InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Natuurgeneeswijze > Lavendel: gezondheidsvoordelen, toepassingen en bijwerkingen

Lavendel: gezondheidsvoordelen, toepassingen en bijwerkingen

Lavendel: gezondheidsvoordelen, toepassingen en bijwerkingen Als het gaat om een geneeskrachtige plant die iedereen kent en lekker vindt ruiken, dan is dat echte lavendel of smalbladige lavendel (Lavandula angustifolia). De paarse bloemen domineren in de zomermaanden het beeld in het zuiden van Frankrijk, waar de lavendelvelden paars kleuren. Velen gebruiken de verleidelijke geur in een bad met lavendel, hetgeen ontspannend en kalmerend werkt. Anderen doen de kleine bloemen in een linnen of katoenen zakje en hangen het geurzakje op in de kast. De lavendel straalt daar ook zijn geur uit. De echte lavendel is een medicinale plant met een aangenaam geurig aroma. Vanwege de kalmerende en reinigende eigenschappen kan het bij verschillende kwalen worden gebruikt. Lavendel staat vooral bekend om zijn gezondheidsvoordelen ten aanzien van stress, nervositeit, slapeloosheid, hartkloppingen en hoofdpijn.
Echte lavendel of smalbladige lavendel / Bron: Sten Porse, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Echte lavendel of smalbladige lavendel / Bron: Sten Porse, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Echte lavendel

Onder de lavendel wordt meestal de echte lavendel (Lavandula angustifolia) verstaan. De plant behoort tot het geslacht van lavendel (Lavandula) en maakt deel uit van de lipbloemenfamilie (Lamiaceae). De plant is een van de meest bekende en meest geliefd geurende planten. Maar lavende is ook een medicinaal kruid. De natuur heeft meer dan 20 soorten lavendel voortgebracht, de meest bekende is echte lavendel. Zijn Latijnse naam is Lavandula angustifolia. De winterharde plant staat vooral bekend om zijn geur, die zowel in de cosmetica-industrie als in de strijd tegen kledingmotten of tijdens het koken wordt gebruikt. Meer specifiek wordt voornamelijk de etherische olie die uit de plant wordt gewonnen gebruikt.

Voorkomen en teelt

Oorsprong

De oorsprong van de echte lavendel ligt in de kustgebieden van de mediterrane landen (rond het Middellandse Zeegebied). Heden ten dage wordt het echter ook in Midden en Noord-Europa als tuinplant gekweekt. In het Italiaanse Toscane, Griekenland en Dalmatië komt lavendel vooral voor op warme en droge hellingen. Soms kan hij de boomgrens bereiken. Omdat de lavendel tot de winterharde soort behoort, overleeft het in Nederland meestal de winter.

Lavendelkwekerij in Canada / Bron: Laslovarga, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)Lavendelkwekerij in Canada / Bron: Laslovarga, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Groei en bloei

De groeihoogte van de lavendel, die een van de semi-struiken is, varieert tussen 0,5 en 1,0 meter. De vorm van zijn bladeren is lineair of lancetvormig. Ze bereiken een lengte van 40 tot 50 millimeter. De jonge bladeren hebben een grijsblauwe kleur en zijn zacht viltig. Later worden de oudere lavendelbladeren groen. De bloemen zijn aarvormig met lange stelen en violet blauw, roze of wit van kleur. Ze hebben een welriekende geur. Echte lavendel bloeit gedurende de zomermaanden van juni tot augustus.

Toepassingen en effect

Ingrediënten

De gezondheidsbevorderende ingrediënten van echte lavendel zijn voornamelijk te vinden in de etherische oliën van de bloemen. Dit zijn monoterpenen zoals linalool en linalylacetaat. De monoterpenen hebben een direct effect op de celmembranen en oefenen invloed uit op de transportmoleculen, ionkanalen en receptoren van de boodschappersstoffen. Op deze manier ontstaan ​​de antimicrobiële, anticonvulsieve en kalmerende effecten van lavendel. Andere ingrediënten van lavendel zijn glycoside, tannines en saponinen.

Lavendelveld / Bron: Kaz, PixabayLavendelveld / Bron: Kaz, Pixabay

Inwendig en uitwendig gebruik

De etherische olie en gedroogde bloemen van de plant worden gebruikt. De cosmetica-industrie gebruikt de etherische oliën ook om ze te verwerken tot parfums, shampoos, badoliën en zeep. De lavendel wordt inwendig therapeutisch gebruikt in de vorm van capsules, tabletten of theemengsels. Lavendelthee wordt gemaakt van gedroogde bloemen. Tegelijkertijd wordt de echte lavendel ook gebruikt in verschillende theemengsels. Een andere interne doseringsvorm is de tinctuur, die ook uitwendig kan worden aangebracht door het op de huid aan te brengen.

Lavendelgeurzakjes

Lavendelkussens zijn het ideale kalmeringsmiddel voor kleinere kinderen. Deze worden in stoffen kussens genaaid en zorgen voor een betere slaap voor de kinderen. Lavendelgeurzakjes kunnen in kasten geplaatst worden, wat zorgt voor een heerlijk frisse geur en zelfs motten kan verjagen. Lavendel heeft zich ook bewezen als een badadditief. Hij zorgt voor een comfortabele ontspanning in de badkuip. Bovendien kan de echte lavendel worden gebruikt als ingrediënt in zalven die worden gebruikt om irritatie van de huid te behandelen.

Lavendelolie / Bron: Couleur, PixabayLavendelolie / Bron: Couleur, Pixabay

Lavendel etherische olie

De etherische olie van de medicinale plant wordt echter gebruikt in geurlampen, waar het een natuurlijke en rustgevende geur biedt. Het kan ook worden gebruikt in huidoliën en crème-additieven. Als een effectieve remedie voor thuis, is de toevoeging van lavendel in kruidenazijn bekend. Kruidenazijn gemaakt van lavendel wordt uitwendig toegepast bij jicht en reuma.

Gezondheidsvoordelen

Lavendel kent onder meer de volgende indicaties:

Lavendel / Bron: Hans, PixabayLavendel / Bron: Hans, Pixabay
Er is onvoldoende bewijs voor de effectiviteit van lavendel ter behandeling van de volgende kwalen:

Belang voor de gezondheid

De echte lavendel heeft verschillende positieve effecten op de gezondheid van de mens. De plant heeft dus een anxiolytisch effect; anxiolyse betekent angstreductie. Dit is de reden waarom lavendelcapsules worden gebruikt om slapeloosheid, angst en nervositeit te behandelen. Het helpt niet tegen depressie.

Het gebruik van lavendel is ook nuttig bij de behandeling van verschillende gastro-intestinale klachten, zoals een opgeblazen gevoel, verlies van eetlust en buikpijn. Lavendel helpt niet tegen misselijkheid en braken. Andere vormen van pijn zoals gewrichtspijn, kiespijn, zenuwpijn en spanningshoofdpijn kunnen worden behandeld met lavendel. Voor dit doel wordt lavendelolie rechtstreeks op de pijnlijke plekken aangebracht.

Echte lavendel is ook geschikt voor aromatherapie, waarbij de lavendelolie wordt ingeademd. Toepassingsgebieden zijn de verlichting van pijn en rusteloosheid. Bovendien kan de olie van lavendel beschermen tegen insecten.

Bijwerkingen

In sommige gevallen veroorzaakt lavendel lichte bijwerkingen. Het kan obstipatie, oprispingen of misselijkheid veroorzaken na inwendige toediening. Bij uitwendige toepassing kan irritatie van de huid optreden.

Lees verder

© 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Lavendel of Lavandula - een veelzijdig kruidEen van de bekendste kruiden, met name vanwege de aangename geur, is lavendel. Lavendel is afgeleid van het Latijnse woo…
Lavendel in de keuken gebruikenLavendel in de keuken gebruikenLavendel kennen we allemaal vanwege zijn heerlijke geur. Dit is de reden dat lavendel vaak wordt toegevoegd aan douche-,…
Voordelen van lavendelolieVoordelen van lavendelolieLavendelolie heeft verschillende gezondheidsvoordelen, onder andere het elimineren van spanning, het helpen met verminde…
Lavendel of LavandulaLavendel of LavandulaLavendel/lavandula associeer ik met heerlijke vakanties in Frankrijk, maar ook in Nederlandse tuinen komt lavendel uitst…
Lavendel en Edelstenen: Natuurlijke gezondheidLavendel en Edelstenen: Natuurlijke gezondheidEr is al heel wat geschreven over kruidengeneeskunde, kleur-en geurtherapie en de werking van stenen. In dit eerste arti…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Hans, Pixabay
  • Frank J. Lipp. Kruidenleer. Librero, 2004.
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Echte_lavendel
  • https://www.frankrijk.nl/2019/05/mooiste-lavendel-plekken-provence-drome-zuid-frankrijk/
  • https://www.ecolonie.eu/nl/projecten/plant-van-de-maand/lavendel-lavandula-angustifolia
  • https://www.geurlampen.nl/over-ons
  • https://www.medicalnewstoday.com/articles/265922.php
  • Afbeelding bron 1: Sten Porse, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Laslovarga, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)
  • Afbeelding bron 3: Kaz, Pixabay
  • Afbeelding bron 4: Couleur, Pixabay
  • Afbeelding bron 5: Hans, Pixabay

Reageer op het artikel "Lavendel: gezondheidsvoordelen, toepassingen en bijwerkingen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 24-11-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Natuurgeneeswijze
Special: Kruidengeneeskunde
Bronnen en referenties: 12
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!