Glasgow coma schaal: meetinstrument voor bewustzijn

Glasgow coma schaal: meetinstrument voor bewustzijn De Glasgow coma schaal is een meetmiddel waarmee men de mate van bewustzijn bij mensen kan meten. Dit is met name belangrijk bij mensen met mogelijk hersenletsel. De GCS-score zegt namelijk iets over de toestand van iemand en in hoeverre medisch ingrijpen noodzakelijk is. De Glasgow coma schaal is opgebouwd uit scores voor het openen van de ogen, de motorische reactie en de verbale reactie. De totaalscore wordt vaak genoteerd in de zogenaamde EMV-score.

Glasgow coma schaal (GCS)

Volledig verlies van bewustzijn, ook wel coma genaamd, is een staat waarin de ogen niet geopend worden (ook niet als reactie op pijnprikkels), er geen herkenbare verbale reactie is en men niet in staat is bevelen op te volgen. Bewustzijnsverlies treedt doorgaans op na directe schade aan of het dysfunctioneren van de hersenstam en geeft dus aan dat er in meer of mindere mate sprake van hersenletsel is. De Glasgow coma schaal is ontwikkeld om de mate van bewustzijn bij personen met traumatisch hersenletsel te meten. Men beoordeeld drie functiegebieden met punten, welke optellen tot een totaalscore, de Glasgow Coma score. De totale score geeft een indicatie van de ernst van het hersenletsel:
  • Mild hersenletsel: een score van 13-15
  • Gemiddeld hersenletsel: een score van 9-12
  • Ernstig hersenletsel: een score van 8 of lager

Ogen openenScore
Spontaan4
Wanneer men aangesproken wordt3
Bij pijnprikkels2
Geen1
Motorische reactieScore
Men kan bevelen opvolgen6
Men kan aangeven waar men pijn heeft5
Men trekt het lichaamsdeel terug bij pijnprikkels4
Men buigt het lichaamsdeel bij pijnprikkels3
Men strekt het lichaamsdeel bij pijnprikkels2
Geen1
Verbale reactieScore
Men kan een helder gesprek voeren5
Verwarde spraak4
Woorden3
Geluiden2
Geen1

Betekenis van de GCS-score

De resultaten van de Glasgow coma schaal worden vaak genoteerd in de vorm van een EMV-score: E voor eyes (ogen), M voor motor function (motorisch functioneren) en V voor verbal response (verbale respons). Een EMV-score van 2-5-3 betekent bijvoorbeeld dat een persoon de ogen opent bij pijnprikkels, men kan aangeven waar men pijn heeft en dat men in woorden spreken.

Nut van de Glasgow coma schaal

Het is onduidelijk hoe goed de scores op de drie functiegebieden van de Glasgow coma schaal bij kunnen dragen aan het formuleren van een prognose. Enkele onderzoeken stellen dat de score op 'motorische reactie' de beste voorspeller is van herstel. Dat wil zeggen hoe hoger de GCS-score op deze subschaal, hoe groter de kans dat iemand weer volledig de oude wordt. Of er daadwerkelijk sprake is van hersenletsel en in hoeverre een patiënt daarvan herstelt is echter van veel meer factoren afhankelijk dan de EMV-score.

Voordelen en nadelen van de Glasgow Coma schaal

Het grote voordeel van de Glasgow coma schaal is dat het een universeel classificatiesysteem is waarmee men de ernst van letsel kan meten. Hierdoor kunnen specialisten gemakkelijker met elkaar communiceren doordat zij hetzelfde bedoelen met bijvoorbeeld 'ernstig hersenletsel'. De betrouwbaarheid van de Glasgow coma schaal is echter van een aantal factoren afhankelijk. Zo bestaat er geen vast tijdstip waarop men gebruik maakt van de Glasgow coma schaal. Zo kan het gebeuren dat de ene persoon direct bij binnenkomst in het ziekenhuis beoordeeld wordt met behulp van de Glasgow coma schaal, terwijl een ander pas na enkele uren onderzocht wordt. Hierdoor zijn de scores onderling niet vergelijkbaar waardoor de waarde ervan voor wetenschappelijke doeleinden sterk verminderd is. Daarnaast kunnen externe factoren de testscore beïnvloeden. Sommige mensen worden kunstmatig in coma gehouden of krijgen bewustzijnsveranderende medicijnen toegediend, waardoor de Glasgow coma schaal geen betrouwbare weergave van het bewustzijn is.
© 2010 - 2021 Melod, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Euthanasie voor ongeneeslijk, niet aanspreekbare zieke magEuthanasie voor ongeneeslijk, niet aanspreekbare zieke magSinds 2002 is actieve euthanasie niet meer strafbaar als er een weloverwogen en vrijwillig verzoek door de patiënt is. D…
Coma: wat het is en hoe wordt het behandeld?Coma: wat het is en hoe wordt het behandeld?Iemand die in coma is, heeft een zware vorm van het verlies van zijn bewustzijn. De patiënt is niet meer aanspreekbaar e…
Verpleegkunde: EWS-score - Early Warning SystemVerpleegkunde: EWS-score - Early Warning SystemIn het ziekenhuis is het de taak van het medisch personeel om een patiënt zo goed mogelijk te monitoren, zodat verder le…
Kunstmatige coma: waarom wordt iemand in coma gehouden?Kunstmatige coma: waarom wordt iemand in coma gehouden?Door een ongeval, aandoening of ziekte kan het voorkomen dat uw partner of kind in het ziekenhuis wegens ernstig letsel…

Vitamine E-tekort: symptomen, oorzaken en behandelingVitamine E-tekort: symptomen, oorzaken en behandelingDe symptomen van een vitamine E-tekort zijn bloedarmoede, neurologische symptomen en spierzwakte. Een vitamine E-gebrek…
Wat te doen als je het koud hebt?Wat te doen als je het koud hebt?Veel mensen vinden kou verschrikkelijk en verzinnen allerlei dingen om het warm te krijgen. Vooral in de wintermaanden a…
Bronnen en referenties
  • Anderson, V., Northam, E., Hendy, J. & Wrenall, J. (2001) Developmental Neuropsychology: a clinical approach
Melod (654 artikelen)
Laatste update: 29-11-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Leven
Bronnen en referenties: 1
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!