InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Keelzweren: Zweer in keel, slokdarm of stembanden met pijn

Keelzweren: Zweer in keel, slokdarm of stembanden met pijn

Keelzweren: Zweer in keel, slokdarm of stembanden met pijn Zweren vormen zich vaak in de maag (maagzweer) of op de huid (huidzweer). Een zweer ontstaat echter mogelijk ook in de keel, de stembanden of de slokdarm, en dan is sprake van de overkoepelende term ‘een keelzweer’. De zweervorming in de keel veroorzaakt mogelijk een rode, gezwollen en pijnlijke keel in combinatie met problemen met het eten, drinken, kauwen, slikken en/of praten. Vele oorzaken zijn bekend voor een keelzweer, zoals chemotherapie, radiotherapie, infecties, kanker en andere aandoeningen. De keelzweren zijn meestal goed te behandelen met huismiddeltjes, al is medische aandacht soms wel nodig. De prognose is meestal goed, al hangt dit af van de oorzaak.

Wat is een zweer?

Een zweer is een weefselbreuk of een weefseldefect. Bij een keelzweer zijn de slijmvliezen die langs de keelholte, de mond en de slokdarm lopen, aangetast. Een keelzweer is in feite een open wonde, een gebied waaruit beschermend weefsel is afgescheurd, waardoor de weefsels die daaronder liggen als het ware bloot komen te liggen. Zweren genezen soms traag waardoor het risico op een secundaire infectie vergroot.

Oorzaken van keelzweren

Keel

Zweren in de keel zijn het gevolg van:

Overmatig alcoholgebruik leidt mogelijk tot zweren in de slokdarm / Bron: Jarmoluk, PixabayOvermatig alcoholgebruik leidt mogelijk tot zweren in de slokdarm / Bron: Jarmoluk, Pixabay

Slokdarm

Slokdarmzweren resulteren uit:

Stembanden

Zweren of granulomen in de stembanden zijn mogelijk gerelateerd aan of veroorzaakt door:
  • chronisch hoesten
  • een letsel door intubatie: De arts plaatst hierbij een buis door de keel van een patiënt. De buis gaat naar de luchtpijp zodat de patiënt makkelijker kan ademen.
  • het overmatig gebruik van de stem
  • kanker
  • laryngofaryngeale reflux: Dit is een ontstekingsaandoening veroorzaakt door gastro-oesofageale reflux, waarbij maagzuur in het onderste gedeelte van de keel en de stembanden terechtkomt.

De behandeling van stembandgranulomen bestaat uit de verwijdering van de endotracheale tube, stemtherapie en medicijnen voor de behandeling van maagzuurreflux. Soms is een operatie vereist.

Symptomen: Pijn

De symptomen geassocieerd met keelzweren zijn afhankelijk van de onderliggende oorzaak en omvatten:

Bij pijn op de borst is medisch advies noodzakelijk / Bron: Freestocks.org, PexelsBij pijn op de borst is medisch advies noodzakelijk / Bron: Freestocks.org, Pexels

Alarmsignalen

Patiënten die één of meer van de volgende symptomen ervaren, moeten contact opnemen met een arts:

Diagnose en onderzoeken

De arts voert eerst een lichamelijk onderzoek uit om de symptomen van de patiënt op te sporen. Hij neemt vervolgens een keelcultuur met behulp van een mondwattenstaafje. Soms zijn bloedonderzoeken en urineonderzoeken vereist. Voor de diagnose van keelzweren zet de arts echter soms nog andere onderzoeken in, afhankelijk van de vermoedelijke oorzaak.

Bariumsliktest
De patiënt moet eerst een bariumvloeistofoplossing drinken die de bekleding van de keel, de slokdarm en de maag bedekt. Met een bariumsliktest maakt de arts vervolgens röntgenfoto’s. Met dit beeldvormend onderzoek is het mogelijk om een vernauwing van de slokdarm, hernia's of tumoren op te sporen.

Beeldvormende onderzoeken
De arts zet soms nog andere beeldvormende onderzoeken in zoals een CT-scan, MRI-scan of PET-scan in (PET-scan gebruikt de arts vooral bij een vermoeden van de aanwezigheid van kanker).

Laryngeale videostroboscopie
De arts spoort door middel van een laryngeale vieostroboscopie afwijkingen op aan de stembanden.

Laryngoscopie
Dankzij een laryngoscopie is het mogelijk om het strottenhoofd en de hypofarynx (het gedeelte van de keel waar de farynx en de slokdarm achter het strottenhoofd samenkomen), met behulp van een glasvezelcamera of kleine spiegels weer te geven.

Panendoscopie
De arts inspecteert met een panendoscopie de mond, de neus, de keel, de slokdarm en de luchtpijp en zoekt naar de aanwezigheid van kankertumoren of andere afwijkingen.

Slokdarmendoscopie
Een slokdarmendoscopie is inzetbaar om afwijkingen in de slokdarm te identificeren. De arts gebruikt een verlichte camera die hij in de slokdarm plaatst. Hij is dankzij dit onderzoek in staat om een biopsie van een verdacht stukje weefsel te nemen zodat hij dit microscopisch kan laten onderzoeken.

Behandeling

Patiënten met milde klachten zijn vaak gebaat met huismiddeltjes en veranderingen in de levensstijl. Sommige soorten keel- of slokdarmzweren vereisen echter een uitgebreidere medische behandeling.

Patiënten moeten stoppen met roken / Bron: Geralt, PixabayPatiënten moeten stoppen met roken / Bron: Geralt, Pixabay

Huismiddeltjes en veranderingen in de levensstijl

Levensstijl
Enkele levensstijlfactoren verminderen de kans op keelzweren:
  • het risico op gastro-oesofageale reflux verminderen door een gezond gewicht te handhaven
  • het roken van tabak vermijden
  • mond spoelen of gorgelen (niet doorslikken) met een mengsel van water, zout en zuiveringszout
  • mondwater met alcohol vermijden

Voeding en drank
Volgende voedingstips zijn inzetbaar voor het voorkomen van zweervorming in de keel
  • alcoholhoudende dranken vermijden
  • het eten van grote, vette maaltijden vlak voor het slapen gaan vermijden
  • irriterende, gekruide en zure voedingsmiddelen vermijden zoals tomaten, citrus, munt en chocolade)
  • lauw of koud voedsel en dranken innemen; bevroren fruit is mogelijk rustgevend
  • ruw en hard voedsel vermijden, zoals chips, noten en hard fruit en harde groenten
  • voldoende gehydrateerd blijven door het drinken van kleine hoeveelheden vloeistoffen gedurende de dag
  • voor elke maaltijd zure room eten om de slijmvliezen te bedekken
  • zacht, romig en mild voedsel eten, zoals kazen, aardappelpuree en yoghurt

Medische behandeling

Keelzweren
De behandeling van keelzweren bestaan uit:
  • medicijnen zoals antivirale middelen, antibiotica en antischimmelmiddelen
  • pijnstillende medicijnen, zoals paracetamol
  • voorgeschreven mondwater met medicijnen zoals lokale verdovende lidocaïne

Slokdarmzweren
Diverse behandelingen zijn mogelijk voor zweren in de slokdarm zoals:
  • antivirale geneesmiddelen, antibiotica, antischimmelmiddelen of antiparasitaire middelen
  • een behandeling met glucocorticoïden
  • een operatie (soms)
  • medicijnen om de maag sneller leeg te maken
  • medicijnen om de maagzuurproductie of de maagactiviteit te verminderen, zoals vrij verkrijgbare of voorgeschreven antacida (maagzuurremmers), H2-receptorblokkers of protonpompremmers (medicijnen die het maagzuur verminderen)

Prognose

Keelzweren gaan mogelijk gepaard met ernstige pijn. Ondanks de pijn zijn de resultaten van de behandeling meestal effectief. Slokdarmzweren genezen bij de meeste patiënten binnen enkele weken. Wanneer bijvoorbeeld chemotherapie leidt tot zweervorming in de keelholte, dan verdwijnen de klachten van zodra de chemotherapie gestopt is. Ook de zweren aan de stembanden genezen binnen enkele weken dankzij rust. Dankzij medicijnen verdwijnen de infecties ook waardoor de klachten meestal binnen enkele weken verdwenen zijn. Slechts sporadisch zijn de vooruitzichten van patiënten met zweervorming in de keel minder goed. Keelzweren houden gewoonlijk enkele weken tot meerdere maanden of langer aan en verschijnen soms ook weer na de behandeling.

Complicaties van zweervorming in keel, slokdarm of stembanden

Keelzweren zijn soms het gevolg van een ernstige aandoening. Het niet zoeken naar een behandeling leidt dan tot complicaties en blijvende schade. Andere mogelijke complicaties omvatten:

Een goede handhygiëne is noodzakelijk / Bron: Gentle07, PixabayEen goede handhygiëne is noodzakelijk / Bron: Gentle07, Pixabay

Preventie van een keelzweer

De patiënt houdt alle reeds bestaande aandoeningen goed onder controle. Patiënten met diabetes mellitus (suikerziekte) ontwikkelen bijvoorbeeld sneller een keelzweer als de bloedsuikerspiegel niet op peil staat. Verder is een goede handhygiëne een must. Hebben patiënten een infectieuze keelzweer of zijn patiënten ziek, dan is het verstandig om hen te vermijden. Het schoonhouden van oppervlakken voorkomt eveneens de verspreiding van infecties. Voorts nemen patiënten alle medicijnen in zoals voorgeschreven. Pillen moet de patiënt altijd innemen met water. De pillen mag hij bovendien niet nemen vlak voordat hij gaat liggen en vlak voor het slapengaan. Roken en alcohol drinken moet de patiënt vermijden, want deze omgevingsfactoren verergeren keelzweren en verhogen bovendien het risico op kanker. Zure reflux voorkomen is mogelijk door een gezond gewicht te handhaven, zuurrijk of uitlokkend voedsel te vermijden en geen grote, vette maaltijden te eten. Het opheffen van het hoofdeinde is tot slot een ander nuttig advies om gastro-oesofageale reflux te voorkomen.
© 2018 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Slokdarmzweren (ulcus): Oorzaken, symptomen en behandelingSlokdarmzweren (ulcus): Oorzaken, symptomen en behandelingSlokdarmzweren (ulcus van de slokdarm) komen voor aan de binnenkant van de slokdarm, en zijn een beschadiging van het sl…
Slikklachten: Oorzaken en behandelingSlikklachten: Oorzaken en behandelingDysfagie ( Letterlijk moeilijk eten) komt meestal door een probleem in de slokdarm en minder vaak ligt de oorzaak in de…
Hoe en wat maagzweerWat meestal een maagezweer genoemd wordt kan een zweer in de maagwand zijn of in de wand van de twaalfvingerige darm. Zo…
Maagzweer: behandeling en preventieMaagzweer: behandeling en preventieMaagzweren zijn zweren die kunnen voorkomen in de twaalfvingerige darm, maag of slokdarm. Het kan een knagende pijn met…
Slokdarmontsteking: symptomen, diagnose en behandelingSlokdarmontsteking: symptomen, diagnose en behandelingEen ontsteking aan de slokdarm komt vaak voor wanneer zure maagsappen zich een weg weten te banen naar de slokdarm. Er k…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 9 april 2018:
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Throat Ulcer Symptoms, https://healthfully.com/throat-ulcer-symptoms-5485818.html
  • Throat Ulcer Types, Causes, and Treatments, http://www.betterhealthtips.org/throat-ulcer-types-causes-and-treatments/
  • Throat ulcers, http://www.medic8.com/healthguide/sore-throat/throat-ulcers.html
  • Throat ulcers, https://www.healthline.com/health/throat-ulcers
  • Treatment For Throat Ulcers, https://ic.steadyhealth.com/treatment-for-throat-ulcers
  • Ulcers in the throat, http://www.throatproblems.co.uk/ulcers-throat.html
  • What are throat ulcers?, https://www.healthgrades.com/symptoms/throat-ulcers
  • What causes throat ulcers?, https://www.healthgrades.com/right-care/ear-nose-and-throat/throat-ulcers--causes
  • What you should know about throat ulcers, https://www.medicalnewstoday.com/articles/320621.php
  • Afbeelding bron 1: Jarmoluk, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Freestocks.org, Pexels
  • Afbeelding bron 3: Geralt, Pixabay
  • Afbeelding bron 4: Gentle07, Pixabay

Reageer op het artikel "Keelzweren: Zweer in keel, slokdarm of stembanden met pijn"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 24-08-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Mond- en kaakproblemen
Bronnen en referenties: 15
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!