Hoe zien we diepte?

Hoe zien we diepte? Doordat we diepte zien, kunnen we afstanden goed inschatten. Diepte is ook een onderdeel van het driedimensionaal kijken: lengte, breedte en diepte. Mensen die scheelzien of loensen zien minder goed diepte. Dit komt omdat er bij hun twee afzonderlijke (verkeerde) beelden binnenkomen. Het netvlies projecteert bij iedereen alleen beelden met hoogte en breedte. Maar hoe kunnen we dan diepte zien? Hier hebben we de hersenen voor nodig, die diepte zelf toevoegt aan het beeld. Mensen zien beter diepte dan honden, honden zien weer beter diepte dan paarden.

Diepte zien bij mens en dier

Mensen kunnen diepte zien en dat vinden wij heel normaal. Dieren zien ook diepte, maar soms in beperkte mate. Over het algemeen kan gezegd worden dat roofdieren diepte kunnen zien. Dit is belangrijk, want zonder het zien van diepte is het moeilijk om in te schatten hoe ver het prooidier van het roofdier verwijderd is. Roofdieren zijn herkenbaar doordat de ogen naar voren gericht staan. De ogen kijken recht vooruit. Voorbeelden zijn de mens, hond, kat, fret, vos, roofvogel etc. Toch zit er hier ook verschillen in. De ogen van de mens kijken recht vooruit, de ogen van de hond een beetje opzij. Hierdoor ziet de hond iets meer om zich heen,en iets minder in diepte. Hoe meer de ogen naar voren kijken, hoe meer diepte er gezien kan worden.

Voor prooidieren is dit weer anders. Een prooidier loopt continue gevaar om aangevallen te worden. Het is daarom belangrijk dat dit dier goed om zich heen kan kijken. Daardoor staan de ogen van prooidieren aan de zijkant van de kop. Dit zorgt ervoor dat ze bijna geheel om zich heen kunnen kijken, maar slecht diepte zien. Voorbeelden van prooidieren zijn het konijn, cavia, paard en vogels (geen roofvogels).

Twee ogen nodig

Om diepte te kunnen zien hebben we twee ogen nodig. Alleen door de samenwerking van deze twee samen zien we diepte. Mensen die aan één oog blind zijn kunnen diepte moeilijk zien. Wel kunnen ze diepte inschatten op een andere manier. Zo zal een gebouw dat naast een auto staat, waarvan het gebouw kleiner is dan de auto, makkelijk te herkennen zijn: het gebouw staat verder weg dan de auto. Mensen met één oog maken vaak ook handig gebruik van schaduwen, die de diepte van iets aangeven. Ook de scherpte speelt een rol. Hoe dichterbij een voorwerp, hoe scherper we het zien. Ook met één oog. Mensen die plots aan één oog blind worden, hebben nog grote moeite met het inschatten van diepte. Naarmate we gewend raken om te kijken met één oog, passen de hersenen zich aan en zal het steeds makkelijker worden om op een andere manier diepte in te schatten. Toch blijft het kijken met twee ogen altijd de beste methode om goed diepte in te schatten.

3D: driedimensionaal

Voor het menselijke oog is het heel normaal om driedimensionaal te zien. Dit betekent dat we lengte, breedte en diepte zien. Doordat de ogen naast elkaar staan, zien we diepte. Dit is makkelijk te controleren. Door eerst het ene oog dicht te knijpen en vervolgens het andere oog, is op te merken dat we met beiden ogen uit een net iets andere hoek kijken. Beiden ogen geven dus een ander beeld aan de hersenen door. De hersenen voegen deze twee beelden samen, zodat er een diepte-beeld ontstaat. Nu is gelijk duidelijk waarom dieren minder goed diepte kunnen zien.

Beeld op het netvlies

Het netvlies bevindt zich achter in het oog en vangt licht op. Beelden die binnenkomen worden tegen het netvlies geprojecteerd. Het netvlies kent geen drie maar twee dimensies: hoogte en breedte. Dit lijkt vreemd, want hoe kunnen we dan diepte zien? Dit is te verklaren met voorgaand verhaal. In ieder oog bevindt zich een netvlies. Op ieder netvlies komt dus een beeld binnen. Doordat de ogen iets uit elkaar staan, is de hoek waaruit ieder oog ziet net iets anders. Elk afzonderlijk netvlies krijgt dus een iets ander beeld binnen. Deze beelden bevatten alleen informatie over hoogte en breedte. De beelden worden naar de hersenen verstuurd. De hersenen zijn een soort computer die de gegevens afleest. Vervolgens voegt de hersenen deze twee beelden samen tot één beeld. En zo ontstaat er diepte.

Wat ziet iemand die scheel kijkt?

De ogen werken continue samen. Zo bewegen we de ogen ook tegelijkertijd in dezelfde richting. Dit is nodig om diepte te kunnen zien. Scheelzien noemen we ook wel loensen. Bij scheelzien is vaak één van de ogen naar binnen of naar buiten gericht, terwijl het andere oog recht vooruit kijkt. Scheelzien is vaak een gevolg van een erfelijk afwijking, een ziekte of een ongeval. Mensen die scheelzien krijgen twee afzonderlijke beelden binnen. Hierdoor zien ze dubbel. Soms probeert de hersenen het beeld van het scheelziende oog te onderdrukken. Het oog wordt dan lui (lui oog). Twee afzonderlijke beelden kunnen niet leiden tot het zien van diepte. Wanneer een lui oog ontstaat, wordt er een verkeerd diepte-beeld gemaakt. Met andere woorden: mensen die scheelzien kunnen geen tot minder diepte zien. Dit is wel afhankelijk van de ernst van scheelheid. Een lichte vorm geeft vaak voldoende dieptebeeld, een ernstige vorm geen tot weinig.
© 2015 - 2020 Bibiana, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Scheelzien of loensenScheelzien of loensenScheelzien is een afwijking aan de ogen, hierbij zijn beiden ogen niet op hetzelfde punt gericht. Er zijn meerdere vorme…
Is scheel kijken slecht voor je?Is scheel kijken slecht voor je?Scheel kijken of loensen wordt veroorzaakt door een erfelijke afwijking, een ziekte of een ongeval. Maar sommige mensen…
Cyclopen en de plaatsing van de ogenCyclopen en de plaatsing van de ogenWaarom zijn onze ogen voor in ons hoofd geplaatst en waarom hebben de meeste mensen en dieren twee ogen? Hoe zit het bij…
Ons oog een complex orgaan: hoe werkt het?Ons oog een complex orgaan: hoe werkt het?Ons oog is ongetwijfeld een erg belangrijk orgaan. Dankzij onze ogen kunnen we immers alles om ons heen waarnemen. Onze…

Stress er is wat aan te doenStress er is wat aan te doenEen ieder heeft met stress te maken. Stresssituaties waarin je terecht komt kunnen erg vervelend zijn. Bij langdurige st…
Euthanasie in de politiekEuthanasie in de politiekDe term 'euthanasie' komt uit het Oudgrieks, en betekent zoiets als: goede, milde dood of genadedood. Tegenwoordig bedoe…
Bronnen en referenties
  • http://www.hond-en-co.nl/weetjes.html

Reageer op het artikel "Hoe zien we diepte?"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Bibiana
Gepubliceerd: 27-02-2015
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Bronnen en referenties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!