma’s over een gefingeerde rolstoelpatiënt, het vermeende financiële gewin (hoewel dat geen argument is) en het gedoe over een brouwseltje van levertraan, honing en salieblaadjes dat kanker zou genezen. En de affaire-Silvia Millecam zit bij velen nog vers in het geheugen. De meningen zijn sterk verdeeld over de integriteit van al die gebedsgenezers. De vraag is of dat wat uitmaakt als iemand in medisch opzicht baat heeft bij de ‘paranormale’ sessies en zich daarna een stuk beter voelt.

James Randi / Bron: Ensceptico, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)James Randi / Bron: Ensceptico, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)

James Randi

James Randi (1928) is een Amerikaanse goochelaar en scepticus, tevens fervent bestrijder van de pseudo-wetenschappen. Hij neemt alles genadeloos onder de loep, waaronder ook de homeopathie, wat hij bedrog noemt. Randi is een vooraanstaand lid van de CSIOP, een vereniging die onderzoek doet naar de verrichtingen van astrologen, gebedsgenezers en andere wonderdoeners.

Goochelen

Hij reisde de wereld over met zijn komische Chimaera-lezing, waarbij hij aantoonde hoe makkelijk goedgelovigen – vrijwel altijd mensen die troost zoeken in het leven – om de tuin kunnen worden geleid. Hij deed verschillende goocheltrucs voor, waaronder het buigen van een lepel, en heeft een miljoen dollar uitgeloofd voor wie kan aantonen dat zogenaamde paranormale gaven de toets van het gezond verstand, het kritisch denken en grondig wetenschappelijk onderzoek kunnen doorstaan. Dat geld heeft hij tot nu toe in zijn zak weten te houden.

Lees verder

© 2013 - 2017 Orion, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Een hot reading, een cold reading, zin en onzinEen hot reading, een cold reading, zin en onzin‘Het is geen cold reading’, riep een medium op tv. Blijkbaar een groot verwijt. Meestal zien we een cold reading, heel s…
Eva Carriere, een omstreden mediumHet vreemde bij parapsychologisch onderzoek is dat bepaalde soorten verschijnselen en bepaalde manieren van onderzoek op…
Wat is parapsychologie?Wat is parapsychologie?Parapsychologie; Als we het gaan opzoeken in het Nederlands woordenboek staat er:"Leer van de paranormale verschijnselen…
Bedrieglijke mediumsOmdat de grote Engelse schrijver, dr. Samuel Johnsonn, de zaak van de 'Klopgeest van het huis aan de Londense Cock Lane'…
Materialisatie-seance 'Rosalie' uit 1937Op zekere winteravond in 1937 verzamelde zich een groepje van zes vrouwen (vriendinnen) in een groot huis in een deftige…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Geralt, Pixabay
  • http://web.randi.org/about-james-randi.html
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Paranormaal
  • Afbeelding bron 1: Muu-karhu, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Solarus, Pixabay
  • Afbeelding bron 3: Ensceptico, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)

Reageer op het artikel "Is paranormale begaafdheid flauwekul?"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reactie

Jakob, 12-10-2014 17:23 #1
In het paranormale geloven is jezelf voor de gek houden, en de mening van de auteur dat het ook niet bewezen kan worden dat het paranormale NIET bestaat deel ik niet. Er zijn inderdaad dingen die niet bewezen kunnen worden dat klopt, als ik knipoog en beweer dat de zon 500 koeler wordt valt dat niet te bewijzen nee, maar erg aannemelijk is het ook niet. De bewijslast moet liggen bij diegenen die claimen paranormale gaven te hebben, Als Uri Geller mijn vorken en lepels krijgt zonder ze vooraf in handen te hebben gehad, valt er met geestelijke krachten niks te buigen. Het zijn allemaal oplichters en charlatans, hoewel sommigen door omgevingsfactoren en door ondersteuning van familie en lichtgelovigen zich zelf geloven en echt denken over paranormale krachten te beschikken. Het kan net als in de medische wereld een placebo-effect geven, mensen denken zich na een bezoek aan een gebedsgenezer beter te voelen… of willen zich beter voelen! Allemaal worden ze ontmaskerd, grote namen als Uri Geller, Derek Ogilvie, Jomanda, of een Robbert van den Broeke, maar ook dán gaan ze nog rustig verder met hun ''bovenaardse'' praktijken. Het levert bakken met geld op… maar dat is ook de enigste gave waarover de ''helderzienden / paragnosten beschikken!

Infoteur: Orion
Laatste update: 12-10-2017
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Alternatief
Bronnen en referenties: 6
Reacties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!