InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Diversen > Hb, wat wordt er nou echt gemeten?

Hb, wat wordt er nou echt gemeten?

Hb, wat wordt er nou echt gemeten? Tijdens mijn werk als laborante neem ik zelf ook bloed af bij patiënten. Eén van de meest aangevraagde bepalingen is wel de Hb-bepaling. Het komt vaak voor dat de patiënt aan me vraagt waarvoor hij of zij nou geprikt wordt. Ik probeer dan een korte simpele uitleg te geven en het valt me op dat als ik Hb zeg, dat men dan gelijk denkt: ijzerwaarde. Veel laboranten en doktersassistenten vertellen dat ook aan de patiënt, 'Hb, de ijzerwaarde'. Dat is niet helemaal waar.

Hemoglobine

De afkorting Hb staat voor hemoglobine. Hemoglobine is de stof die de rode bloedcellen (en daarmee je bloed dus ook) rood maakt. Maar het doet veel meer dan dat. Rodebloedcellen zitten vol met deze stof, dit komt omdat het een crusiale rol speelt in het lichaam.Hemoglobine is een eiwit dat bestaat uit vier ketens die twee aan twee gelijk zijn. Iedere keten zit gevouwen rond een IJzer molecuul. Hier komt dus de term ijzerwaarde vandaan. Maar uiteindelijk wordt het hemoglobine gemeten, en niet het ijzer. Als een arts de daadwerkelijke ijzerwaarde wilt weten, zijn daar aparte bepalingen voor. Zo kan er simpelweg een ijzer bepaling aangevraagd worden. Dit gebeurd vaak in combinatie met Transferrine (het eiwit dat ijzer door het lichaam transporteerd) en Ferritine (het eiwit dat zorgt voor de opslag van ijzer).

Gasuitwisseling

Het hemoglobine in de rode bloedcellen zorgt voor de gasuitwisseling in het lichaam. Makkelijker gezegd: Het zorgt ervoor dat er zuurstof naar de weefsels gaat, en dat de koolstofdioxide (CO2) het weefsel weer uit gaat. Tijdens het inademen bindt het zuurstof aan het hemoglobine. Vervolgens gaat het bloed door het hele lichaam heen, en waar nodig laat het zuurstof los en wordt het door de weefsels opgenomen waar het gebruikt wordt in de energie productie. Tijdens die productie wordt de zuurstof omgezet in CO2. Dit CO2 is een afvalstof en daarom niet goed voor het lichaam. Het moet worden verwijderd. Dit wordt weer door middel van het hemoglobine gedaan in de rode bloedcellen. Het CO2 wordt afgegeven door de weefsels en weer opgenomen door het hemoglobine. Dit hemoglobine vindt via de bloedbaan zijn weg weer naar de longen waar het CO2 weer wordt afgegeven. En daar begint de hele cyclus opnieuw.

Buffer

Naast het transporteren van zuurstof en koolstofdioxide is hemoglobine ook een belangrijke buffer in ons lichaam. Dit betekend dat het helpt de zuurtegraad op pijl te houden. Dit is belangrijk omdat een afwijking in de pH (zuurtegraad) grote gevolgen kan hebben op het lichaam. Eigenlijk alle processen in ons lichaam zijn pH gebonden. Hemoglobine heeft een bufferende werken omdat het H+ ionen op kan nemen. Hemoglobine is dus eigenlijk een zwakke base. Des te lager de pH is (dus des te meer H+ ionen), des te meer H+ ionen hemoglobine zal opnemen. Ook is hemoglobine verantwoordelijk voor het afscheiden van CO2. CO2 is een zuur. Bij een te zure samenstelling zal het lichaam proberen zuur kwijt te raken. Je kunt dan gaan hyperventileren om zoveel mogelijk CO2 kwijt te raken. Ook hier speelt hemoglobine dus een rol in.

Afwijkende waardes

Een verlaagd Hb kan wijzen op een bloedarmoede. Wat voor type bloedarmoede is hier niet meteen mee gezegd. Er zijn vele types van bloedarmoede, welke ik hier niet allemaal ga vertellen. Wat vaak voorkomt is een bloedarmoede door vitamine B12 en foliumzuur tekort. Dit komt vaak door slecht en ongevariëerd eten. Een andere veel voorkomende oorzaak van een bloedarmoede is ijzer tekort. Omdat hemoglobine onder andere uit ijzer bestaat, kan er geen hemoglobine gevormd worden zonder ijzer. Verhoogde waardes van Hb zijn ook niet goed. De zuurstof huishouding is dan wel goed, zou je zeggen. Maar als het Hb verhoogd is, wordt je bloed dikker een stroperiger. Dit geeft als gevaar dat de aderen dicht kunnen slippen en kunnen er infarcten ontstaan. Voor patiënten met een verhoogd Hb kan een aderlating helpen. Deze mensen zijn dus uitstekende donors!

Zo zie je maar weer. Een Hb bepaling is veel meer dan alleen maar de ijzerwaarde. Het bestaat wel uit ijzer, maar daar draait het niet om bij Hb.
© 2010 - 2019 Hannah-lovey, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Bloedcellen in bloed: erytrocyten, leukocyten en trombocytenBloedcellen in bloed: erytrocyten, leukocyten en trombocytenOns bloed kan worden opgevat als een vloeibaar weefsel voor afweer en transport. Maar waar bestaat het nu uit? Het bloed…
Wat zijn erytrocyten?Erytrocyt is een ander woord voor rode bloedcel. Het woord erytrocyt komt van de Griekse woorden erythros, wat rood bete…
IJzergebreksanemieIJzergebreksanemieEen ijzergebreksanemie of ferriprive anemie is een vorm van bloedarmoede. Elke bloedcel bevat ongeveer 34 procent hemogl…
Hoofdpijn, misselijk, duizelig, moe en hartkloppingenHoofdpijn, misselijk, duizelig, moe en hartkloppingenDe klachten hoofdpijn, misselijk, duizelig, moe en hartkloppingen kunnen wijzen op bloedarmoede. De medische benaming va…
Bloedarmoede bij paardenBloedarmoede is een tekort aan rode bloedcellen (anemie), wat bij paarden ontstaat door bloedverlies, te weinig aanmaak…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Qimono, Pixabay
  • Klinische chemie en hemetologie voor analisten deel 2, uitgever Heron
  • Hematologie, uitgever Heron

Reageer op het artikel "Hb, wat wordt er nou echt gemeten?"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Yolanda Maarsen, 30-12-2015 15:06 #4
Eindelijk een artikel waar oik wat aan heb, ik heb erfelijke hemachromatose en ik moet 500ml bloed afgeven per 10 dagen om ijzervrij te worden, nu had ik de laatste keer een hb wat op het randje zat, 7.7 en werd het niet gedaan maar dat is toch een ander soort ijzer? Reactie infoteur, 04-01-2016
Dank je wel voor je reactie!
Hemochromatose is een ijzerstapelingsziekte. Dan wordt het ijzer dat gebruikt wordt voor het Hb niet door je lichaam opgeruimd. Daarom dat je dus eens in de zoveel tijd bloed moet afgeven om het ijzer laag te houden. Maar als je Hb in jouw geval op de 7,7 zit, dan kan het gevaarlijk zijn om 500 mL af te geven, vandaar dat ze het toen dus niet door hebben laten gaan.

Groeten,
Hannah

Yvonne Dogger, 25-01-2012 16:11 #3
Heb bloed geprikt (Hb 9.2, ik zit meestal boven de 9). Ik vroeg me af of er een relatie is tussen een hoog Hb en chronische hyperventilatie, want dat heb ik ook.
Bovendien heb ik hele dunne aders en heb zelf altijd al het gevoel dat mijn bloed te dik is. Toen ik een tijdje metotrexaat had voor de reuma was mijn bloed voor mijn gevoel veel dunner (toen was ik ook altijd makkelijk te prikken; nu niet meer). ik heb nu ook ritmestoornissen waarbij het me zwart voor de ogen wordt, dus ik ben bang. Ik hoop dat je me kan helpen.
Met vrienndelijke groeten, Yvonne

Hermine Mendelaar, 07-10-2011 13:27 #2
Goede informatie!
Ik mis alleen de normaal waarden.
Wanneer te hoog en wanneer te laag
met vriendelijke groet
Hermine

Lena Bouman, 11-06-2011 19:29 #1
Heb bloed geprikt verhogde hb denk aan alvleesklier wat heeft dat met elkaar te maken en hoe moet ik dat zien de gevolgen als het de alvleesklier ben ik dan suiker patient want dat sta geregeld te laag daar voor moest ik prikken en ben bekend met suiker hoop dat je me kan helpen

Infoteur: Hannah-lovey
Gepubliceerd: 09-09-2010
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Bronnen en referenties: 3
Reacties: 4
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!