InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Overmatig geeuwen (gapen): Oorzaken en behandeling

Overmatig geeuwen (gapen): Oorzaken en behandeling

Overmatig geeuwen (gapen): Oorzaken en behandeling Geeuwen bij vermoeidheid of slaperigheid doet iedereen wel eens. Van overmatig geeuwen is sprake wanneer iemand meer dan één keer per minuut geeuwt. De meeste mensen schrijven buitensporig geeuwen toe aan slaperigheid of verveling, maar soms is dit een symptoom van een onderliggende medische aandoening. Overmatig gapen is met andere woorden een niet te negeren symptoom dat medische aandacht vereist. De arts sluit bij de diagnose eerst slaapproblemen uit. Daarnaast zijn enkele diagnostische onderzoeken nodig om de juiste oorzaak te achterhalen van het buitensporig gapen. Dit is belangrijk om een zo effectief mogelijke behandeling in te zetten.

Geeuwen: Vermoeidheid

Geeuwen, wat een natuurlijke reactie is op vermoeidheid, verveling of slaperigheid is een meestal onvrijwillig proces. Hierbij opent een persoon de mond, ademt hij diep en vult hij de longen met lucht. Sommige mensen gapen kort, maar anderen geeuwen soms wel tot enkele seconden. Andere symptomen gaan vaak gepaard met gapen, zoals waterige ogen, het lichaam uitrekken, of een hoorbare zucht. Iemand zien of horen geeuwen of horen praten over gapen, is ook een uitlokkende factor voor gapen. Gapen koelt tevens de temperatuur van de hersenen af.

Oorzaken van overmatig geeuwen: Lichamelijke of emotionele aandoening

Overmatig gapen is vaak het gevolg van lichamelijke of emotionele problemen. Meestal gaat het overmatig gapen gepaard met andere symptomen zoals misselijkheid, hartkloppingen, flauwvallen en duizeligheid.

Lichamelijke factoren

Overmatig geeuwen is echter mogelijk het gevolg van nog vele andere medische factoren:
  • bijwerkingen van geneesmiddelen: medicatie bij de behandeling tegen depressie of angst, zoals antidepressiva (selectieve serotonineheropnameremmers (SSRI's)), antihistaminica (geneesmiddelen voor de behandeling van allergieën) en sommige pijnstillers
  • bloedingen in of rond het hart
  • een aortadissectie
  • een beroerte (onvoldoende bloedtoevoer naar de hersenen met mentale en lichamelijke symptomen)
  • een hartaanval
  • een hersentumor
  • een hormonale onbalans
  • een onvermogen van het lichaam om de temperatuur te regelen
  • encefalitis (hersenontsteking)
  • epilepsie
  • Hashimoto-thyroïditis (chronische ontsteking van de schildklier vooral bij vrouwen, veroorzaakt door auto-immunisatie tegen thyroglobuline)
  • hypothyreoïdie (te lage productie van schildklierhormonen)
  • leverfalen
  • multiple sclerose (chronische neurologische auto-immuunaandoening)
  • progressieve supranucleaire verlamming
  • slaapstoornissen, zoals slaapapneu (slaapstoornis met tijdelijk gestopte ademhaling) of narcolepsie (overmatig slaperig en verlies van controle ledematen)
  • slaperigheid of vermoeidheid
  • vasovagale reactie: Bij een vasovagale reactie is er een probleem met de werking van de nervus vagus. Deze zenuw loopt van de hersenen naar de keel en in de buik. De vasovagale reactie is het gevolg van interne bloedingen in en rond het hart of de aorta (de belangrijkste slagader die bloedt voert naar het hart). Overmatig geeuwen zonder vermoeidheid of gebrek aan slaap wijst soms dus op hartproblemen.
  • veneuze insufficiëntie (slechte bloedsomloop door de aderen)
  • verstoring van de elektrolytenbalans (elektrolytafwijkingen)
  • zwaarlijvigheid (medische term: obesitas)

Emotionele factoren

Angst, spanning en verveling leiden mogelijk eveneens tot overmatig geeuwen.

Diagnose en onderzoeken

Lichamelijk onderzoek

Indien iemand merkt dat hij vaker dan normaal moet gapen, hiervoor geen verklaring heeft, dit niet weggaat met voldoende slaap, en het overmatig geeuwen het dagelijks leven beïnvloedt, dan bezoekt hij best zo snel mogelijk een arts. De arts bevraagt de patiënt eerst over zijn slaapgewoonten. Een voldoende nachtrust is namelijk nodig. Als de patiënt onvoldoende nachtrust heeft, ontstaat het overmatige gapen wellicht als gevolg van vermoeidheid of een slaapstoornis.

Diagnostisch onderzoek

Een slaaponderzoek (polysomnografie) waarbij een meting gebeurt van het bloedzuurstofniveau, de hartslag, de rapid eye movements (= REM-slaap), de spieractiviteit en de hersengolven), geeft mogelijke slaapproblemen aan. Na het uitsluiten van deze slaapproblemen, voert de arts een elektro-encefalogram (EEG) uit om de elektrische activiteit van de hersenen te meten. Epilepsie en andere hersenaandoeningen zijn hiermee op te sporen. Ook een MRI-scan is een beeldvormend onderzoek dat de arts inzet voor de diagnose van ruggenmerg- en hersenaandoeningen, zoals tumoren en multiple sclerose, alsook voor het identificeren van hartproblemen.

Behandeling buitensporig gapen

Zelfzorg

Buitensporig gapen dat niet het gevolg is van een aandoening, valt met enkele tips te verminderen. Een zuurstofrijke omgeving is belangrijk om overmatig geeuwen te voorkomen. Ook door de neus ademen geeft minder risico op gapen. Iets eten of drinken dat rechtstreeks uit de koelkast komt, verlaagt de lichaamstemperatuur waardoor het overmatig geeuwen voorbijgaat.

Professionele medische zorg

Een nauwkeurige diagnose is de sleutel tot een effectieve behandeling. Wanneer het gebruik van medicatie leidt tot het overmatig geeuwen, besluit de arts mogelijk om de dosis aan te passen of een ander geneesmiddel in te zetten. De patiënt stopt hierbij nooit spontaan maar overlegt dit steeds met de arts. Overmatig geeuwen als gevolg van een slaapstoornis, behandelt de arts met slaapmedicatie, een beademingstoestel, ontspanningsoefeningen en/of een regelmatig slaapschema. Bij een andere ernstige onderliggende aandoening, behandelt de arts deze ziekte.
© 2016 - 2017 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Geeuwen, wat is dat?Geeuwen is een alledaags en overbekend fenomeen. Het is een stuk complexer dan we denken. Alle gewervelde dieren doen he…
Overmatig zweten - Oorzaken en natuurlijke oplossingenOvermatig zweten - Oorzaken en natuurlijke oplossingenZweten is natuurlijk en zelfs gezond. Toch kan overmatig zweten in sommige gevallen een probleem vormen tijdens sociale…
Slaapproblemen bij kinderen: overmatig slapen (hypersomnie)Slaapproblemen bij kinderen: overmatig slapen (hypersomnie)Slaapproblemen bij kinderen komen dikwijls voor. Overmatig slapen, ook wel hypersomnie genoemd, is een slaapstoornis waa…
Hypoglykemie: duizelig, moe, trillen, zweten en hoofdpijnHypoglykemie: duizelig, moe, trillen, zweten en hoofdpijnHypoglykemie, vaak kortweg 'hypo' genoemd, staat voor een te laag bloedglucosegehalte of bloedsuikergehalte. Dit is een…
Overmatig knipperen met de ogen bij kinderenOvermatig knipperen met de ogen bij kinderenKnipperen is een normale reflex die het oog beschermt tegen uitdroging, fel licht, en vingers of andere voorwerpen die d…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: PublicDomainPictures, Pixabay
  • 8 reasons for excessive yawning you probably didnít know about, http://www.thehealthsite.com/diseases-conditions/reasons-for-excessive-yawning-p915/, geraadpleegd op 5 juli 2016
  • Aaah: Excessive Yawning, http://healthtools.aarp.org/health/yawning-excessive, geraadpleegd op 5 juli 2016
  • Excessive Yawning: Overview, http://www.diagnose-me.com/symptoms-of/excessive-yawning.php, geraadpleegd op 5 juli 2016
  • What Causes Excessive Yawning?, http://www.livestrong.com/article/17288-causes-excessive-yawning/, geraadpleegd op 5 juli 2016
  • What causes excessive yawning? 10 possible conditions, http://www.healthline.com/symptom/excessive-yawning, geraadpleegd op 5 juli 2016
  • Yawning - excessive, https://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/003096.htm, geraadpleegd op 5 juli 2016
  • Yawning All the Time: Causes and Coping Measures, http://www.md-health.com/Yawning-All-the-Time.html, geraadpleegd op 5 juli 2016
  • Yawning Excessively - Causes, https://www.healthgrades.com/right-care/sleep-disorders/yawning-excessively--causes, geraadpleegd op 5 juli 2016

Reageer op het artikel "Overmatig geeuwen (gapen): Oorzaken en behandeling"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reacties

Di, 26-09-2016 09:34 #2
Sinds vijf dagen mega hoofdpijn, zelfs erger dan mijn migraine. Reeds vier migrainetabletten en 19 paracetamol geslikt. Ik geeuw om de haverklap. Mijn benen zijn pijnlijk en ik heb grote moeite met concentreren. Nu maagpijn erbij ook. Huisarts stuurt me met elke kwaal weer weg omdat het stress zou zijn. Oh, en ik heb Essure laten plaatsen terwijl ik nikkel-, en contactallergie heb. Loop nu dus met 'zwaardere' metalen in mijn lijf. Voor mijn gevoel leek ik ingestort, echter ik kom er maar niet bovenop. Lig al vijf dagen op bed en dat is knap lastig als alleenstaande moeder. Reactie infoteur, 29-09-2016
Het is misschien een idee om toch eens voor een second opinion te gaan, en bijkomend onderzoek te vragen, zodat medische oorzaken uit te sluiten zijn. Sterkte en veel kracht en energie gewenst; lijkt me niet makkelijk!

Andy Pormes, 28-07-2016 19:57 #1
Als ik 5minuten in auto zit/rij begin ik overmatig te geeuwen, dat ik zelf tranende ogen erbij krijg! Is het verstandig om naar de huisarts te gaan? Reactie infoteur, 29-07-2016
Ik zou zeker de huisarts eens bezoeken bij deze symptomen. Succes.

Infoteur: Miske
Laatste update: 25-08-2017
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Slaapproblemen
Bronnen en referenties: 9
Reacties: 2
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!