Pseudojicht: symptomen, oorzaken, diagnose en behandeling

Pseudojicht (ook wel bekend als chondrocalcinose) is een reumatische ziekte die wordt veroorzaakt door de vorming van kristallen in de gewrichtsholte. De aandoening lijkt op jicht, maar bij pseudojicht gaat het om kristallen kalkzout en bij jicht gaat het om kristallen van urinezuur. Chondrocalcinose veroorzaakt pijn en zwellingen in met name de knieën, polsen en enkels. De ziekte kenmerkt zich door terugkerende onverwachte aanvallen van ontstekingen in de gewrichten.

De belangrijkste symptomen

• Getroffen gewricht wordt rood
• Getroffen gewricht zwelt op
• Het gewricht is uiterst pijnlijk
• Gewricht voelt stijf aan
• Pijn komt onverwachts en verdwijnt weer even plotseling
• Pijn kan paar dagen duren, maar ook een paar maanden
• Lichte koorts

Pseudojicht kan ook in meerdere gewrichten tegelijkertijd optreden. Wanneer een patiënt last heeft van een aanval van pseudojicht, kan hij dagen tot weken vaak niets doen.

Diagnose

Een arts komt tot de diagnose van pseudojicht door naar uw klachten te luisteren en lichamelijk onderzoek te verrichten. Ook kan hij de bloedspiegel van het calciumpyrofosfaatdihydraat laten meten. Tevens kan vocht uit het ontstoken gewricht duidelijkheid geven. Deze vloeistof wordt met een naald uit het gewricht gehaald. De arts kan ook röntgenfoto’s laten maken. Die brengen de kristallen kalkzout in beeld. Ook kan een röntgenfoto laten zien hoe het is gesteld met het gewricht.

Behandeling

Pseudojicht is niet te genezen. Wel zijn er ontstekingsremmende medicijnen die de ontstekingen in de gewrichten kunnen remmen. Hierbij gaat het om NSAID’S, zoals ibuprofen, diclofenac en naproxen. Deze medicijnen werken bij de behandeling van chondrocalcinose minder goed dan bij jicht. Ook kan een dokter besluiten om een patiënt spuitjes te geven met steroïden. Tegen de pijn kan het ook helpen om het vocht uit het aangetaste gewricht te verwijderen. Ook is het belangrijk voor de patiënt om voldoende rust te nemen en het gewricht niet teveel te belasten.

Vooruitzichten

Bij pseudojicht kan het aangetaste gewricht ook nog worden getroffen door een infectie. Dat is te herkennen aan een zeer pijnlijke aanval die samengaat met koorts. Gewrichten kunnen daardoor blijvend beschadigd raken. Er zijn geen methoden om de vorming van kristallen blijvend tegen te gaan.

Oorzaken

De vorming van kalkkristallen heeft verschillende oorzaken. Pseudojicht treedt vooral op bij mensen die ouder zijn dan zeventig jaar. Schade aan het kraakbeen kan jaren later een aanval van chondrocalcinose veroorzaken. Jonge mensen die last krijgen van pseudojicht hebben vaak een stofwisselingsziekte. Een andere oorzaak is een te hard werkende bijschildklier (ook wel hyperparathyroïde genoemd) waarbij te veel bot wordt afgebroken. Ook een sloom werkende schildklier kan de oorzaak zijn. De vertraagde stofwisseling leidt tot een verhoogde afzetting van kristallen. Ook de stofwisselingsziekte ochronose (tekort aan bepaald enzym waardoor het homogentisinezuur niet meer wordt afgekapt) en de genetische aandoening hemochromatose (heeft uitzonderlijke ophoping van ijzer tot gevolg) kunnen leiden tot pseudojicht, net als de ziekte hypofosfatasemie. Patiënten met hypofosfatasemie hebben te weinig alkalische fosfatase. In veel gevallen is echter geen oorzaak aan te wijzen voor de aanvallen van pseudojicht.