InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Gezonde voeding > Vitamines: alles over vitamines en een tekort hieraan

Vitamines: alles over vitamines en een tekort hieraan

Vitamines: alles over vitamines en een tekort hieraan Vitamines, je eet ze iedere dag maar wat zijn het eigenlijk? Welke soorten zijn er en waar dienen ze voor. Bijna alle vitamines moeten we binnenkrijgen door middel van ons voedsel maar er zijn ook vitamines die ons lichaam zelf kan maken. Sommige mensen hebben een vitaminetekort en kunnen lichamelijke of geestelijke klachten krijgen. Ook kun je een teveel aan vitamines slikken. Voor sommige mensen zoals rokers of zwangeren is het juist goed om extra van een bepaalde vitamine binnen te krijgen.

Wat zijn vitamines?

Een vitamine is een voedingsstof die essentieel is om te overleven maar die het lichaam zelf niet of onvoldoende aan kan maken. Een vitamine is een micronutriënt, dat wil zeggen dat hiervan minder dan een gram via het voedsel wordt opgenomen per dag. De naam vitamine komt uit het Latijn: vita (leven) en amine (stikstofbevattende stof). Hoewel later ontdekt is dat er niet in alle vitamines stikstof zit is de naam niet veranderd.

Soorten vitamines

Totaal zijn er 13 vitamines: A, B1, B2, B3, B5, B6, B8, B11, B12, C, D, E en K.
Deze vitamines kunnen weer onderverdeeld worden in 2 groepen.
  • Oplosbaar in vet: A, D, E en K.
  • Oplosbaar in water: B1, B2, B3, B5, B6, B8, B11, B12 en C
Vitamines die in vet oplosbaar zijn worden bij een teveel hieraan opgeslagen in het lichaam. Bij de vitamines die oplosbaar zijn in water gebeurt dit niet, deze verlaten het lichaam via de urine, behalve vitamine B12, deze wordt wel opgeslagen.

Vitamines die het lichaam zelf kan aanmaken

Het lichaam kan zelf de vitamines A, B3, D en K aanmaken. Maar het is maar een kleine hoeveelheid die het lichaam kan aanmaken, daarom is het noodzakelijk om deze vitamines ook uit de voeding te halen. Alleen vitamine K maakt het lichaam zelf voldoende aan.

Alle vitamines en hun werking op een rijtje

VitamineNaamOplosbaar inBelangrijkste functiesZit o.a. inGevolgen bij deficientie (tekort aan)ADH (volgens de warenwet)
ARetinolVetVorming van epitheelcellen (huid, luchtpijp, haar, tandvlees, longweefsel) goede oogwerking, groei, weerstandVlees, vleeswaren, boter, margarine, melkproducten, vis, eierenNachtblindheid, droge schilferige huid, blindheid, dof haar800 mcg (microgram)
B1ThiamineWaterEnergievoorziening doordat koolhydraten uit het voedsel kunnen worden verbrandAardappelen, brood, vlees, graanproducten, melkproducten, groentenAfwijkingen aan zenuwstelsel, hartproblemen, psychische afwijkingen1,4 mg (milligram)
B2RiboflavineWaterEnergievoorziening doordat koolhydraten, eiwitten en vetten kunnen worden verbrandMelkproducten, vlees, groente, brood, fruit, eieren, notenHuidafwijkingen (bij mond, tong en neus) haaruitval, schilferige huid1,6 mg
B3NiacineWaterEnergievoorziening, aanmaak van vetzuren, werking zenuwstelselBrood, vis, vlees, noten, aardappelen, groentenDiarree, dementie, scheurbuik, pellagra18 mg
B5PantotheenzuurWaterEnergievoorziening door vrijmaken van energie uit verzuren, herstel van weefsels, aanmaak hormonen, opbouw en afbraak eiwitten vetten en koolhydratenAardappelen, melkproducten, eieren, peulvruchten, vlees, volkorenproductenBranderig pijnlijk gevoel in de voeten, zenuwafwijkingen6 mg
B6PyridoxineWaterStofwisseling, afbraak en opbouw van aminozuren, afweer, groei, hormoonregulatie, bloedaanmaak, zenuwstelselAardappelen, vis, banaa, vlees, melkproducten, eieren, brood, peulvruchtenBloedarmoede, lage weerstand, zenuwaandoeningen, huidaandoeningen2 mg
B8BiotineWaterStofwisseling, vorming vetzuren, ontwikkeling van huid en haarSojabonen, noten, eieren, melkproducten, leverBloedarmoede, huidafwijkingen, depressie0,15 mg
B11FoliumzuurWaterGroei, aanmaak witte en rode bloedcellenGroenten (spruitjes, broccoli) brood, vlees, eieren, fruitOpen ruggetje, miskraam, vermoeidheid, bloedarmoede, darmstoornissen0,2 mg
B12CobalamineWaterAanmaak rode bloedcellen, zenuwstelsel, afbraak eiwittenDierlijke producten als melkproducten, vlees, vis, eierenSchade aan zenuwen, bloedarmoede, geheugenverlies, concentratiestoornissen1 mcg
CAscorbinezuurWaterVorming van bindweefsel, weerstand, bevorderd opname van ijzerFruit (citrusvruchten) groente, aardappelen, koolVerminderde weerstand, scheurbuik, trage wondgenezing, bloedend tandvlees, slapeloosheid65 mg
DCholecalciferolVetStevige botten en tanden doordat het de opname van calcium en fosfor bevorderdZonlicht (UV) halvarine, margarine, eieren, vette visBotontkalking, engelse ziekte, spierzwakte5 mg
ETocoferolVetVersterkt het afweersysteem, antioxidant, regulatie van de stofwisseling in een celPlantaardige oliën, eieren, bladgroenten, granenVeroudering van de huid, grotere kans op hart- en vaatziekten10 mg
KFylochinonVetBloedstolling, botaanmaakBladgroenten (kool) tomaten, eieren, vis, lever, tarweVertraagde bloedstolling, bloedingen80 mg

Wie hebben extra vitamines nodig?

  • Zwangere vrouwen (vitamine B11, A, D)
  • Vrouwen die borstvoeding geven (vitamine B11, A, D)
  • Pasgeboren baby’s tot 3 maanden (vitamine K)
  • Kinderen tot 4 jaar (vitamine D)
  • Ouderen (vitamine D)
  • Sporters (vitamine C, E, Bètacaroteen)
  • Rokers (vitamine C)
  • Vegetariërs en veganisten (vitamine B12)
  • Mensen met een donkere huidskleur (vitamine D)
  • Medicijngebruikers (wisselend)

Te veel vitamines

Het slikken van te veel vitamines is ook mogelijk wat ernstige gevolgen kan hebben. Bij gewoon dagelijks eten zal dit niet voorkomen maar bij overmatig gebruik van vitaminepreparaten bestaat deze kans wel. Slik dus niet onbeperkt vitaminen maar schakel indien nodig een arts in. De gevolgen kunnen uitlopen van diarree tot bijvoorbeeld nierstenen of kalkafzetting in het lichaam.
© 2007 - 2019 M_vermaat, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Het belang van Vitamine CHet belang van Vitamine CDat vitamines en mineralen een belangrijke rol in ons leven spelen is bekend, maar welke vitamine waar nou precies goed…
Met vitamines B minder longkankerOnderzoek door het Wereld Kanker Onderzoek Fonds heeft uitgewezen dat mensen met veel vitamine B6 in het bloed mogelijk…
Wat zijn de beste vitamines voor je haar?Wat zijn de beste vitamines voor je haar?Het is algemeen bekend dat vitamines en mineralen goed zijn voor je algemene gezondheid en bijvoorbeeld je de conditie v…
Vitamines en mineralen; Vitamine KVitamines en mineralen; Vitamine KDe belangrijkste functie van vitamine K is de bloedstolling. Baby’s krijgen de eerste drie maanden vitamine K, daarna is…
Vitamine K/FytomenadionVitamine K/FytomenadionVitamines zijn belangrijk. Bij voorkeur krijgen we voldoende vitamines binnen via ons voedsel. Maar in de praktijk valt…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Hans, Pixabay

Reageer op het artikel "Vitamines: alles over vitamines en een tekort hieraan"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: M_vermaat
Laatste update: 21-09-2016
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Gezonde voeding
Bronnen en referenties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!