InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Natuurgeneeswijze > De geneeskracht van Tormentil

De geneeskracht van Tormentil

De geneeskracht van Tormentil De duivel was boos op de tormentil want hij genas alle zieken. Hij beet daarom de wortel van de tormentil af; sindsdien heeft deze plant een korte, dikke afgeknotte wortel. Heksen gebruiken tormentil in heksenzalf. Het is een eeuwenoud geneeskruid en wordt voornamelijk ingezet tegen keelziekten, witte vloed en diarreeproblemen.
botanische tekening tormentil / Bron: Franz Eugen Köhler, Köhler's Medizinal Pflanzen, Wikimedia Commons (Publiek domein)botanische tekening tormentil / Bron: Franz Eugen Köhler, Köhler's Medizinal Pflanzen, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Inhoud:


Naamgeving tormentil

Tormentil valt net als de Potentilla Anserina of zilverschoon onder de Rosaceae. In het latijn heet tormentil Potentilla Erecta. Potentilla komt van potens van ´krachtig´ betekent. ´Erecta´ betekent ´rechtop staand´ en verwijst naar de recht opstaande bloemen van deze plant. In het Nederlands heeft deze plant enkele volksnamen: bloedwortel, zevenblad, zevenvingerkruid, meerwortel, weewortel, rechte ganzerik, gekkenwortel, schijtwortel, weewinde, weeblaadjes en geelkewortel. Tormentil komt van tormentum dat ´smarten of folteringen´ betekent.

Geschiedenis medicinaal gebruik tormentil

Dioscorides, pionier der geneeskunde en kruidenwetenschap die voor de antieke Romeinen werkte, schreef tormentil voor bij kiespijn, mondslijmvliesontstekingen, buikpijn en diarree. Vanaf de 16e eeuw begon men deze laaggroeiende plant te gebruiken tegen krampen en witte vloed. Rembert Dodoens, de baanbrekende kruidenwetenschapper uit de 16e eeuw beval de plant aan bij kiespijn en vergiftiging. Volgens de signatuurleer helpt de rode wortel bij ziekten van het bloed en door bloed rood gekleurde ontlasting. Culpeper, de Britse botanicus en herbalist uit de 17e eeuw beval tormentil inwendig aan bij ontstekingen, koortsen en als spoelmiddel bij mondzweren, aften en slijmvliesontstekingen.

Werkzame stoffen tormentil

Van tormentil wordt alleen de wortelstok gebruikt die op het Noordelijk Halfrond geoogst kan worden rond maart april of in de herfst. Looistoffen zijn de voornaamste effectieve inhoudsstoffen in deze plant. Flobafeen is de looistof die voor de rode kleur van de wortel zorgt. Overige looistoffen in tormentil zijn: catechogallaat, ellageenzuur, agrimoniin, tanninen, galluszuur, pedunculagine, leavigatine B en F. Andere stoffen die tormentil rijk is zijn: tormentoside, tormentiline, chinovazuur, koffiezuur, p-coumaarzuur, sinapinezuur, organische zuren, flavonoïden, etherische olie, hars en gom.

Tormentil / Bron: Tigerente, Wikimedia Commons (CC BY-2.5)Tormentil / Bron: Tigerente, Wikimedia Commons (CC BY-2.5)

Tormentil, geneesmiddel bij diarree

De astringerende of samentrekkende werking op de slijmvliezen van tormentil is krachtig. De looistoffen zorgen ervoor dat eiwitten neerslaan en een membraam vormen dat gifstofopname verhindert. Daarnaast wordt de werking van irriterende stoffen in de darmen beïnvloedt en verhindert het overmatige darmperistaltiek. Bovendien remmen looistoffen een teveel aan secretie van de slijmvliezen. Tormentil weert bacteriën en in mindere mate virussen waardoor het een antiseptische werking heeft. Vervolgens is het een bloedstelpend geneeskruid en gaat het krampen tegen. Deze combinatie aan medicinale werkzaamheden maakt dat geneesmiddelen op basis van tormentil, kunnen worden voorgeschreven door fytotherapeuten bij de volgende indicaties:
  • Zomerdiarree, diarree met krampen,
  • Hardnekkige diarree, bloederige diarree,
  • Dysenterie, entereocolitis,
  • Acute en sub-acute gastro-enteritis of maagdarmontsteking,
  • Spastische colon met een factor diarree.

Tormentil wekt eetlust op; het wordt daarom ingezet als ondersteuning bij vermoeidheid en zwakte.

Tormentil als adjuvans

Een andjuvans is een stof die de geneeskracht van andere stoffen versterkt zonder dat het zelf geneeskracht heeft. Tormentil heeft diverse adjuvanswerkingen.
  • Adjuvans bij nefritis of nierontsteking,
  • Adjuvans bij hempotysis of bloedspuwen,
  • Adjuvans bij enuresis nocturna of bedplassen,
  • Adjuvans bij koortsige ziektebeelden.

Uitwendig gebruik tormentil

Looistoffen in tormentil maken het een middel wat samentrekkende effecten heeft. Dat is goed voor de slijmvliezen in de mond- en keelholte. Daarnaast is het een anti-inflammatoir of ontstekingswerend middel. De bloedstelpende werking kan aangewend worden door een propje watten of omslagdoek met een afkooksel van tormentil te bevochtigen. De combinatie van bloedstelpende, ontstekingsremmende en samentrekkende eigenschappen maken tormentil een wondhelend kruid. Deze geneeskrachtige eigenschappen zorgen ervoor dat fytotherapeuten het kunnen inzetten bij de volgende uitwendige indicaties:
Tormentil / Bron: H. Zell, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Tormentil / Bron: H. Zell, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
Mondspoelmiddel:
  • Mondslijmvliesontsteking,
  • Tandvleesontsteking, tongontsteking,
  • Aften, mondblaasjes.

Gorgeldrank:

  • Keelpijn,
  • Amandelontsteking,
  • Strottenhoofdontsteking.

Vaginale spoeling:

  • Leucorrhee of witte vloed,
  • Vaginitis of vaginale ontsteking.

Propje watten:

  • Bloedneus

Omslagen:

  • Snijwonden,
  • Brandwonden, zonnebrand,
  • Geïnfecteerde wonden,
  • Kneuzingen.

Oogbad:

  • Oogbindvliesontsteking.

Consulteer de fytotherapeut

Wie tormentil als geneeskrachtig middel wilt gebruiken wordt aangeraden een consult te nemen bij een fytotherapeut. Tormentilextracten en medicijnen in de vorm van moedertincturen, poeders, nebulisaat, vloeibaar extract en capsules dienen alleen op voorschrift van bevoegden ingenomen te worden. Een huisarts of fytotherapeut kan je daarover inlichten, net als over de eventuele bijwerkingen en interacties met andere medicijnen of kruiden. Alle in dit artikel genoemde medicinale werkingen van dit geneeskruid zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek en komen uit het Groot Handboek Geneeskrachtige Planten van Geert Verhelst, een standaardwerk op het gebied van genezende planten. Het boek wordt gebruikt in de fytotherapie.

Lees verder

© 2013 - 2019 Tom008, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Tormentil, een wortel voor het bloedenTormentil, een wortel voor het bloedenTormentil is een buitenbeentje in de plantenfamilie van de Ganzeriken, hij lijkt met z'n handvormig gedeelde bladeren op…
Zilverschoon of GanzerikWilde planten groeien zomaar langs wegkanten. Zichtbaar onzichtbaar voor de meeste mensen en dat ik ook goed zo. En toch…
De geneeskracht van ZilverschoonDe wortel van zilverschoon kan uitstekend gegeten worden. Hij wordt gekookt, gebakken of rauw opgegeten. In vroegere dag…
Witte vloed bij zwanger, overgang en voorkomenWitte vloed bij zwanger, overgang en voorkomenWitte vloed is een natuurlijke afscheiding van de vagina. In de volksmond wordt witte vloed wel eens aangeduid als een s…
Witte vloed: oorzaken, verschijnselen en behandelingWitte vloed: oorzaken, verschijnselen en behandelingDe vagina bevat veel soorten schimmels en bacteriën, die zorgen voor een afscheiding, witte vloed genaamd. Deze afscheid…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "De geneeskracht van Tormentil"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tom008
Gepubliceerd: 04-02-2013
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Natuurgeneeswijze
Special: Geneesplanten
Bronnen en referenties: 7
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!